ชวพงศ์ ชำนิประศาสน์
วัดราชบูรณะ จ.พระนครศรีอยุธยา สร้างขึ้นในปี พ.ศ.1967 โดยสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 2 หรือเจ้าสามพระยา ราชวงศ์สุพรรณบุรี สร้างพระสถูปนี้ขึ้นเพื่ออุทิศส่วนบุญกุศลให้กับพี่ชายทั้งสองคือ เจ้าอ้ายพระยาและเจ้ายี่พระยาที่เข้ารบกันเพื่อแย่งชิงการขึ้นเป็นกษัตริย์ของกรุงศรีอยุธยา และสิ้นพระชนม์ลง ณ บริเวณนี้ด้วยกัน
แต่ด้วยมีการบรรจุพระบรมธาตุซึ่งอยู่ ในห้องชั้นล่างสุด (3 ห้อง) ของพระสถูปนี้ พระสถูปนี้จึงมีสถานะเป็นเจดีย์และโดยคติของการสร้างเจดีย์โดยพระมหากษัตริย์ เจดีย์ของวัดนี้จึงมีรูปแบบที่เรียกว่า พระปรางค์ตามที่ปรากฏในรูป
แบบแปลนของวัดราชบูรณะเป็นแบบแปลนคติจักรวาลทัศน์ในการสร้างวัดมหาธาตุโดยมีพระเจดีย์ทรงปรางค์อยู่พื้นที่ส่วนกลางของวัด มีพระอุโบสถตั้งอยู่ทางทิศตะวันตก อันน่าจะมีความหมายทางคติของฝ่ายมหายาน คือ ที่ตั้งของแดนสุขาวดีอันเป็นที่สถิตของพระอมิตาภพุทธ หรือในรูปของมนุษย์พุทธคือ พระสมณโคดม หรือ พระพุทธเจ้า
ในบริเวณสังฆาวาสล้อมรอบด้วยกำแพงแก้ว ก่ออิฐ หรือสัญลักษณ์ของกำแพงจักรวาล ภายในกำแพงจักรวาลนอกจากมีพระวิหารขนาดใหญ่รูปทรงแบบเดียวกับพระอุโบสถและมีเจดีย์ทรงระฆัง ซึ่งน่าจะสร้างขึ้นภายหลังเป็นดังอนุทวีป
สิ่งสำคัญที่บรรจุอยู่ในพระปรางค์เป็นสมบัติที่ทำด้วยทองคำเป็นส่วนใหญ่ ที่สำคัญก็คือพระขรรค์ชัยศรี อันเป็นสัญลักษณ์ของอำนาจของเครื่องราชกกุธภัณฑ์ของพระมหากษัตริย์ ตามคติของกษัตริย์เมืองนครหลวง (ที่บุคคลธรรมดาจะมีไม่ได้) การบรรจุพระขรรค์ชัยศรีนี้น่าจะหมายถึงการอุทิศนี้อำนาจนี้ให้แก่พระศาสนา
พระเจดีย์ของวัดราชบูรณะจึงเป็นเจดีย์ที่สร้างขึ้นเพื่ออุทิศเป็นส่วนกุศลแก่พระเจ้าพี่ของพระเจ้าสามพระยาทั้งสององค์ เพื่อยุติความขัดแย้งชิงอำนาจที่เปล่าประโยชน์
