มติชน | มติชนสุดสัปดาห์ | ข่าวสด | ประชาชาติธุรกิจ | ศิลปวัฒนธรรม | เทคโนโลยีชาวบ้าน | เส้นทางเศรษฐี | สำนักพิมพ์ | พิมพ์สี | งานดี | ข้อมูลบริษัท | มติชนอคาเดมี | khaosod-english |
   [Home] หน้าแรก-ข่าวสด
 
จำนวนคนอ่านล่าสุด 1896 คน
วันที่ 26 กันยายน พ.ศ. 2552 ปีที่ 19 ฉบับที่ 6876 ข่าวสดรายวัน


ปลาร้าสูตรโบราณบ.หนองล่าม สร้างรายได้-สู่ชุมชนนับล้านบาท


เส้นทางเถ้าแก่
เชิด ขันตี ณพล



"เส้นทางเถ้าแก่" สัปดาห์นี้มาที่จังหวัดมหาสารคาม พบกับอาชีพการทำปลาร้าแบบโบราณปราศจากสารพิษของกลุ่มอาชีพทำปลาร้าบ้านหนองล่าม หมู่ 1 ต.เหล่าบัวบาน อ.เชียงยืน จ.มหาสารคาม ซึ่งแต่ละปีสามารถขายปลาร้ามีรายได้เข้าชุมชนนับล้านบาท มี นางทองม้วน ศรีทัศน์ยศ เป็นประธานกลุ่ม

น้ำท่วมนา-ปลาเต็มหนอง

นางทองม้วนกล่าวว่า ตั้งแต่สมัยปู่ย่าตายาย จนถึงรุ่นพ่อแม่ มีอาชีพทำนามักจะประสบปัญหาน้ำท่วมมาโดยตลอด บางปีแทบไม่มีข้าวจะกินเพราะผลผลิตข้าวเสียหายหมด บรรพ บุรุษของที่นี่ก็ไม่ย่อท้อพยายามดิ้นรนเอาตัวรอดหาอยู่หากินทุกอย่าง เพราะปีใดน้ำท่วมก็จะมีพวกปลาสารพัดชนิดมากับน้ำจำนวนมาก หลังน้ำลดปลาเหล่านี้จะอาศัยอยู่ตามห้วย หนอง สระน้ำตามทุ่งนา ชาวบ้านจะพากันออกจับปลามากินมาขายกัน และที่จับได้จำนวนมากก็จะถนอมอาหารนำมาหมักเป็นปลาร้า



แปรรูปเป็นปลาร้า

"ปลาที่จับได้นอกจากจะเก็บไว้กินในครัวเรือนแล้วยังนำออกขายและนำไปแลกข้าวกับคนหมู่บ้านอื่นมากิน การทำปลาร้านั้นนับเป็นภูมิปัญญาของกลุ่มชาติพันธุ์ลาวและก็คือคนอีสาน ที่สืบทอดกันมานานตั้งแต่โบราณกาลจวนจนปัจจุบัน"

ได้รับความนิยม-เริ่มตั้งกลุ่ม

เดิมการทำปลาร้าของชาวบ้านก็ทำพอกินในครัวเรือนเท่านั้น แต่มีหลายคนออกจำหน่ายปรากฏว่าปลาร้าจากบ้านหนองล่ามได้รับความนิยม เนื่องจากใช้กรรมวิธีการทำปลาร้าสูตรดั้งเดิมโบราณตามที่พ่อแม่เคยทำ ไม่ใช้สารปรุงแต่งอะไรทั้งสิ้น

"จนถึงปีพ.ศ.2544 ตั้งกลุ่มปลาร้าหนองล่าม เพื่อระดมทุนกันผลิตปลาร้าออกจำหน่ายเป็นอาชีพเพราะมองเห็นว่าน่าจะสร้างรายได้เข้าครอบครัวได้ดีพอสมควร เพราะตลาดมีความต้องการปลาร้าจากบ้านหนองล่ามสูงมาก เนื่องจากผลิตออกมาเท่าไหร่ขายได้หมด"

อปท.เข้ามาช่วย

ทางองค์การบริหารส่วนตำบลเหล่าบัวบานให้เงินกู้ยืมเป็นทุนหมุนเวียนปีละ 1 แสนบาท รวมทั้งพัฒนาชุมชนก็สนับสนุนให้เป็นสินค้าโอท็อปของอำเภอเชียงยืน ในการบริหารจัดการของกลุ่มมีการขายหุ้น หุ้นละ 10 บาท มีการแบ่งเงินปันผลกันปีละครั้ง ปัจจุบันมีสมาชิกกองทุนโอท็อป 84 คน ต่อมาก็มีสมาชิกจากกองทุนฟื้นฟูฯ เข้าร่วมอีก 180 คน

ปลาแหล่งน้ำธรรมชาติ

ปลาที่นำมาใช้ทำเป็นปลาร้าจะเป็นปลาที่จับได้จากแหล่งน้ำตามธรรมชาติ เช่น ปลาขาวสร้อย ปลาแปบ ปลานิล ฯลฯ ทางกลุ่มเปิดรับซื้อปลาจากสมาชิกและชาวบ้านทั่วไปที่นำมาขายทุกวัน

ต้องสดถึงจะอร่อย

เคล็ดลับการทำปลาร้าให้อร่อยจะต้องใช้ปลาที่สดๆ ยังไม่เน่า ขอดเกล็ดเอาเครื่องในออกล้างให้สะอาดที่สุดข้อนี้สำคัญมาก คลุกเกลือให้เข้าเนื้อหมักไว้ 3 วัน คลุกกับรำสำหรับอัตราส่วนจะเป็นปลา 10 กิโลกรัม เกลือ 1.5 กิโลกรัม รำคั่ว 1.5 กิโลกรัม บรรจุลงไหหรือโอ่งมังกรไม่ต่ำกว่า 6 เดือน ถ้าเป็นปลาตัวใหญ่การหมักต้องไม่ต่ำกว่า 12 เดือน สำหรับภาพรวมยอดขายปลาร้าในปี 2551 ที่ผ่านมาสามารถขายได้มากกว่า 1 ล้านบาท


หน้า 26




 
Copyright © by Matichon Public Co.,Ltd. All Rights Reserved.