เปิดสาเหตุ พยาธิไส้เดือน ออกมาทางปาก หนูน้อย วัย 2 ขวบ ได้อย่างไร ชี้การพบมากกว่า 1 ตัว อาจบ่งชี้ว่ายังมีพยาธิอยู่ในลำไส้อีกหลายตัว แนะวิธีรักษา-ป้องกัน
วันที่ 12 ก.ค.2569 เพจ Parasite stories เล่าเรื่องปรสิต โพสต์ให้ความรู้เรื่อง พยาธิไส้เดือน ความว่า จากที่คุณหมอ Sirinthon Homnak โพสต์เคสผู้ป่วยเด็กอายุ 2 ขวบ มาโรงพยาบาลด้วยอาการอาเจียนกว่า 10 ครั้ง มีอาการเพลีย หน้าซีด ขณะกำลังเตรียมให้น้ำเกลือ น้องอาเจียนอีกครั้ง และพบสิ่งคล้ายเส้นยาวดิ้นอยู่ที่ปาก เมื่อลองดึงออกมา พบว่าเป็น พยาธิไส้เดือน ยาวประมาณ 15 เซนติเมตร ระหว่างนอนสังเกตอาการ ยังอาเจียนออกมาอีก 1 ตัว
มีหลายท่านส่งข้อความมาถามว่า “ทำไมพยาธิจึงออกมาทางปากได้?” จากลักษณะรูปร่างคร่าวๆ น่าจะเป็น พยาธิไส้เดือน (Ascaris lumbricoides)
พยาธิชนิดนี้ปกติอาศัยอยู่ในลำไส้เล็ก แต่เมื่อร่างกายมีไข้ ป่วยรุนแรง ได้รับยาบางชนิด หรือมีการอาเจียนอย่างรุนแรง พยาธิอาจเคลื่อนที่ผิดปกติ ย้อนจากลำไส้ ผ่านกระเพาะอาหารเข้าสู่หลอดอาหาร และออกมาทางปากได้
ในเด็กที่มีพยาธิจำนวนมาก (heavy infection) โอกาสเกิดเหตุการณ์ลักษณะนี้จะสูงขึ้น เนื่องจากมีพยาธิหลายตัวอาศัยอยู่ในลำไส้
จากเคสนี้จึงมีความเป็นไปได้ว่า เด็กติดพยาธิไส้เดือนจำนวนมาก การอาเจียนและการบีบตัวของกระเพาะอาหารกระตุ้นให้พยาธิไต่ย้อนขึ้นมา
พยาธิที่เห็นยาวประมาณ 15 เซนติเมตรเป็นตัวเต็มวัย และการพบมากกว่า 1 ตัว อาจบ่งชี้ว่ายังมีพยาธิอยู่ในลำไส้อีกหลายตัว
ปกติแล้ว หลังจากผู้ป่วยอาการคงที่แล้ว แพทย์จะพิจารณาให้ยาถ่ายพยาธิที่เหมาะสม เช่น อัลเบนดาโซล (Albendazole) และติดตามภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น เช่น ลำไส้อุดตัน หรือพยาธิเคลื่อนเข้าสู่ท่อน้ำดี ซึ่งพบได้ในผู้ที่มีพยาธิจำนวนมาก
พยาธิไส้เดือนไม่ติดต่อจากคนสู่คนโดยตรง แต่ติดต่อจากการ กินไข่พยาธิที่ปนเปื้อนมากับดิน น้ำ อาหาร หรือมือที่ไม่สะอาด
ไข่พยาธิจะออกมากับอุจจาระของผู้ติดเชื้อ และต้องใช้เวลาประมาณ 2–4 สัปดาห์ ในดินจึงจะเจริญเป็นระยะที่สามารถก่อโรคได้ เมื่อคนเผลอกลืนไข่เข้าไป ตัวอ่อนจะฟักในลำไส้ อพยพผ่านตับและปอด ก่อนกลับมาเจริญเป็นตัวเต็มวัยในลำไส้เล็ก
ดังนั้น การล้างมือก่อนรับประทานอาหาร ล้างผักผลไม้ให้สะอาด ใช้ส้วมที่ถูกสุขลักษณะ และถ่ายพยาธิตามคำแนะนำในพื้นที่เสี่ยง เป็นวิธีป้องกันที่สำคัญที่สุด
ภาพพยาธิจากโพสต์ของคุณหมอ Sirinthon Homnak (นำมาเผยแพร่เพื่อให้ความรู้)
เปิดสาเหตุ พยาธิไส้เดือน ออกมาทางปาก หนูน้อย วัย 2 ขวบ ได้อย่างไร
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
