อภิปรายไม่ไว้วางใจ: สธ. ปกป้องวัคซีนสูตรไขว้-โต้ “ก้าวไกล” สั่งซื้อซิโนแวคเพิ่มทำให้ฉีดวัคซีนได้เร็วขึ้น 2 เท่า

2 ก.ย. 2564 - 17:58 น.

ผู้บริหารกระทรวงสาธารณสุข (สธ.) แถลงยืนยันความปลอดภัยและประสิทธิภาพของการฉีดวัคซีนสูตรไขว้ ซิโนแวค-แอสตร้าเซนเนก้า ระบุสู้สายพันธุ์เดลตาได้ ภูมิขึ้นสูง พร้อมทั้งชี้แจงเหตุผลที่สั่งซื้อซิโนแวคเพิ่มว่าทำให้ฉีดวัคซีนได้รวดเร็วขึ้นและครอบคลุมผู้ที่ได้รับวัคซีนอีกเท่าตัว

เกาะติดข่าว กดติดตาม ข่าวสด

ปลัด สธ. และผู้บริหารระดับอธิบดีร่วมกันชี้แจงประเด็นดังกล่าวที่ห้องแถลงข่าวรัฐสภา วันนี้ (2 ก.ย.) ภายหลัง ส.ส.พรรคก้าวไกล อภิปรายในสภาว่ารัฐบาลจงใจจัดซื้อวัคซีนซิโนแวคทั้งที่รู้อยู่แล้วว่าไม่มีประสิทธิภาพในการป้องกันสายพันธุ์เดลตา และยังวิจารณ์การตัดสินใจใช้วัคซีนสูตรไขว้ว่าเกิดจากการใช้ข้อมูลเพียง 4 สไลด์ที่มีกลุ่มตัวอย่างเพียง “หลักสิบ”

นพ. เกียรติภูมิ วงศ์รจิต ปลัด สธ. กล่าวว่า ประเทศไทยฉีดวัคซีนไปแล้ว 32 ล้านโดส เป็นไปตามแผนการจัดการวัคซีน ซึ่งเป็นการใช้ทรัพยากรที่มีอย่างจำกัดและคุ้มค่าที่สุดภายใต้หลักฐานทางวิชาการ โดยวัคซีนสูตรไขว้ซิโนแวคตามด้วยแอสตร้าเซนเนก้า มีความปลอดภัยและจะเป็นวัคซีนพื้นฐานที่ฉีดให้กับประชาชน

นพ. ศุภกิจ ศิริลักษณ์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กล่าวถึงประสิทธิภาพของวัคซีนสูตรไขว้ว่ามีประสิทธิผลเทียบเท่าฉีดแอสตร้าเซนเนก้า 2 เข็ม แต่สามารถฉีดได้รวดเร็วและครอบคลุม 2 เท่า รวมทั้งแผนฉีดกระตุ้นเข็ม 3 ในผู้ฉีดวัคซีนซิโนแวค 2 เข็มโดยใช้วัคซีนต่างชนิดกัน จำนวน 3 ล้านคน

อธิบดีกล่าวด้วยว่า งานวิจัยดังกล่าวกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์และคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาลอยู่ระหว่างการเสนอตีพิมพ์ ซึ่งกระบวนการใช้เวลานาน ในสถานการณ์เร่งด่วนและฉุกเฉินไม่สามารถรอตีพิมพ์ก่อนแล้วมาบริหารจัดการได้

“วัคซีนสูตรไขว้ฉีดแล้วกว่า 1.5 ล้านคน มีความปลอดภัย ขออย่าพูดอะไรที่ทำให้ประชาชนสับสน ขณะนี้ไม่ได้ฉีดซิโนแวค 2 เข็มแล้ว แต่เป็นสูตรไขว้” นพ.ศุภกิจระบุ

ในการอภิปรายไม่ไว้วางใจพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และนายอนุทิน ชาญวีรกูล รองนายกฯ และ รมว. สธ. เมื่อวานนี้ (1 ก.ย.) นพ. วาโย อัศวรุ่งเรือง ส.ส.บัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล กล่าวว่าการจัดซื้อวัคซีนซิโนแวคของรัฐบาลเป็นการจงใจจัดซื้อ ทั้งที่รู้อยู่แล้วว่าไม่มีประสิทธิภาพในการป้องกันเชื้อโควิดสายพันธุ์เดลตา ตามหลักฐานงานวิจัยในวารสารวิชาการระดับโลก

ส.ส. จากพรรคก้าวไกล ยังอ้างคำกล่าวของ ศ.ดร.นพ.ประสิทธิ์ วัฒนาภา ในการสนทนาในคลับเฮาส์ที่ระบุว่า ไม่ควรสั่งซื้อซิโนแวคเข้ามาเพิ่มแล้ว เพราะสายพันธุ์เดลตา ต้องฉีดเข็มกระตุ้นเข็มที่ 3 สำหรับคนที่ฉีดซิโนแวคสองเข็ม ด้วยวัคซีนชนิด mRNA หรือ Viral Vector เท่านั้น

นพ. โอภาส การย์กวินพงศ์ อธิบดีกรมควบคุมโรคกล่าวว่า สถานการณ์โรคโควิด-19 มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา จึงต้องเพิ่มประสิทธิผลของวัคซีนที่มีจำกัด ดังนั้น คณะผู้เชี่ยวชาญทั้งด้านโรคติดเชื้อ ด้านวัคซีนและด้านระบาดวิทยา ได้ร่วมกันสรุปหาข้อวินิจฉัยโดยอ้างอิงหลักฐานทางวิชาการที่ประเทศไทยมีและทั่วโลก ทั้งจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล ข้อมูลตรงกันว่าการฉีดวัคซีนสูตรไขว้มีประโยชน์ โดยผ่านการพิจารณาของคณะกรรมการวิชาการ ภายใต้คณะกรรมการโรคติดต่อแห่งชาติถือว่ามีความรอบคอบรอบด้าน

ภายหลังผู้บริหารกระทรวงสาธารณสุข ออกมาแถลงช่วงเช้า นายอนุทิน ตอบโต้ฝ่ายค้านที่ออกมาระบุว่าให้ข้าราชการกระทรวงสาธารณสุขมาตอบคำถามชี้แจงแทนตนเองว่า ได้ตอบคำถามไปหมดแล้ว และหากอภิปรายครบแล้วก็จะลุกขึ้นชี้แจงอีกครั้ง ทั้งนี้ข้าราชการที่มาตอบคำถามเป็นแพทย์ ไม่ได้มาตอบคำถามฝ่ายค้าน แต่เอาความจริงที่ประชาชนไม่รู้มาเปิดเผย

รมว.สาธารณสุข บอกว่า ข้อมูลที่อภิปรายบางครั้งเป็นเท็จ ตัดต่อ เวลาผู้อภิปรายกล่าวอ้างต่างกระทบทางการแพทย์ ซึ่งไม่ใช่รัฐมนตรีสาธารณสุขที่เกี่ยวข้องกับการรักษา ดังนั้น แพทย์จึงต้องมาอธิบายให้เข้าใจ โดยไม่เกี่ยวกับทางการเมือง

“หมอวาโย” เปิดงานวิจัยสากล ชี้รัฐสั่งซิโนแวคเพิ่มทั้งที่กันสายพันธุ์เดลตาไม่ได้


ในการอภิปรายเมื่อวันที่ 1 ก.ย. นพ.วาโย ได้นำผลการวิจัยโดยวารสารทางวิชาการที่ได้รับการยอมรับในระดับสากล งานวิจัยในประเทศไทยที่ได้ตีพิมพ์ในวารสารวิชาการระดับสากล และความเห็นของผู้เชี่ยวชาญ มาชี้ให้เห็นว่า วัคซีนซิโนแวคนั้นมีประสิทธิภาพที่ต่ำกว่าวัคซีนแอสตร้าเซเนก้า ที่มีประสิทธิภาพต่อสายพันธุ์เดลต้า 67% และไฟเซอร์ที่มีประสิทธิภาพต่อสายพันธุ์เดลต้าอยู่ที่ 80% โดยวัคซีนซิโนแวคมีใช้ได้ผลกับสายพันธุ์เดลตาเพียงแค่ 48% เท่านั้น

เขาระบุด้วยว่า ศ.ดร.นพ.ประสิทธิ์ก็ยังเคยระบุไว้ในการสนทนาบนคลับเฮาส์เมื่อวันที่ 16 ก.ค. ที่ผ่านมาว่า การระบาดในประเทศไทยขณะนั้นเป็นสายพันธุ์เดลตาอยู่ถึง 50% คนที่ได้วัคซีนแบบเชื้อตาย 2 เข็ม น่าจะจำเป็นต้องได้รับวัคซีนบูสเตอร์ และจะต้องได้รับเพียง 2 ชนิดเท่านั้น คือ mRNA หรือ Viral Vector และไม่ควรสั่งซื้อซิโนแวคเข้ามาเพิ่มแล้ว

อย่างไรก็ตาม เมื่อวันที่ 16 ส.ค. รัฐบาลก็ยังสั่งซื้อซิโนแวคเพิ่มอีก 12 ล้านโดส

นพ. วาโยชี้ว่าการระบาดของสายพันธุ์เดลตาที่เริ่มต้นขึ้นเมื่อเดือน เม.ย. เคยมีทั้งผู้เชี่ยวชาญที่เป็นกลาง และจากฝั่งรัฐบาล ทั้ง ศ.นพ.ประสิทธิ์และ นพ. ปิยะสกล สกลสัตยาธร ออกมาเตือนตั้งแต่ช่วงปลายเดือน มิ.ย. แล้วว่าเดลตาจะกลายมาเป็นสายพันธุ์หลักที่ระบาดในไทย

อย่างไรก็ตาม รัฐบาลกลับยังคงสั่งซื้อซิโนแวคเพิ่ม ในวันที่ 6 ก.ค. จำนวน 10.9 ล้านโดส และวันที่ 16 ส.ค. อีก 12 ล้านโดส ทั้งที่มีการยืนยันจากงานวิชาการระดับสากลแล้วว่ามีประสิทธิภาพไม่มากพอที่จะรับมือกับสายพันธุ์เดลตาได้

เขาระบุว่า การอ้างว่ารัฐบาลไม่ทราบนั้นไม่น่าเชื่อถือ เพราะผู้ที่ออกมาเตือนล้วนเป็นบุคคลที่รายล้อมทั้ง พล.อ.ประยุทธ์ และนายอนุทิน การสั่งซื้อในเดือน ก.ค. อาจจะบอกได้บอกว่าเพราะข้อมูลยังไม่พอยืนยันว่าซิโนแวคไม่มีประสิทธิภาพต่อเชื้อเดลตา เป็นเรื่องที่ยังพอรับฟังได้ เพราะวารสารวิชาการที่ออกมายืนยันเรื่องนี้ ออกมาเมื่อวันที่ 9 ส.ค.

“แต่ในวันที่ 16 ส.ค. รัฐบาลยังคงดื้อดึงสั่งซื้อซิโนแวคเพิ่มอีก 12 ล้านโดส ในวันที่ 90 กว่าเปอร์เซ็นต์ของการระบาดในประเทศไทยเป็นสายพันธุ์เดลตาไปแล้ว แปลว่าท่านได้ซื้อวัคซีนที่ไม่มีประสิทธิภาพกับสายพันธุ์ของเชื้อโรคที่ระบาดอยู่ในประเทศไทย โดยที่ท่านรู้หรือควรจะต้องรู้อยู่แล้วว่ามันไม่ได้ผล และไม่มีพยานหลักฐานอะไรใด ๆ เลยที่จะมาสนับสนุน ว่าท่านจะสามารถใช้ซิโนแวคแบบใดให้มีประสิทธิภาพ” นพ. วาโยกล่าว

อัดรัฐใช้ข้อมูลแค่ 4 สไลด์ ออกนโยบายฉีดสูตรไขว้

นพ. วาโยยังอภิปรายเกี่ยวกับใช้วัคซีนสูตรไขว้มาฉีดให้กับประชาชนด้วยว่า การอ้างอิงงานวิจัยโดยศูนย์วิจัยคลินิก คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล ที่ปรากฏออกมา 4 สไลด์ มีกลุ่มตัวอย่างร่วมวิจัยเพียงหลักสิบเท่านั้น เมื่อเทียบกับงานวิจัยในระดับสากลที่ใช้กลุ่มตัวอย่างถึงหลักหมื่น

กลุ่มตัวอย่างยิ่งน้อย ความแปรปรวนก็ยิ่งสูง อีกทั้งเป็นงานวิจัยที่ยังไม่ผ่านการตรวจทานอย่างเข้มข้น (peer review) โดยคณะแพทย์และคณะนักวิจัยเชี่ยวชาญ ยังไม่ได้รับการตีพิมพ์หรือเผยแพร่ตามหลักวิชาการสากล และวิธีการทำงานวิจัย (methodology) ก็ยังไม่ได้ถูกเผยแพร่ด้วย

“แต่รัฐกำลังจะตีขลุม เอางานแบบนี้ไปใช้ออกนโยบาย ใช้ข้อมูลจาก 4 สไลด์ไปออกนโยบายระดับชาติ ซึ่งส่งผลกระทบกับชีวิตของประชาชนเกือบ 70 ล้านคน แล้วโยนความผิดบาปให้กับทางศิริราช สิ่งนี้ผมไม่เห็นด้วย” นพ. วาโยกล่าว

++++

ข่าว BBCไทย ที่เผยแพร่ในเว็บไซต์ ข่าวสด เป็นความร่วมมือของสององค์กรข่าว

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน












ภาพที่



อัลบั้มภาพ อภิปรายไม่ไว้วางใจ: สธ. ปกป้องวัคซีนสูตรไขว้-โต้ “ก้าวไกล” สั่งซื้อซิโนแวคเพิ่มทำให้ฉีดวัคซีนได้เร็วขึ้น 2 เท่า
ข่าวที่เกี่ยวข้อง