คนไทยเป็นโสดมากขึ้น ผลักดันเศรษฐกิจแบบ “คนหนึ่งคน” โต แนะธุรกิจเตรียมความพร้อม ตอบโจทย์ความต้องการ ทั้งการเดินทาง อาหาร สุขภาพ และการดูแลสัตว์เลี้ยง
รายงานข่าวจาก “เคทีซี” หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) แจ้งว่า ในปี 2569 พบว่า แม้ผู้บริโภคจะบริหารค่าใช้จ่ายอย่างรอบคอบมากขึ้น แต่ยังคงเลือกใช้จ่ายกับสิ่งที่ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิต ทั้งการเดินทาง ร้านอาหาร สุขภาพและการดูแลสัตว์เลี้ยง
ด้วยความเปลี่ยนแปลงอีกด้านที่กำลังเกิดขึ้นอย่างเงียบๆ และอาจส่งผลต่อเศรษฐกิจไม่แพ้กัน สังคมผู้สูงอายุ คือการเพิ่มขึ้นของคนที่ใช้ชีวิตเพียงลำพัง วันนี้ บ้านหลายหลังยังเปิดไฟเหมือนเดิม แต่คนในบ้านเหลือเพียงคนเดียว บางคนเลือกใช้ชีวิตโสดเพื่ออิสระในการทำงาน บางคนเป็นผู้สูงอายุที่ลูกย้ายไปทำงานต่างจังหวัด บางคนผ่านการหย่าร้าง หรือสูญเสียคู่ชีวิต แม้เหตุผลของการใช้ชีวิตจะต่างกัน แต่ผลลัพธ์กลับเหมือนกัน คือประเทศไทยกำลังมีครัวเรือนที่อยู่คนเดียว เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง
นี่ไม่ใช่เพียงการเปลี่ยนแปลงทางสังคม แต่คือการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างของเศรษฐกิจไทย ข้อมูลจากสำนักงานสถิติแห่งชาติที่เผยแพร่ในปี 2568 ระบุว่า สัดส่วนครัวเรือนที่มีผู้อยู่อาศัยเพียงคนเดียวเพิ่มขึ้นจาก 22.3% ในปี 2564 เป็น 26.5% ในปี 2567 ขณะที่ขนาดครัวเรือนไทยเฉลี่ยลดลงเหลือเพียง 2.6 คนต่อครัวเรือน สะท้อนว่าประเทศไทยกำลังเปลี่ยนผ่านจากเศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วย “ครอบครัว” ไปสู่เศรษฐกิจที่ “คนหนึ่งคน” กลายเป็นหน่วยเศรษฐกิจที่สำคัญมากขึ้น
เมื่อคนหนึ่งคนต้องรับผิดชอบทั้งรายได้ ค่าใช้จ่าย สุขภาพ การเดินทาง และอนาคตของตัวเอง พฤติกรรมการใช้จ่ายจึงเปลี่ยนไปพร้อมกับความต้องการของตลาด ร้านอาหารเริ่มออกแบบเมนู และพื้นที่สำหรับลูกค้าที่มาคนเดียว ที่อยู่อาศัยมีขนาดกะทัดรัดขึ้น แต่ให้ความสำคัญกับความปลอดภัย และพื้นที่ส่วนกลางมากขึ้น การวางแผนทางการเงินเปลี่ยนจากการแบ่งเบาภาระในครอบครัว มาเป็นการเตรียมพร้อมรับความเสี่ยงด้วยตนเอง ทั้งเงินสำรองฉุกเฉิน การวางแผนเกษียณ และการดูแลสุขภาพ
ขณะเดียวกัน สัตว์เลี้ยงก็มีบทบาทมากกว่าเพื่อนคลายเหงา แต่กลายเป็นสมาชิกของครอบครัวที่เจ้าของพร้อมลงทุนทั้งค่าอาหาร ค่ารักษาพยาบาลและบริการด้านสุขภาพ ขณะที่การเดินทางคนเดียวก็ไม่ใช่ตลาดเฉพาะกลุ่มอีกต่อไป แต่กำลังกลายเป็นวิถีชีวิตของผู้บริโภคที่ให้คุณค่ากับอิสระ ประสบการณ์และการออกแบบชีวิตในแบบของตัวเอง
แนวโน้มดังกล่าวสอดคล้องกับข้อมูลการใช้จ่ายของสมาชิก “เคทีซี” หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) ในปี 2569 ที่พบว่า แม้ผู้บริโภคจะบริหารค่าใช้จ่ายอย่างรอบคอบมากขึ้น แต่ยังคงเลือกใช้จ่ายกับสิ่งที่ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิต ทั้งการเดินทาง ร้านอาหาร สุขภาพและการดูแลสัตว์เลี้ยง
ตัวอย่างเช่น ยอดใช้จ่ายหมวดสัตว์เลี้ยงของสมาชิกเคทีซีในช่วงครึ่งแรกของปี 2569 เติบโต 12% ขณะที่ยอดใช้จ่ายของสมาชิกเคทีซีในประเทศเกาหลีใต้เติบโต 40% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน สะท้อนว่า ในยุคที่ผู้บริโภคใช้จ่ายอย่างมีเหตุผลมากขึ้น พวกเขาไม่ได้ลดการใช้จ่ายทุกด้าน แต่เลือกลงทุนกับประสบการณ์ สุขภาพ และคุณภาพชีวิตในสิ่งที่มีความหมายกับตนเอง
สำหรับเคทีซี การทำความเข้าใจผู้บริโภคในวันนี้ จึงไม่อาจอาศัยเพียงข้อมูลด้านอายุ รายได้ หรืออาชีพ แต่ต้องเข้าใจ “รูปแบบการใช้ชีวิต” เพราะคนวัยเดียวกันที่มีรายได้ใกล้เคียงกัน อาจมีความต้องการด้านการเงินแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง หากคนหนึ่งอาศัยอยู่กับครอบครัว ขณะที่อีกคนใช้ชีวิตเพียงลำพัง ความแตกต่างดังกล่าวกำลังกลายเป็นปัจจัยสำคัญในการออกแบบผลิตภัณฑ์ บริการ และสิทธิประโยชน์ที่ตอบโจทย์ผู้บริโภคได้อย่างแท้จริง
สิ่งที่ภาคธุรกิจควรจับตา จึงไม่ใช่เพียงจำนวนคนโสดที่เพิ่มขึ้น แต่คือการเกิดขึ้นของเศรษฐกิจของคนหนึ่งคน (One-person Economy) ซึ่งกำลังเปลี่ยนวิธีคิดในการออกแบบสินค้าและบริการ ตั้งแต่อาหาร ที่อยู่อาศัย การเงิน ประกัน สุขภาพ ไปจนถึงการท่องเที่ยว เพราะผู้บริโภคหนึ่งคนในวันนี้ ไม่ได้เป็นเพียงลูกค้าหนึ่งราย หากคือหนึ่งครัวเรือน ที่มีความต้องการครบทั้งระบบ
การเข้าใจความเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ จึงไม่ใช่เพียงการปรับกลยุทธ์การตลาด แต่เป็นการปรับวิธีคิดต่อผู้บริโภคใหม่ทั้งหมด เพราะในอนาคต ความได้เปรียบในการแข่งขัน อาจไม่ได้อยู่ที่การมีสินค้าหรือบริการที่หลากหลายที่สุด แต่อยู่ที่การเข้าใจว่าลูกค้าแต่ละคนกำลังใช้ชีวิตอย่างไร และกำลังเผชิญความต้องการแบบใด
ท้ายที่สุด คำว่า “โสด” อาจเป็นเพียงสถานะความสัมพันธ์ แต่การใช้ชีวิตคนเดียว คือการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างที่กำลังนิยามเศรษฐกิจไทยยุคใหม่ เมื่อคนหนึ่งคนต้องรับผิดชอบทั้งรายได้ ค่าใช้จ่าย สุขภาพ และอนาคตของตนเอง เขาจึงไม่ใช่เพียงลูกค้าหนึ่งราย หากคือ “หนึ่งครัวเรือน” ที่มีความต้องการครบทั้งระบบ
คำถามสำคัญจึงไม่ใช่ว่า คนไทยโสดมากขึ้นหรือไม่ แต่คือ ธุรกิจของเราพร้อมแล้วหรือยัง ที่จะออกแบบสินค้า บริการ และระบบการเงิน ให้ตอบโจทย์เศรษฐกิจที่กำลังหมุนรอบคนหนึ่งคนมากขึ้นทุกวัน
