ปัจจุบันเราอยู่ในยุคโลกเดือดที่ทุกคนกำลังได้รับผลกระทบทั้งอากาศที่ร้อนขึ้น ความเสี่ยงต่อภัยพิบัติน้ำท่วมและภัยแล้ง
ปัจจัยที่ทำให้โลกเดือดคงหนีไม่พ้นจากการกระทำของมนุษย์ที่ปลดปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงขึ้นต่อเนื่องนี่เอง
เทคโนโลยี SMR
และเมื่อโลกอยู่ในขั้นวิกฤต สภาพภูมิอากาศเปลี่ยนแปลงที่เริ่มทวีความรุนแรง เราจึงต้องมีแนวทางรับมือกับวิกฤตนี้ โดยเฉพาะภาคอุตสาหกรรมพลังงานที่ต้องช่วยลดการปล่อยปริมาณคาร์บอนไดออกไซด์เข้าสู่อากาศ และหันมาใช้พลังงานสะอาดกันมากขึ้น
เพราะเป็นเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของประชาคมโลก รวมทั้งประเทศไทยสู่ความเป็นกลางทางคาร์บอน ภายในปีค.ศ.2050 และปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) ภายในปี 2065
นายเศรษฐา ทวีสิน อดีตนายกรัฐมนตรี เคยหารือกับประเทศฝรั่งเศส โดยการไฟฟ้าฝรั่งเศส (EDF) ซึ่งเปรียบเสมือนการไฟฟ้าฝ่ายผลิตในยุโรป เป็นผู้ส่งพลังงานให้หลายประเทศในยุโรปรวมทั้งอังกฤษ ในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับพลังงานไฟฟ้านิวเคลียร์ ซึ่งประเทศฝรั่งเศสมีสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากนิวเคลียร์มากสุดในยุโรป
ไทยจึงมีแนวคิดที่จะผลักดันโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ในช่วงเดือนมิ.ย.2567 โดยให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องศึกษาความเป็นไปได้ รวมทั้งให้รับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพราะพลังงานนิวเคลียร์ถือเป็นพลังงานทางเลือกที่คาร์บอนต่ำ ไม่สร้างมลพิษให้กับโลก
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) จึงร่วมกับบริษัท โกลบอล เพาเวอร์ ซินเนอร์ยี่ จำกัด (GPSC) จัดกิจกรรมพาสื่อมวลชนศึกษาดูงานที่พิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ Cite Des Sciences Et De L’industrie (ซิเต เดส์ ซีออง เซอะ เดอ แลงดูสทรี) ที่เสนอมุมมองในการช่วยลดโลกร้อน รวมทั้งเรื่องราวในการผลิตไฟฟ้าพลังงานสะอาดเพื่อสังคมคาร์บอนต่ำในกรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส เมื่อวันที่ 23 มี.ค.ที่ผ่านมา
นายพัฑฒิ บุณยสุขานนท์-นายสิทธิชัย เสรีส่งแสง
นายสิทธิชัย เสรีส่งแสง รองปลัดกระทรวงทรัพยากรฯ เผยว่า กระทรวงทรัพยากรฯ และ GPSC ได้นำคณะสื่อมวลชนมาศึกษาดูงานเกี่ยวกับการผลิตไฟฟ้าเพื่อสังคมคาร์บอนต่ำ โดยเฉพาะพลังงานไฟฟ้านิวเคลียร์ ที่เป็นแหล่งพลังงานหลักของฝรั่งเศส เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงทางสภาพภูมิอากาศที่ส่งผลกระทบทั่วโลก
ดังนั้น การใช้พลังงานสะอาดอย่างพลังงานนิวเคลียร์จึงเป็นตัวเลือกที่หลายประเทศนำมาใช้เป็นพลังงานหลักของประเทศนั้นๆ ขณะที่ประเทศไทยยังใช้พลังงานจากฟอสซิลและพลังงานถ่านหินอยู่ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งที่เป็นปัจจัยก่อให้เกิดโลกร้อนทำให้อุณหภูมิของโลกสูงขึ้น
พิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ Cite Des Sciences Et De L’industrie
การเลือกใช้พลังงานสะอาดในอนาคตจึงเป็นอีกหนึ่งแนวทางที่ไทยจะนำมาเป็นมาตรการแก้ปัญหาสภาพภูมิอากาศ
“การนำพลังงานนิวเคลียร์มาใช้ในประเทศไทยต้องมีมาตรการความปลอดภัย รวมทั้งด้านสิ่งแวดล้อม และศึกษาด้านอื่นๆ ให้ครอบคลุมทุกมิติ เพื่อให้ประชาชนมีความเชื่อมั่นและเป็นทางเลือกในการใช้พลังงานของประเทศไทย” นายสิทธิชัยกล่าว
ภายในพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์
ขณะที่ นายพัฑฒิ บุณยสุขานนท์ ผู้จัดการฝ่ายสื่อสารองค์กร และกิจการสาธารณะ GPSC กล่าวถึงความเป็นไปได้โครงการโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ในไทยว่า จากสถานการณ์ภาวะโลกร้อนที่เกิดผลกระทบชัดเจนมีความจำเป็นเร่งด่วนในการบังคับให้ทั่วโลกต้องลดการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ (co2) ตามข้อตกลงปารีสในปี 2025 ที่อุณหภูมิต้องไม่สูงเกิน 1.5 องศาเซลเซียส ในหลายประเทศทั่วโลก
รวมทั้งไทยมองหาความเป็นไปได้ที่จะเลือกหาการลดคาร์บอนจากภาคส่วนโดยเฉพาะด้านพลังงาน และการขนส่งที่ไทยได้ลงนามลดคาร์บอนให้ได้ภายในปี 2050
ลูกโลกสะท้อนภาวะโลกร้อน
ในมุมวิชาการมองว่าโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็ก Small Modular Reactors (SMR) เป็นหนึ่งในทางเลือกที่จะทำให้ไทยเดินไปสู่การลดคาร์บอนต่ำได้ตามข้อตกลงปารีส
ทั้งนี้ โรงไฟฟ้าขนาดเล็กจะมีขนาดไม่เกิน 300 เมกะวัตต์ต่อยูนิต ซึ่งปกติจะมีขนาด 1,000 เมกะวัตต์ต่อยูนิต และทำให้มีการออกแบบด้านความปลอดภัยและเลือกเทคโนโลยีที่มีมาตรฐานได้ รวมทั้งการหาสถานที่ตั้งโครงการที่เหมาะสมจะมีการตรวจสอบโดยทบวงพลังงานปรมาณูเพื่อสันติ (IAEA)
“ในส่วนของ GPSC ยังอยู่ระหว่างการศึกษาความเป็นไปได้ และเกณฑ์ความปลอดภัย ซึ่งก่อนหน้านี้เคยลงนามข้อตกลงกับบริษัท Seaborg ประเทศเดนมาร์กเพื่อศึกษาโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ SMR แต่ยังต้องพูดคุยในเรื่องเทคโนโลยี และร่วมกับกระทรวงพลังงาน” นายพัฑฒิกล่าว
ส่วนปรับการใช้ในฝรั่งเศสมาใช้กับโครงการในไทยอย่างไร นายพัฑฒิบอกว่าฝรั่งเศสประสบความสำเร็จในการปล่อยคาร์บอนน้อยในระดับ 60-70% และใช้ในชีวิตประจำวัน ซึ่งฝรั่งเศสมีมาตรฐานในการใช้เทคโนโลยีนิวเคลียร์ การจัดของเสียที่ดี ไม่เกิดผลกระทบต่อชุมชน
“ส่วนของไทย จุดเริ่มต้นไม่ได้อยากให้ผลักดันโรงไฟฟ้านิวเคลียร์จากเทคโนโลยี แต่อยากให้มองเป็นทางเลือกในการลดคาร์บอน และต้องมีความพร้อมระเบียบการใช้ในไทย โดยคาดว่าแผนที่จะนำมาใช้ได้อาจจะภายใน 6-7 ปีข้างหน้านี้” นายพัฑฒิกล่าวและอธิบายต่อว่า
วันนี้เทคโนโลยีนิวเคลียร์ได้เดินหน้ามาถึงยุค Gen 4 แล้ว สิ่งที่เปลี่ยนไปอย่างชัดเจนคือ เทคโนโลยี SMR-Small Modular Reactor ถูกออกแบบให้มีขนาดเล็กลง ติดตั้งง่าย ใช้พื้นที่น้อย ปลอดภัยสูง แต่ยังผลิตพลังงานได้เต็มประสิทธิภาพไม่แพ้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์แบบปัจจุบัน
อีกทั้ง SMR ยังออกแบบให้มีมาตรการความปลอดภัยแบบเข้มงวดกว่าเครื่องปฏิกรณ์รุ่นดั้งเดิมเป็นอย่างมาก ความเสี่ยงจากอุบัติเหตุและการรั่วไหลของสารกัมมันตรังสีจึงเกือบเป็นศูนย์
รวมทั้งมีการพัฒนาการใช้สารหล่อเย็นขั้นสูง เช่น เกลือหลอมเหลว เพื่อลดความเสี่ยงจากการหลอมละลายและการรั่วไหลของสารกัมมันตรังสี ซึ่งระบบความปลอดภัยที่ทำงานอัตโนมัติจะช่วยให้เครื่องปฏิกรณ์หยุดทำงานอย่างปลอดภัยในกรณีฉุกเฉินโดยไม่ต้องอาศัยการจัดการของมนุษย์
โรงงานนิวเคลียร์ ประเทศฝรั่งเศส
ด้วยเทคโนโลยีใหม่นี้โอกาสที่จะเกิดภัยพิบัติแบบที่เคยเกิดขึ้นที่เชอร์โนบิล หรือฟุกุชิมะ ประเทศญี่ปุ่นก็แทบจะเป็นไปไม่ได้เลย ที่สำคัญ SMR ที่มาพร้อมเทคโนโลยี Gen 4 ยังตอบโจทย์พลังงานสะอาดแห่งอนาคต ช่วยให้เราเข้าใกล้เป้าหมาย Net Zero ได้อย่างแท้จริง
ปัจจุบันบริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีระดับโลกต่างกำลังหันมาใช้ SMR เป็นพลังงานหลักในการขับเคลื่อน Data Center เพื่อตอบโจทย์พลังงานสะอาด 100% ที่มีเสถียรภาพ และรองรับการใช้งานได้ตลอด 24 ชั่วโมง การนำ SMR มาใช้งานจึงไม่ใช่เพียงทางเลือก แต่เป็นก้าวสำคัญในการเปลี่ยนแปลงระบบพลังงานของประเทศไทยสู่อนาคตพลังงานที่มั่นคง สะอาด และยั่งยืนในระดับสากล
นายพัฑฒิระบุอีกว่า GPSC จึงเร่งเดินหน้าศึกษาความเป็นไปได้ของ SMR เทคโนโลยีนิวเคลียร์ขนาดเล็กที่เสถียร ปลอดภัย คุ้มค่า ตอบโจทย์ภาคอุตสาหกรรมหลายด้าน เช่น สามารถเป็นแหล่งพลังงานในการผลิต ผลิตได้ทั้งไฟฟ้า ไอน้ำ ความร้อนในรูปแบบต่างๆ และไฮโดรเจน เป็นแหล่งพลังงานสีเขียวรองรับกระบวนการดักจับและกักเก็บคาร์บอน (CCS) ให้พลังงานความร้อนสูงที่อุตสาหกรรมต้องการ สามารถจ่ายพลังงานไฟฟ้าได้อย่างมีเสถียรภาพตลอด 24 ชั่วโมงโดยไม่ปลดปล่อยคาร์บอน
หอไอเฟล ที่ใช้ไฟจากพลังงานนิวเคลียร์
และนี่คือโจทย์ใหญ่ที่ไทยต้องเดินหน้าตามเป้าหมายร่วมกับประชาคมโลกสู่สังคมคาร์บอนต่ำ ซึ่ง SMR จะเป็นตัวแปรสำคัญในการเปลี่ยนโฉมอุตสาหกรรมพลังงานของไทยและโลก
นนทวรรณ มนตรี
