“หลวงพ่อเที่ยง ปัณฑิโต” อดีตเจ้าอาวาสรูปที่ 2 ของวัดธรรมนิมิต ต.แม่กลอง อ.เมือง จ.สมุทรสงคราม เป็นพระเกจิอาจารย์ชื่อดังอีกรูปของลุ่มน้ำแม่กลอง วิทยาคมเข้มขลัง แต่ ไม่มีประวัติที่ชัดเจน ทราบแค่เพียงว่า เกิดในปี พ.ศ.2370

เข้าพิธีอุปสมบท เมื่อวันที่ 15 พ.ค.2392 ขณะที่มีอายุได้ 22 ปี ที่วัดธรรมนิมิต โดยมีพระอุปัชฌาย์บุญ เจ้าอาวาสวัดธรรมนิมิต เป็นพระอุปัชฌาย์, พระอาจารย์มา วัดธรรมนิมิต เป็นพระกรรมวาจาจารย์ แต่ไม่ปรากฏนามพระอนุสาวนาจารย์ว่าเป็นท่านใด ได้รับฉายาว่า ปัณฑิโต

จากนั้น กราบลาพระอุปัชฌาย์บุญ ไปจำพรรษาอยู่ที่วัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม กรุงเทพฯ เพื่อศึกษาเล่าเรียนพระปริยัติธรรม เป็นเวลา 4 พรรษา

ข่าวสดพระเครื่อง - เหรียญรุ่นแรก‘หลวงพ่อเที่ยง’ วัดธรรมนิมิต สมุทรสงคราม

ในพรรษาที่ 4 นั้นเอง พระอาจารย์มา วัดธรรมนิมิต มรณภาพ ซึ่งตรงกับปี พ.ศ.2396 จึงได้ลาเจ้าอาวาสวัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม กลับมาอยู่กับพระอุปัชฌาย์บุญ ที่วัดธรรมนิมิต ตามเดิม

ต่อมาเมื่อปี พ.ศ.2402 พระอุปัชฌาย์บุญ มรณภาพ จึงช่วยรักษาการเจ้าอาวาสวัดธรรมนิมิต จนเมื่อร่วมกันจัดการฌาปนกิจ พระอุปัชฌาย์บุญและพระอาจารย์มา พร้อมกันเมื่อปี พ.ศ.2403 เสร็จเรียบร้อยแล้ว

จึงได้รับนิมนต์ขึ้นเป็นเจ้าอาวาสวัดธรรมนิมิต โดยมีพระอาจารย์สร้าง เป็นผู้ช่วยเจ้าอาวาส เมื่อปี พ.ศ.2403

หลังเป็นเจ้าอาวาส ยึดถือปฏิปทาดำเนินตามพระธรรมวินัยโดยเคร่งครัด ช่วยแนะนำพร่ำสอนให้พระภิกษุ-สามเณร ศึกษาพระปริยัติธรรมและให้ปฏิบัติตามพระธรรมวินัยอย่างเคร่งครัด และแนะนำพร่ำสอนชาวบ้านให้ตั้งอยู่ในศีลธรรมและดำรงตนอยู่ในสัมมาปฏิบัติ

ด้วยความที่ปฏิบัติตนอย่างเคร่งครัดและมีจิตใจที่เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ทำให้ชาวบ้านและพุทธศาสนิกชนเลื่อมใส จึงได้พากันไปมาหาสู่และมีใจศรัทธาเสียสละทรัพย์ส่วนตัวบ้าง รวมกันบ้าง เพื่อก่อสร้างเสนาสนะและถาวรวัตถุต่างๆ ไว้ในวัดธรรมนิมิต

ข่าวสดพระเครื่อง - เหรียญรุ่นแรก‘หลวงพ่อเที่ยง’ วัดธรรมนิมิต สมุทรสงคราม

สุดท้ายมรณภาพด้วยโรคชรา เมื่อวันศุกร์ที่ 18 ก.พ.2458 สิริอายุ 83 ปี พรรษา 61

ในการนี้ พระเขมาภิมุขธรรม วัดพิชยญาติการาม กรุงเทพฯ มาเยี่ยมศพเมื่อกลับกรุงเทพฯ แล้ว จึงนำข่าวมรณภาพไปกราบทูลให้สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงทราบ

เพื่อขอให้พระอาจารย์ถนอม เป็นผู้รั้งตำแหน่งเจ้าอาวาส ซึ่งสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงอนุญาตให้มาในปี พ.ศ.2458

ข่าวสดพระเครื่อง - เหรียญรุ่นแรก‘หลวงพ่อเที่ยง’ วัดธรรมนิมิต สมุทรสงคราม

ปี พ.ศ.2459 สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เสด็จมาเยี่ยมศพพระอาจารย์เที่ยง ทรงรับสั่งให้เตรียมการฌาปนกิจ โดยทรงพระกรุณารับเป็นประธาน และทรงพระกรุณาสร้างกุฎีอุทิศให้พระอาจารย์เที่ยง 1 หลัง เพื่อเป็นอนุสรณ์

ปลายปี พ.ศ.2459 ทางวัดจัดการฌาปนกิจพระอาจารย์เที่ยง มีสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเป็นประธาน พระอาจารย์ถนอม เป็นรองประธาน พระอาจารย์แม้น เป็นผู้ช่วย ฝ่ายคฤหัสถ์ที่เป็นกรรมการ อาทิ ขุนนิพัทธ์หะริณสุต, ขุนอนุกรมจะเกร็งรัฐ, ขุนศรีปุนสิริ, ขุนบวรประชานันท์, ขุนอาชีวกิจโกศล เป็นต้น พร้อมด้วยศิษยานุศิษย์ และท่านที่เคารพนับถือ ร่วมกันทำการฌาปนกิจ

สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเริ่มวางพระเพลิงก่อน มีมหรสพพอสมควรแก่ฐานะ

แต่ด้วยเหตุที่สมเด็จฯ ทรงมีงานที่ต้องตรวจสังฆมณฑลให้เสร็จสิ้นเสียก่อน งานจึงล่าช้าออกไป และงานฌาปนกิจของหลวงพ่อเที่ยงมาสำเร็จไปได้ด้วยความเรียบร้อยหลังจากนั้น

เกียรติคุณความแก่กล้าในวิทยาคม ยังได้รับการกล่าวขานจนถึงปัจจุบัน พระเครื่องและวัตถุมงคลที่ปลุกเสกไว้ล้วนเป็นที่ปรารถนาหลายรุ่น ได้รับความนิยมสูง

โดยเฉพาะเหรียญรุ่นแรก สร้างเมื่อปี พ.ศ.2461 ที่ระลึกในงานศพ สร้างเป็นเนื้อทองเหลืองเพียงชนิดเดียว จำนวนการสร้างไม่ได้ระบุ

ข่าวสดพระเครื่อง - เหรียญรุ่นแรก‘หลวงพ่อเที่ยง’ วัดธรรมนิมิต สมุทรสงคราม

ลักษณะเป็นรูปไข่ขอบกระบอก มีหูเชื่อมสำหรับคล้องเหรียญ ด้านหน้าเป็นรูปจำลอง ห่มจีวรลดไหล่พาดผ้าสังฆาฏินั่งเต็มองค์บนอาสนะ มีตั่งรองรับ ใต้ตั่งมีเลขไทย “๒๔๖๑” รอบเหรียญเขียนว่า “ที่ระฤกในงาน ศพท่านปัณฑิตะ” ด้านหลังมีอักขรยันต์อะระหัง จำนวน 4 แถว คล้ายเหรียญหลวงพ่อบ่าย วัดช่องลม จังหวัดราชบุรี อ่านว่า อะ ระ หัง อะ หัง วิ สุ โล ปุ สะ พุ ภะ

จัดเป็นเหรียญที่หายากอีกเหรียญ

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน