วันนี้จะพาไปติดตามการดำเนินงานของแปลงใหญ่ทั่วไป (ข้าว) ตำบลหนองผักนาก อำเภอสามชุก จังหวัดสุพรรณบุรี
โดย นายฉันทานนท์ วรรณเขจร เลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) มอบหมายให้ นางอังคณา พุทธศรี ผู้อำนวยการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรที่ 7 ชัยนาท (สศท.7) สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) นำทีมลงพื้นที่ พร้อมระบุว่า แปลงใหญ่ทั่วไป (ข้าว) ตำบลหนองผักนาก เป็นกลุ่มที่ประสบความสำเร็จในการผลิตข้าวตามมาตรฐาน GAP เป็นศูนย์เรียนรู้การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร (ศพก.) มีบริการให้ความรู้เกี่ยวกับการผลิตข้าวคุณภาพ
อังคณา พุทธศรี
โดยกลุ่มแปลงใหญ่ข้าวได้เข้าร่วมโครงการยกระดับแปลงใหญ่ด้วยเกษตรสมัยใหม่และเชื่อมโยงตลาด ปี 2564 และได้รับการสนับสนุนเทคโนโลยีอุปกรณ์ เพื่อใช้ในกระบวนการผลิต โดยเน้นการลดต้นทุน เพิ่มผลผลิต พัฒนาคุณภาพมาตรฐานสินค้า และการบริหารจัดการกลุ่ม
จากการติดตามของ สศท.7 พบว่า แปลงใหญ่ทั่วไป (ข้าว) เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2559 ปัจจุบันมีสมาชิกเกษตรกร 82 ราย พื้นที่ปลูกรวม 3,200 ไร่ โดยมีนายยอด อินสว่าง เป็นประธานกลุ่มแปลงใหญ่ และนายนิมิตร สว่างศรี เป็นผู้จัดการกลุ่มแปลงใหญ่
ซึ่งเกษตรกรสมาชิกในพื้นที่อำเภอสามชุก ปลูกข้าวนาปี และนาปรัง จำนวน 5 สายพันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ข้าว กข 41 กข 85 กข 95 และ กข 111 ได้ผลผลิตรวมทุกพันธุ์ จำนวน 2,464 ตัน/ปี ผลผลิตเฉลี่ย จำนวน 800 กิโลกรัม/ไร่/ปี
ทางกลุ่มจะเป็นผู้รับซื้อผลผลิตจากเกษตรกร สำหรับราคาที่เกษตรกรขายได้ (ราคา ณ วันที่ 24 มี.ค. 2568) แบ่งเป็น ข้าวเปลือกพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ความชื้น 25% อยู่ที่ 15,000 บาท/ตัน และข้าวเปลือกพันธุ์ กข 41 กข 85 กข 95 และ กข 111 ความชื้น 25% เฉลี่ยอยู่ที่ 7,000 บาท/ตัน
ด้านการดำเนินงานของแปลงใหญ่ทั่วไป (ข้าว) พบว่า มีการบูรณาการร่วมกับหน่วยงานต่างๆ ได้แก่ สำนักงานเกษตรจังหวัดสุพรรณบุรี สำนักงานเกษตรอำเภอสามชุก สถานีพัฒนาที่ดินสุพรรณบุรี ศูนย์วิทยาศาสตร์ข้าวแห่งชาติสุพรรณบุรี ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสุพรรณบุรี สำนักงานสหกรณ์จังหวัดสุพรรณบุรี สหกรณ์การเกษตรสามชุก จำกัด
ซึ่งได้สนับสนุนองค์ความรู้เกี่ยวกับการเลือกพันธุ์ข้าวที่เหมาะสม การใช้ปุ๋ยและสารเคมีอย่างมีประสิทธิภาพ การใช้เครื่องจักรกล และได้รับการสนับสนุนเทคโนโลยีอุปกรณ์เพื่อใช้ในกระบวนการผลิต ได้แก่ เครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ข้าว เครื่องชั่งบรรจุข้าว เครื่องวัดความชื้น และจักรเย็บกระสอบ
อีกทั้งได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากโครงการแปลงใหญ่ยกระดับด้วยเกษตรสมัยใหม่ โดยมีกรมส่งเสริมการเกษตร เป็นหน่วยงานกำกับดูแล ซึ่งกลุ่มแปลงใหญ่ได้นำเงินสนับสนุนลงทุนสร้างอาคารแปรรูปข้าวและเก็บปัจจัยการผลิต ซื้อรถแทรกเตอร์พร้อมอุปกรณ์ต่อพ่วงต่างๆ และเครื่องหยอดเมล็ดพันธุ์ข้าว
ในปี 2567 กลุ่มแปลงใหญ่มีการดำเนินงาน ได้แก่ จำหน่ายเมล็ดพันธุ์ข้าว ให้กับศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสุพรรณบุรี สหกรณ์การเกษตรสามชุก จำกัด และร้านค้าทั่วไป จำหน่ายผลผลิตข้าวเปลือก จำหน่ายให้กับสหกรณ์การเกษตรสามชุก จำกัด และโรงสีข้าวในพื้นที่อำเภอสามชุก จังหวัดสุพรรณบุรี ประมาณ 2,459 ตัน/ปี แปรรูปเป็นข้าวสาร ประมาณ 5 ตัน/ปี
และให้บริการเครื่องจักรกลทางการเกษตร ในการไถนา สำหรับเกษตรกรที่เป็นสมาชิก ราคา 200 บาท/ไร่ ถ้าเป็นเกษตรกรนอกกลุ่ม ราคา 220 บาท/ไร่ ในอำเภอสามชุก จังหวัดสุพรรณบุรี ทั้งนี้ กลุ่มมีรายได้ทุกกิจกรรมในปี 2567 รวม 24,192,740 บาท/ปี คิดเป็นกำไร 8,152,490 บาท/ปี
นอกจากนี้ กลุ่มแปลงใหญ่ได้มีการใช้แอปพลิเคชั่น UTM Geo Map และแผนที่ในการกำหนดพิกัดแปลงนาข้าวของเกษตรกรที่ต้องการทำการเกษตรและช่วยในการคำนวณพื้นที่แปลงนาข้าวเพื่อประเมินปริมาณการปลูกข้าว คาดการณ์ผลผลิต ช่วยในการวางแผนการใช้น้ำและปุ๋ยในแปลงนาข้าวได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ทั้งนี้ ตามที่ นางนฤมล ภิญโญสินวัฒน์ รมว.เกษตรและสหกรณ์ มีนโยบายส่งเสริมให้เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรเป็นผู้ให้บริการทางการเกษตรครบวงจร หรือ Agricultural Service Provider กลุ่มแปลงใหญ่มีแนวทางที่จะขึ้นทะเบียนเป็นผู้ประกอบการให้บริการเครื่องจักรกลการเกษตร เพื่อช่วยให้เกษตรกรเข้าถึงเทคโนโลยีและนวัตกรรมทางการเกษตรได้ง่ายขึ้น
และวางเป้าหมายที่จะสร้างโรงสีข้าว เพื่อใช้ในการแปรรูปข้าวสาร ช่วยเพิ่มมูลค่าของผลผลิตทางการเกษตรและสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรสมาชิกอีกด้วย
หากผู้ใดสนใจข้อมูลเพิ่มเติม สอบถามเพิ่มเติมได้ที่นายยอด และนายนิมิตร หรือติดตามข่าวสาร กิจกรรมต่างๆ ได้ที่เพจเฟซบุ๊ก : วิสาหกิจชุมชนกลุ่มเกษตรยั่งยืน ตำบลหนองผักนาก โทร.08-6765-0822
