หน้ากากผ้าชุมชน หัตถกรรมรักษ์โลก – ศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพระหว่างประเทศ (องค์การมหาชน) หรือ SACICT นำสื่อมวลชนเยี่ยมชมการผลิตงานศิลปหัตถกรรมซึ่งมีกระบวนการผลิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม โดยในช่วงสถานการณ์โควิด-19 ชาวบ้านผลิตหน้ากากจากหัวใจชุมชน ได้รับกระแสตอบรับดี SACICT เตรียมต่อยอดสู่การพัฒนาผลิตภัณฑ์สู่ระดับสากล
นายพรพล เอกอรรถพร ผู้อำนวยการศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพระหว่างประเทศ กล่าวว่าศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพระหว่างประเทศ (องค์การมหาชน) หรือ SACICT ลงพื้นที่ไปส่งเสริมการผลิตหน้ากากผ้าแก่ชาวบ้านและประชาชนในพื้นที่ห่างไกล
โดยใช้ผ้าฝ้าย จากมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เป็นวัตถุดิบออกแบบตัดเย็บร่วมกับผ้าพื้นถิ่นของ ชุมชนโดยใช้แรงงานฝีมือชาวบ้านในชุมชนหัตถกรรมและประชาชนโดยรอบ
ปัจจุบัน SACICT นำร่องโครงการ “หน้ากากจากหัวใจชุมชน” ไปแล้ว 5 ชุมชน แต่ละชุมชนมีครูช่างศิลปหัตถกรรมของ SACICT เป็นศูนย์กลาง ได้แก่ ชุมชนหัตถกรรมหนองบัวแดง จ.ชัยภูมิ โดย ครูอนัญญา เค้าโนนกอก ครูช่างศิลปหัตถกรรมปี 2554, ชุมชนบ้านหัวฝาย จ.ขอนแก่น โดย ครูสุภาณี ภูแล่นกี่ ครูช่างศิลปหัตถกรรมปี 2556
ชุมชนบ้านดอนยายเหม จ.สุพรรณบุรี โดย ครูภารดี วงศ์ศรีจันทร์ ครูช่างศิลปหัตถกรรม ปี 2555, ดาหลาบาติก จ.กระบี่ โดย ครูธนินทร์ธร รักษาวงศ์ ครูช่างศิลปหัตถกรรมปี 2556 และ ชุมชนศรียะลาบาติก จ.ยะลา โดย ครูปิยะ สุวรรณพฤกษ์ ครูช่างศิลปหัตถกรรมปี 2560 ซึ่งขยายการผลิตไปยังชาวบ้านในชุมชนออกแบบและตัดเย็บหน้ากากผ้าทางเลือก สร้างรายได้ในช่วงโควิด-19
ชุมชนหัตถกรรมหนองบัวแดง จ.ชัยภูมิ มีการรวมกลุ่มกันของชาวบ้าน 11 หมู่บ้าน ใน 2 อำเภอ คือ อ.หนองบัวแดง และ อ.เกษตรสมบูรณ์ โดย ครูอนัญญา เค้าโนนกอก ครูช่างศิลปหัตถกรรมปี 2554 เป็นผู้นำชาวบ้านกลุ่มนี้ มีทั้งแรงงานหนุ่มสาวซึ่งเดินทางกลับภูมิลำเนาจากผลกระทบการแพร่ระบาดของไวรัส กลุ่มผู้สูงอายุ เด็กและเยาวชน รวมทั้งผู้พิการ ขณะนี้มีชาวบ้านร่วมโครงการกว่า 500 ราย ในกว่า 200 หลังคาเรือน ดำเนินการผลิตในลักษณะต่างคนต่างทำที่บ้านของตนเองโดยไม่มีการรวมกลุ่ม
ความพิเศษของหน้ากากผ้าของชุมชนนี้คือการนำผ้าของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ซึ่งสวยงามโดดเด่นด้วยสีสันอันเป็นเอกลักษณ์มาใช้เป็นวัตถุดิบหลัก ร่วมด้วยการออกแบบตัดเย็บกับผ้าฝ้ายออร์แกนิกจากฝ้ายที่ปลูกแบบไร้สารเคมีของชุมชนเอง
นำมาผ่านกระบวนการเข็นฝ้ายด้วยมือและย้อมสีธรรมชาติ ซักทำความสะอาดอย่างดีเพื่อตัดเย็บเป็นหน้ากาก 2 ชั้น มีช่องสำหรับใส่ฟิลเตอร์เพิ่มได้ เนื่องจากเป็นเส้นใยธรรมชาติที่มีขนาดเล็ก สวมใส่สบาย เหมาะกับทุกเพศทุกวัย ที่สำคัญเป็นหน้ากากผ้าที่ทำด้วยหัวใจของชาวบ้านทุกคน
ภายหลังสถานการณ์โควิด-19 คลี่คลายลง SACICT เตรียมส่งเสริมให้ผู้สร้างสรรค์ งานศิลปาชีพและหัตถกรรมไทย นำแนวคิด ในด้านการพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อมทั้งการออกแบบ กระบวนการ ผลิต และบรรจุภัณฑ์ ซึ่งจะสร้างจุดขายให้ผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ของงานศิลปหัตถกรรมไทยตอบโจทย์ผู้บริโภคยุคใหม่ที่ใส่ใจและพร้อมสนับสนุนผลิตภัณฑ์ทางเลือกที่ดีต่อโลก
