Krungthai COMPASS ห่วงข้าวไทยเจอ 2 วิกฤติใหญ่ เสี่ยงส่งออกทรุด 20%
นาย กฤชนนท์ จินดาวงศ์ นักวิเคราะห์จากศูนย์วิจัย Krungthai COMPASSกล่าวว่า สงครามตะวันออกกลางส่งผลต่อการส่งออกข้าวอย่างชัดเจนในมิติของ Logistic Disruption สะท้อนจากช่วง ม.ค.-เม.ย.69 ที่ไทยส่งออกข้าวได้เพียง 2.2 ล้านตัน หดตัว 9%เมื่อเทียบกับปีก่อน โดยตลาดอิรักลดลงถึง 75% นอกจากนี้ ผลของสงครามจะทำให้ข้าวไทยมีความเสี่ยงเผชิญ “Twin Crisis” ทั้งจากอุปสงค์และอุปทานผลผลิตข้าวที่ลดลงในระยะข้างหน้า
โดยในช่วง ตั้งแต่ครึ่งปีหลังปีนี้จนถึงปี25 7ข้าวไทยจะเผชิญแรงกดดันด้าน Demand Side จากการแข่งขันในตลาดส่งออกที่รุนแรงขึ้น โดยเฉพาะอินเดียที่เป็นผู้ส่งออกข้าวรายใหญ่และราคาถูกกว่าไทย รวมทั้งอินเดียอาจได้รับผลจากเอลนีโญน้อยกว่าหลายประเทศในภูมิภาคเอเชีย ขณะที่ค่าเงินบาทที่มีแนวโน้มแข็งค่าจะกดดันให้ไทยแข่งขันยากในตลาดโลก
รวมทั้งความเสี่ยงด้าน Supply Side ก็จะรุนแรงขึ้น จากต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น โดยเฉพาะราคาปุ๋ยที่ปรับเพิ่มขึ้น ประกอบกับไทยมีแนวโน้มเผชิญภาวะเอลนีโญตั้งแต่ช่วงครึ่งปีหลังปีนี้ต่อเนื่องไปจนถึงครึ่ปีแรกในปี2570 ซึ่งอาจกระทบต่อผลผลิตข้าวในประเทศ
นาย กฤชนนท์กล่าวว่า Krungthai COMPASS ได้จัดทำ Scenario Analysisของสถานการณ์ข้าวไทยโดย แบ่งออกเป็น 3 กรณี ภายใต้สมมติฐานที่แตกต่างกัน ดังนี้
1. กรณี Base Case ไทยเผชิญกับเอลนีโญกำลังปานกลางและสงครามตะวันออกกลางคลี่คลายในช่วงปลายปี 2569 และคาดว่าผลผลิตข้าวในอินเดียจะได้รับผลกระทบจากเอลนีโญน้อยกว่าไทย ผลผลิตข้าวปี 2569 อยู่ที่ราว 28.8 ล้านตัน ลดลง 20% ก่อนฟื้นกลับมาอยู่ที่ 31.6 ล้านตันในปี 2570 หรือเพิ่มขึ้น 10% คาดว่าในปี 2569 จะส่งออกข้าวได้ราว 6.7 ล้านตัน ลดลง 15% ก่อนจะฟื้นตัวเป็น 7.2 ล้านตันในปี 2570 หรือเพิ่มขึ้น 7%
2. กรณี Worst Case ไทยเผชิญกับเอลนีโญกำลังแรงและสงครามตะวันออกกลางไม่คลี่คลาย และคาดว่าผลผลิตข้าวในอินเดียได้รับผลกระทบน้อยจากเอลนีโญ โดยคาดว่าผลของเอลนีโญจะส่งผลกระทบต่อผลผลิตข้าวไทยในระดับรุนแรงตั้งแต่ครึ่งปีหลังปี 2569 จนถึงสิ้นปี 2570 ประกอบกับคาดว่าผลผลิตต่อไร่จะได้รับผลกระทบจากราคาปุ๋ยที่เพิ่มขึ้นราว 100% และเสี่ยงขาดแคลน จากสงครามตะวันออกกลาง ผลผลิตข้าวไทยในปี 2569 จะอยู่ที่ราว 28.6 ล้านตัน หรือลดลง 21% ส่วนในปี 2570 ผลผลิตจะลดลงต่อเนื่องอยู่ที่ 27.8 หรือลดลง 3% คาดว่าในปี 2569 ปริมาณส่งออกข้าวไทยจะอยู่ที่ 6.3 ล้านตันในปี หรือลดลง 20% และลดลงต่อเนื่องสู่ 6.1 ล้านตันในปี 2570 หรือลดลง 4% จากผลกระทบของภาวะเอลนีโญที่ทำให้ ผลผลิตข้าวไทยลดลง ประกอบกับการแข่งขันในตลาดโลกที่รุนแรง
3. กรณี Best Case ไทยเผชิญกับเอลนีโญกำลังอ่อนและสงครามตะวันออกกลางคลี่คลายตั้งแต่ช่วงกลางปี 2569 และคาดว่าผลผลิตข้าวในอินเดียจะได้รับผลกระทบจากเอลนีโญมากกว่าไทย โดยคาดว่าผลของเอลนีโญจะกระทบผลผลิตข้าวไทยในช่วงครึ่งหลังของปี 2569 เป็นหลัก ประกอบกับคาดว่าผลผลิตต่อไร่จะได้รับผลกระทบจากราคาปุ๋ยที่เพิ่มขึ้นราว 40% จากสงครามตะวันออกกลาง ทำให้คาดว่า ผลผลิตข้าวปี 2569 อยู่ที่ราว 29.0 ล้านตัน ลดลง 19% ก่อนฟื้นกลับมาอยู่ที่ 32.7 ล้านตันในปี 2570 หรือเพิ่มขึ้น 13% คาดว่าไทยจะส่งออกข้าวได้ 7.6 ล้านตันหรือลดลง 3% ก่อนปรับเพิ่มขึ้นเล็กน้อยเป็น 7.7 ล้านตันในปี 2570 หรือเพิ่มขึ้น0.5%
