กรมธรณี รุดตรวจสอบ ซากดึกดำบรรพ์ ไดโนเสาร์กินเนื้อขนาดใหญ่ อายุราว 130 ล้านปี เป็นส่วนกระดูกสันหลัง ในหินทรายขนาดละเอียดเนื้อปูน บนภูผาด่าง สกลนคร
เมื่อวันที่ 19 มิ.ย.2569 เจ้าหน้าที่สำนักงานทรัพยากรธรณี เขต 2 กรมทรัพยากรธรณี ได้รับแจ้งจากเทศบาลตำบลตองโขบ เกี่ยวกับการพบสิ่งอันมีเหตุควรเชื่อได้ว่าเป็นซากดึกดำบรรพ์ จึงได้ดำเนินการลงพื้นที่ตรวจสอบ ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ. 2551 บริเวณภูผาด่าง บ้านห้วยหีบ ตำบลตองโขบ อำเภอโคกศรีสุพรรณ จังหวัดสกลนคร เมื่อวันที่ 10 มิ.ย.2569 ร่วมกับเทศบาลตำบลตองโขบ อุทยานแห่งชาติภูผายล ผู้นำท้องถิ่น และกลุ่มอาสานำเที่ยวภูผาด่าง
ซากดึกดำบรรพ์ดังกล่าว ถูกค้นพบโดยนายสำเร็จ นนท์คำวงศ์ ชาวบ้านห้วยหีบ เมื่อประมาณ 30 ปีก่อน จุดที่พบอยู่ในลำห้วยหินลับพร้า ในพื้นที่แหล่งท่องเที่ยวภูผาด่าง อุทยานแห่งชาติภูผายล จังหวัดสกลนคร
โดยกลุ่มอาสานำเที่ยวภูผาด่างได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการค้นพบดังกล่าว จึงได้ประสานงานกับ พิพิธภัณฑ์สิรินธร-Dinosaur museum กรมทรัพยากรธรณี และแจ้งการค้นพบต่อพนักงานท้องถิ่นของเทศบาลตำบลตองโขบ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการตรวจสอบ ตามขั้นตอนที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ. 2551
จากการตรวจสอบ พบว่าชิ้นส่วนที่แจ้งพบ เป็นซากดึกดำบรรพ์กระดูกสันหลัง ไดโนเสาร์กินเนื้อขนาดใหญ่ อยู่ในหินทรายขนาดละเอียดเนื้อปูน ซึ่งบริเวณที่พบซากดึกดำบรรพ์ดังกล่าว เป็นลำห้วย คาดว่าชิ้นส่วนดังกล่าว น่าจะถูกพัดมากับกระแสน้ำ จึงได้สำรวจชั้นหินบริเวณโดยรอบแต่ยังไม่พบซากดึกดำบรรพ์เพิ่มเติม
ทั้งนี้ชั้นหินบริเวณดังกล่าว ประกอบด้วย ชั้นหินทรายเนื้อละเอียดสีน้ำตาลแดง ชั้นหินโคลน และมวลสารพอกคาร์บอเนต จากลักษณะทางธรณีวิทยาและลำดับชั้นหินของพื้นที่ ซากดึกดำบรรพ์ดังกล่าว น่าจะมาจากหินทราย ในหมวดหินเสาขัว กลุ่มหินโคราช ซึ่งมีอายุอยู่ในยุคครีเทเชียสตอนต้น เมื่อประมาณ 130 ล้านปีก่อน
ซึ่งในประเทศไทยมีการค้นพบไดโนเสาร์กินเนื้อขนาดใหญ่หลายชนิดจากหมวดหินเสาขัว ได้แก่ ไดโนเสาร์สยามโมไทรันนัส อิสานเอนซิส ไดโนเสาร์สยามโมซอรัส สุธีธรนิ ไดโนเสาร์ภูเวียงเวเนเตอร์ แย้มนิยมมิ และไดโนเสาร์วายุแรพเตอร์ หนองบัวลำภูเอนซิส
ปัจจุบันพิพิธภัณฑ์สิรินธรกำลังดำเนินการอนุรักษ์ตัวอย่าง ณ ห้องปฏิบัติการ พิพิธภัณฑ์สิรินธร เพื่อสามารถศึกษาวิจัยและระบุชนิดของชิ้นส่วนซากดึกดำบรรพ์ดังกล่าว และนำกลับไปจัดแสดง ณ ศูนย์บริการนักท่องเที่ยวภูผาด่างต่อไป
ทั้งนี้ จังหวัดสกลนครมีการค้นพบซากดึกดำบรรพ์อยู่หลายพื้นที่ และเป็นซากดึกดำบรรพ์ชนิดใหม่ของโลกหลายชนิด อย่างปลาโบราณสยามเอเมีย นาคา จระเข้สยามโมซูคัส ภูพอกเอนซิส และจระเข้วาราโนซูคัส สกลนครเอนซิส และยังมีซากดึกดำบรรพ์อื่นๆ
เช่น ไดโนเสาร์ เต่า ฉลามน้ำจืด ไข่ของสัตว์เลื้อยคลาน และไม้กลายเป็นหิน แสดงถึงความหลากหลายทางชีวภาพบรรพกาลของจังหวัดสกลนครและนับเป็นพื้นที่ศักยภาพทางด้านบรรพชีวินวิทยาของประเทศอีกพื้นที่หนึ่ง
