คอลัมน์ ข่าวสดการศึกษา
การประชุมแถลงเรื่อง “แผนการศึกษาแห่งชาติพ.ศ.2560-2579 : ภาคเหนือ” ที่ จ.เชียงราย อันเป็นจุดสุดท้าย ได้เสร็จสิ้นลง หลังจากตระเวนจัดประชุมกันมาแล้ว 3 ครั้งตามภูมิภาคต่างๆ โดย ม.ล.ปนัดดา ดิศกุล รมช.ศึกษาธิการ (ศธ.) เป็นประธานเปิด ครั้งนี้ ดร.กมล รอดคล้าย เลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) อธิบายจุดเด่นของแผนให้ฟังว่า เป็นแผนที่จัดการศึกษาให้กับคนทุกช่วงวัยตลอดชีวิต ต่างจากแผนฉบับก่อนๆ
อีกทั้งเป็นแผนระยะยาว 20 ปี และไม่ได้เน้นเฉพาะ ศธ.เท่านั้น แต่เป็นแผนที่บูรณาการร่วมกับอีก 11 กระทรวง รวม 53 หน่วยงาน เพื่อปฏิรูปการศึกษาให้เด็กไทยมีทักษะ 3Rx8C ซึ่งมีความจำเป็นในศตวรรษที่ 21 และสอดคล้องกับนโยบายของรัฐบาลในการขับเคลื่อนประเทศไทยสู่ 4.0 พร้อมกันนั้นจะทำให้ประเทศไทยก้าวพ้นกับดักประเทศที่มีรายได้ปานกลาง

“แผนอื่นๆ ไม่เคยพูดถึงบริบทของโลก แต่แผนนี้เขียนไว้ และฝันว่าวันหนึ่งจะมีคนไทยได้รับรางวัลโนเบลสัก 1 คน”
แผนนี้ได้กำหนดยุทธศาสตร์ในการพัฒนาไว้ 6 ยุทธศาสตร์ คือ 1.การจัดการศึกษาเพื่อความมั่นคงของสังคมและประเทศ 2.การผลิตและพัฒนากำลังคน การวิจัย และนวัตกรรมเพื่อสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ 3.การพัฒนาศักยภาพคนทุกช่วงวัย และการสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ 4.การสร้างโอกาส ความเสมอภาคและความเท่าเทียมทางการศึกษา 5.การจัดการศึกษาเพื่อสร้างเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และ 6.การพัฒนาประสิทธิภาพของระบบบริหารจัดการศึกษา

ดร.กมล แจกแจงว่า วันที่ 26 ก.ค.นี้จะเชิญหน่วยงาน 11 กระทรวง 50 กว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมามอบหมายวิธีการทำงาน นอกจากนี้จะมีคณะอนุกรรมการตั้งขึ้นมา 6 ชุด เพื่อติดตาม 6 ยุทธศาสตร์ และจะทำโครงการนำร่องในบ้างเรื่อง เช่น เรื่องสะเต็มศึกษา จะดึง สสวท. สพฐ. และอาชีวะมาช่วยกันทำ หรือการทำศูนย์ผู้สูงอายุในจังหวัดต่างๆ อนุกรรมการจะไปเลือกจังหวัดที่มีความสามารถสูง

ด้าน รศ.ดร.บัณฑิต ทิพากร รองเลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษา เสนอแนะว่า แผนนี้จะประสบความสำเร็จต้องปฏิรูปการศึกษาทั้งระบบ ไม่ใช่แค่ปรับเท่านั้น ทำอย่างไรให้เปลี่ยนกรอบความคิดให้ได้ วันนี้หน่วยงานการจัดการศึกษาของไทยติดกรอบมาก
การจะไปสู่เป้าหมายตามแผนต้องกำหนดให้ชัดเจนว่าแต่ละช่วงเมื่อเด็กจบการศึกษาต้องทำอะไรได้บ้าง เช่น จบ ป.4 ต้องทำอะไรได้บ้าง ผลลัพธ์การเรียนรู้แต่ละช่วงคืออะไร ไม่ใช่ระบบเรียนเพื่อสอบแบบปัจจุบันนี้ ไม่ได้เรียนไปเพื่อใช้งานจริง วันนี้ตอบได้แล้วว่าเด็กเก่งแต่ทำงานไม่ได้เยอะแยะเลย
หลังจากนี้คงต้องติดตามกันต่อไปว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและทุกภาคส่วน ไม่ว่าจะเป็นครู นักเรียน และผู้ปกครอง จะร่วมกันเดินหน้าเพื่อไปให้ถึงเป้าหมายของแผนการศึกษาแห่งชาติฉบับนี้ได้มากน้อยเพียงไร