เมื่อเร็วๆ นี้ นายพนมบุตร จันทรโชติ อธิบดีกรมศิลปากร เป็นประธานในพิธีเปิดห้องจัดแสดงนิทรรศการถาวร ห้องพระมหาธาตุแห่งเมืองนครศรีธรรมราช ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครศรีธรรมราช เนื่องในโอกาส 100 ปีวันพระราชสมภพของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ในวันที่ 5 ธันวาคม 2570
กรมศิลปากรได้จัดทำโครงการปรับปรุง พัฒนา พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ที่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เสด็จพระราชดำเนินไปทรงประกอบพิธีเปิด ซึ่งพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครศรีธรรมราช เป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติที่พระองค์ทรงเปิด เมื่อวันที่ 26 สิงหาคม 2517 ถือเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติแห่งแรกในภาคใต้
กรมศิลปากรจึงได้ดำเนินโครงการพัฒนาและเพิ่มศักยภาพพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครศรีธรรมราช จัดสร้างห้องจัดแสดงนิทรรศการถาวร ห้องพระมหาธาตุแห่งเมืองนครศรีธรรมราช เป็นอีกหนึ่งความภาคภูมิใจของกรมศิลปากร ที่ได้นำเสนอและถ่ายทอดองค์ความรู้ต่างๆ เกี่ยวกับวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ผ่านสื่อจัดแสดงที่ทันสมัยและสวยงาม เพื่อสืบสาน สร้างสรรค์ ต่อยอดมรดกศิลปวัฒนธรรมในฐานะแหล่งเรียนรู้ และแหล่งท่องเที่ยวที่สามารถสร้างรายได้ให้เกิดขึ้นกับชุมชนในท้องถิ่น อีกทั้งยังเป็นการร่วมเฉลิมฉลองในโอกาสที่วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ได้รับการพิจารณาขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลก ซึ่งถือเป็นความภาคภูมิใจของคนไทยทั้งชาติ
ห้องนิทรรศการถาวรนี้ นำเสนอโบราณสถานสำคัญทางศาสนาซึ่งเปรียบเสมือนศูนย์รวมจิตใจของชาวนครศรีธรรมราชและประชาชนทั่วไปในภาคใต้ ในหัวข้อ พระมหาธาตุแห่งเมืองนครศรีธรรมราช ประกอบด้วย การเกริ่นนำ “เกิดมาหนึ่งชาติ ต้องได้กราบพระธาตุเมืองนครฯ” แนะนำความสำคัญของพระบรมสารีริกธาตุในประเทศไทย ความเป็นมาของพระมหาธาตุเจดีย์นครศรีธรรมราชในฐานะหนึ่งในจอมเจดีย์แห่งสยาม และประวัติของวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร
ส่วนที่ 1 พระมหาธาตุเจดีย์นครศรีธรรมราช นำเสนอโดยสื่อมัลติมีเดียและโมเดลจำลองที่อธิบายประวัติศาสตร์และความสำคัญของพระมหาธาตุเจดีย์ในฐานะศูนย์กลางพระพุทธศาสนาของคาบสมุทรภาคใต้
ส่วนที่ 2 พุทธบูชาและประเพณี นำเสนอความศรัทธาที่ผู้คนมีต่อพระมหาธาตุเจดีย์ ผ่านเรื่องการกัลปนาวัดที่ปรากฏในเอกสารโบราณ การถวายเครื่องพุทธบูชา ประเพณีที่เกี่ยวข้อง โดยจัดแสดงเครื่องพุทธบูชาบนองค์พระมหาธาตุเจดีย์จากวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร จำนวน 10 รายการ และสื่ออินเตอร์แอ๊กทีฟ
ส่วนที่ 3 พระราชศรัทธาและการดำเนินงานทางโบราณคดี นำเสนอเรื่องราวของพระราชศรัทธาและการทำนุบำรุงพระมหาธาตุเจดีย์ การอนุรักษ์วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ตามหลักสากล จากอดีตถึงปัจจุบัน การดำเนินงานทางโบราณคดี โดยใช้กราฟิก สื่อมัลติมีเดีย และโบราณวัตถุที่พบจากการขุดค้นทางโบราณคดีที่วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร เมื่อปี พ.ศ.2552 และ 2559 เข้ามาช่วยอธิบายอายุ พัฒนาการ และคุณค่าของวัด รวมทั้งจัดแสดงหน้าบันไม้จำหลักจากพระวิหารหลวง
ส่วนที่ 4 นานาสาระ นำเสนอเรื่องราว ความเชื่อ สิ่งศักดิ์สิทธิ์ ที่เกี่ยวข้องกับวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ความศรัทธาของผู้คนที่สืบทอดมาหลายชั่วอายุคน บทบาทของพระมหาธาตุเจดีย์ในฐานะศูนย์รวมจิตใจ และอัตลักษณ์ของชาวนครศรีธรรมราช
โดยจำลองบรรยากาศพื้นที่จัดแสดงเสมือนระเบียงคดของวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร เพื่อสร้างประสบการณ์เสมือนได้เดินชมเรื่องราวภายในวัด
