เตือนห้ามใช้น้ำจาก 'สาละวิน' ดื่ม ทำอาหาร ปลูกข้าว หรือกินสัตว์น้ำเด็ดขาด

รัฐคะเรนนี เตือนห้ามใช้น้ำจาก ‘สาละวิน’ ดื่ม ทำอาหาร ปลูกข้าว หรือกินสัตว์น้ำเด็ดขาด หลังพบ “สารหนู” สูงในระดับที่เป็นพิษและอันตรายต่อสุขภาพ

26 ก.พ. 69 – สภาบริหารราชการส่วนภูมิภาคแห่งรัฐคะเรนนี (Karenni State) จ.ลอยก่อว์ สหภาพเมียนมา ออกประกาศห้ามชาวบ้านที่อาศัยอยู่ติดแม่น้ำสาละวิน ติดระหว่างรัฐคะเรนนี กับ รัฐกะเหรี่ยง และแม่น้ำในคลองโมโล ที่ไหลจากสาละวินไปในรัฐกะเหรี่ยง ห้ามดื่มน้ำในแม่น้ำสาละวินโดยเด็ดขาด หลังตรวจพบสารพิษเจือปนในแม่น้ำสาละวิน ระดับที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ

สภาบริหารราชการส่วนภูมิภาคแห่งรัฐคะเรนนี และภาควิชาสิ่งแวดล้อมศึกษา มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ร่วมกันเก็บและวิเคราะห์ตัวอย่างน้ำจาก 10 จุด ตามแนวแม่น้ำสาละวินตอนบน (ชายแดนฉาน-กะเหรี่ยง) แม่น้ำสาละวินตอนกลาง และ แม่น้ำสาละวินตอนล่าง (ชายแดนกะเหรี่ยง-เกาะทูเล) และ 1 จุดในลำคลองโมโล ซึ่งทั้งหมดไหลผ่านรัฐกะเหรี่ยง

ผลการทดสอบในห้องปฏิบัติการ พบว่ามีปริมาณสารหนูในน้ำสูงกว่ามาตรฐานสากลที่ (0.01) มก./ลิตร และอยู่ในช่วง (0.042) มก./ลิตร ถึง (0.096) มก./ลิตร ในทำนองเดียวกัน จากการทดสอบในห้องปฏิบัติการของแม่น้ำโมโล พบว่าปริมาณสารหนูสูงกว่ามาตรฐานสากลที่ (0.01) มก./ลิตร และอยู่ในช่วง (0.553) มก./ลิตร

สารหนูมีอยู่ตามธรรมชาติในหินและแร่ธาตุ เมื่อมีการขุดหินและแร่ธาตุเหล่านี้ สารหนูอาจละลายในน้ำหรืออากาศ หรืออาจถูกปล่อยออกมา ปัจจุบันระดับสารหนูในอุตสาหกรรมสูงขึ้นเนื่องจากสารเคมีที่ใช้ในอุตสาหกรรมเหล่านี้ เช่น การทำเหมืองทองคำ การทำเหมืองตะกั่ว การขุดดิน จากนั้นสารหนูจะไหลลงสู่ลำธารและท่อระบายน้ำ ผสมกับน้ำในลำธารและท่อระบายน้ำ ดังนั้นสารหนูในแม่น้ำสาละวินและลำคลองโมโล จึงสูงในระดับที่เป็นพิษและเป็นอันตรายต่อสุขภาพ

การดื่มน้ำที่ปนเปื้อนสารหนูโดยตรง ใช้ในการประกอบอาหาร ปลูกข้าวและพืชผลทางการเกษตร การรับประทานสัตว์น้ำในน้ำที่ปนเปื้อน รวมถึงการสัมผัสกับน้ำที่ปนเปื้อน อาจทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง ท้องเสีย ปวดเกร็ง ในระยะสั้น

ส่วนในระยะยาว อาจทำให้เกิดมะเร็งตับ มะเร็งปอด มะเร็งกระเพาะปัสสาวะ มะเร็งผิวหนัง โรคหัวใจ ความดันโลหิตสูง เบาหวาน โรคระบบทางเดินหายใจ และความผิดปกติทางระบบประสาทและพัฒนาการ รวมถึงความบกพร่องทางความจำในเด็ก

ดังนั้น ไม่ควรดื่มน้ำจากแม่น้ำสาละวินและลำคลองโมโลโดยตรง หรือใช้ประกอบอาหาร และควรล้างน้ำจากแม่น้ำสาละวินและลำคลองโมโลด้วยน้ำสะอาดหลังจากใช้งานแล้ว ขณะที่สัตว์น้ำ (ปลา หอยทาก กุ้ง เต่า ) จากแม่น้ำสาละวินไม่ควรนำมาปรุงหรือรับประทาน และหากจำเป็นต้องรับประทาน ห้ามรับประทานหัวและเครื่องใน และห้ามรับประทานสัตว์น้ำใด ๆ จากลำคลองโมโลโดยเด็ดขาด