แม่จระเข้ออกไข่ – บีบีซี รายงานข่าวกรณีนักวิจัยพบ จระเข้ ที่ตั้งท้องโดยไม่ต้องทำการสืบพันธุ์ได้เป็นกรณีแรกของโลกที่สวนสัตว์แห่งหนึ่งในสาธารณรัฐคอสตาริกา ประเทศในทวีปอเมริกากลาง โดยแม่จระเข้ออกไข่ที่ตัวอ่อนมีพันธุกรรมเหมือนกับตัวเองถึงร้อยละ 99.9
ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า “การกำเนิดบริสุทธิ์” (Virgin Birth) ซึ่งพบได้ในนก ปลา และสัตว์เลื้อยคลานชนิดอื่นๆ แต่ไม่เคยพบในจระเข้มาก่อน
นักวิทยาศาสตร์เปิดเผยว่าการสืบทอดโดยไม่ผ่านการผสมพันธุ์นี้อาจมีมาตั้งแต่สมัยบรรพบุรุษของสัตว์ที่มีวิวัฒนาการ โดยงานวิจัยครั้งนี้ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารรอยัล โซไซตี้ ไบโอโลจี เลตเตอร์ส ว่า ไข่ใบนี้เป็นของจระเข้อเมริกัน เพศเมีย วัย 18 ปี ในสวนสัตว์ปาร์เก เรปติลาเนีย เมื่อเดือนมกราคม 2561 โดยตัวอ่อนที่ตายแล้วมีรูปร่างสมบูรณ์ และไม่ได้ฟักออกมาเป็นตัว
แม่จระเข้ออกไข่ – Figure 1. (a) Adult American crocodile, Crocodylus acutus. Photo courtesy of Q. Dwyer. (b) Stillborn fetus of American crocodile, Crocodylus acutus, Parthenogen. Photo courtesy of Q. Dwyer. /royalsocietypublishing/
ก่อนหน้านี้จระเข้แม่พันธุ์ที่วางไข่ถูกแยกออกจากจระเข้ตัวอื่นตั้งแต่อายุได้เพียง 2 ปี ด้วยเหตุนี้ทีมวิทยาศาสตร์ของสวนสัตว์จึงติดต่อดร.วอร์เรน บูธ ที่มหาวิทยาลัยเวอร์จิเนียเทค ในสหรัฐอเมริกา ให้ทำการศึกษาการเกิดที่บริสุทธิ์นี้ซึ่งรู้จักกันในทางวิทยาศาสตร์ว่า “การเกิดโดยไม่ผสมพันธุ์” (พาร์ธีโนเจเนซิส-Parthenogenesis) เป็นเวลา 11 เดือน
ดร.บูธทำการวิเคราะห์ตัวอ่อนและพบว่ามีพันธุกรรมเหมือนกับแม่ร้อยละ 99.9 ซึ่งเป็นเครื่องยืนยันว่าไข่ใบนี้ไม่มีพันธุกรรมของตัวผู้เลย ดร.บูธบอกกับบีบีซีว่า “ผมไม่ได้ตื่นตกใจกับผลการค้นพบครั้งนี้ เพราะว่าเราพบกรณีนี้บ่อยๆ ในฉลาม นก งู และกิ้งก่า มันจึงเรื่องธรรมดาที่ยอดเยี่ยมและแพร่หลาย”
แม่จระเข้ออกไข่ – Figure 2. A simplified phylogeny for the crown group Reptilia with major clades is depicted. Highlighted lineages have records of FP via terminal fusion automixis, with some exemplar species reflecting phylogenetic spread where possible. Note that the divergence time scale is not linear. /royalsocietypublishing/
นอกจากนี้ดร.บูธได้คาดเดาเหตุผลที่ไม่ค่อยพบการเกิดโดยไม่ผสมพันธุ์ในจระเข้ เนื่องจากผู้คนไม่ได้ให้ความสนใจกับการเกิดของลูกจระเข้มากนัก “ขณะที่ผู้คนเริ่มสนใจเลี้ยงงูก็มีรายงานเกี่ยวกับการเกิดโดยไม่ผสมพันธุ์เพิ่มขึ้นอย่างมาก แต่คนเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลานส่วนใหญ่มักจะไม่เลี้ยงจระเข้”
อีกหนึ่งทฤษฎีคือ มันเกิดขึ้นในสปีชีส์ที่มีความสามารถในการสร้างพาร์เธโนเจเนซิสได้เมื่อจำนวนลดน้อยลงและพวกมันก็ใกล้จะสูญพันธุ์
ดร.บูธกล่าวเสริมว่า “กรณีนี้อาจเกิดขึ้นได้กับไดโนเสาร์บางสายพันธุ์เมื่อจำนวนของพวกมันลดน้อยลงเนื่องจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม นำไปสู่ข้อเท็จจริงที่ว่ากลไกของการเกิดพาร์ธีโนเจเนซิสนั้นเหมือนกันในสปีชีส์ต่างๆ มากมาย และบ่งชี้ว่ามันเป็นลักษณะโบราณที่สืบทอดมาทุกยุคทุกสมัย” ทฤษฏีนี้จึงสนับสนุนข้อสันนิษฐานที่ว่าไดโนเสาร์สามารถสืบพันธุ์ได้ด้วยวิธีการนี้ได้เช่นกัน
ภาพประกอบ – A crocodile lies close to the edge of the water at the Dubai Crocodile Park in Dubai, United Arab Emirates, May 25, 2023. Dubai Crocodile park, a 20,000 sq meters indoor and outdoor facility, home to 250 Nile crocodiles from South Africa and Tunisia, introducing visitors to the world of crocs. REUTERS/Rula Rouhana
ข่าวที่เกี่ยวข้อง:
