กขค. สั่งสอบแพลตฟอร์ม E-Marketplace จำกัดทางเลือกบริการขนส่งผู้ค้า
นายวิษณุ วงศ์สินศิริกุล เลขาธิการคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า เปิดเผยว่า สำนักงานคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า (สำนักงาน กขค. ) ได้รับหนังสือร้องเรียนจากกลุ่มผู้ค้าบนแพลตฟอร์ม E-Marketplace ที่ประสบปัญหาแพลตฟอร์มซื้อขายสินค้าออนไลน์ (แพลตฟอร์มฯ) บังคับเลือกบริการขนส่งสินค้า ซึ่งอาจเข้าข่ายจำกัดหรือกีดกันการแข่งขัน อันมีลักษณะเป็นการปฏิบัติทางการค้าที่ไม่เป็นธรรม และอาจมีความผิดตาม พ.ร.บ. การแข่งขันทางการค้า พ.ศ. 2560
ทั้งนี้ ทนายอนันต์ชัย ไชยเดช หรือ “ทนายกระดูกเหล็ก” ในนามของบริษัท กฎหมายอนันต์ชัย ไชยเดช จำกัด และสมาคมผู้สื่อข่าวต้านคอร์รัปชั่น (ประเทศไทย) ได้นำกลุ่มตัวแทนผู้ค้าบนแพลตฟอร์มฯ ที่ได้รับความเดือดร้อนเสียหาย ยื่นหนังสือถึงประธานกรรมการการแข่งขันทางการค้า ณ สำนักงาน กขค. โดยร้องเรียนว่า แพลตฟอร์มฯ ไม่ให้ผู้ค้าบนแพลตฟอร์มฯ เลือกผู้ให้บริการขนส่งสินค้าได้เอง โดยแพลตฟอร์มฯ มักกำหนดผู้ให้บริการขนส่งสินค้าให้โดยตรง
ซึ่งส่วนใหญ่แต่ละแพลตฟอร์มฯ จะมีผู้ให้บริการขนส่งสินค้าของตนเอง ส่งผลให้ผู้ค้าบนแพลตฟอร์มฯ บางรายได้รับความเดือดร้อน โดยต้องนำสินค้าไปส่งยังจุดรับพัสดุที่อยู่ไกลกว่าเดิม ทำให้มีต้นทุนการขนส่งเพิ่มขึ้น และอาจส่งผลกระทบต่อระยะเวลาที่ใช้ในการจัดส่งสินค้า ตลอดจนส่งผลกระทบต่อผู้บริโภคอีกด้วย ทั้งนี้ ทนายอนันต์ชัย และกลุ่มตัวแทนผู้ค้าบนแพลตฟอร์มฯ ขอให้ กขค. ตรวจสอบกรณีดังกล่าวและดำเนินการตามกระบวนการทางกฎหมาย โดยเชื่อมั่นว่าจะได้รับความเป็นธรรมจาก กขค. อย่างแน่นอน
นายวิษณุ กล่าวว่า สำนักงาน กขค. จะเร่งแสวงหาข้อเท็จจริงและดำเนินการตามกระบวนการรับเรื่องร้องเรียน ซึ่งกรณีการประกอบธุรกิจบนแพลตฟอร์มฯ ได้มีเรื่องร้องเรียนในลักษณะเดียวกันเข้ามาทางสำนักงาน กขค. ไม่เพียงเฉพาะประเด็นการบังคับหรือจำกัดทางเลือกบริการขนส่ง แต่ยังมีประเด็นร้องเรียนในเรื่องอื่น เช่น
การบังคับให้ผู้ค้าเข้าร่วมจัดทำโปรโมชัน หรือพฤติกรรมทางการค้าที่ไม่เป็นธรรมในลักษณะอื่น ๆ อันอาจเข้าข่ายเป็นการกระทำความผิดตาม พ.ร.บ. การแข่งขันทางการค้า พ.ศ. 2560 และหากผู้กระทำความผิดเป็นผู้ประกอบธุรกิจรายใหญ่ที่มีสถานะเป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาด อาจได้รับโทษทางอาญา คือ โทษจำคุกไม่เกิน 2 ปี หรือปรับไม่เกินร้อยละ 10 ของรายได้ในปีที่กระทำความผิด หรือทั้งจำทั้งปรับ
อย่างไรก็ตาม กขค. ขอยืนยันว่า ที่ผ่านมาไม่ได้เพิกเฉยหรือนิ่งนอนใจในเรื่องดังกล่าว และเล็งเห็นปัญหาที่อาจส่งผลกระทบต่อสภาพการแข่งขันในตลาดดิจิทัลแพลตฟอร์ม ซึ่งส่วนใหญ่ผู้ประกอบธุรกิจบริการดิจิทัลแพลตฟอร์มซื้อขายสินค้าหรือบริการ (E-Commerce) เกือบทุกรายเป็นชาวต่างชาติ ทำให้อาจส่งผลกระทบต่อธุรกิจของประเทศไทยเป็นวงกว้าง
ด้วยเหตุนี้ สำนักงาน กขค. จึงได้จัดทำประกาศคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า เรื่อง แนวทางพิจารณาการปฏิบัติทางการค้าที่ไม่เป็นธรรม และการกระทำอันเป็นการผูกขาด หรือลดการแข่งขัน หรือจำกัดการแข่งขันในการประกอบธุรกิจแพลตฟอร์มหลายด้าน (Multi-sided Platform) ประเภทธุรกิจบริการดิจิทัลแพลตฟอร์มซื้อขายสินค้าหรือบริการ (E-Commerce)
เพื่อใช้ในการกำกับดูแลการประกอบธุรกิจ E-Commerce โดยขณะนี้อยู่ระหว่างรอประกาศในราชกิจจานุเบกษา ก่อนบังคับใช้ต่อไป ซึ่งประกาศดังกล่าวจะครอบคลุมพฤติกรรมการประกอบธุรกิจในตลาดดิจิทัลแพลตฟอร์ม ภายใต้กฎหมายการแข่งขันทางการค้า เช่น
แพลตฟอร์มฯ ต้องกำหนดให้สามารถเลือกผู้ให้บริการขนส่งได้ ไม่ปิดกั้นการมองเห็น การขึ้นค่าธรรมเนียมต่าง ๆ จะต้องมีการบอกกล่าวล่วงหน้า เป็นต้น จึงอยากให้ทุกท่านมั่นใจว่า สำนักงาน กขค. จะดำเนินการตามกระบวนการขั้นตอนทางกฎหมายต่อไป
