คอลัมน์ มองอย่างเซียน
“หนึ่ง เซ็นทรัล” หรือนามจริง “รัชต์ชยุตม์ กาญจนสินเกษม” เซียนพระหนุ่มรุ่นใหม่ สะสมประสบการณ์ศึกษาพระเครื่องวัตถุมงคล เครื่องรางของขลัง และวัตถุโบราณ มีความนิยมชมชอบและเก็บสะสมพระบูชา หรือที่วงการพระนิยมเรียกขานว่า พระบูชารัชกาล
เซียนหนึ่งยังให้ความสนใจวัตถุโบราณ ประเภทเครื่องเบญจรงค์ เครื่องลายคราม ถมทอง ชุดน้ำชา เครื่องเงินเก่า และของเก่าโบราณ อันดับต้นของวงการ
ความสนใจวัตถุโบราณ เริ่มต้นตั้งแต่สมัยเรียนมหาวิทยาลัย เซียนเก็บสะสมไว้เป็นจำนวนมาก นอกจากนี้ ยังมีความชำนาญพระบูชารัชกาล ที่มีพุทธศิลป์งดงาม ซึ่งพระบูชารัชกาลในอดีต เป็นพระ พุทธรูปประจำพระองค์พระมหากษัตริย์และเจ้านายชั้นสูง
กล่าวได้ว่า เซียนหนึ่งเรียนรู้และศึกษาจากนิตยสารพระเครื่อง และอินเตอร์เน็ต รวมทั้งการใช้สายตาศึกษาจากองค์พระของแท้เป็นประจำ ครั้นพอนานวัน สามารถจดจำรายละเอียดต่างๆ ได้ แยกส่วนประกอบในการพิจารณาความแท้หรือของเก๊ได้อย่างแม่นยำ
เซียนหนึ่งบอกว่า “การเล่นหาพระเครื่องและวัตถุโบราณนั้น ต้องดูธรรมชาติของเนื้อโลหะ ต้องให้มองเป็นหลักวิทยาศาสตร์ สามารถพิสูจน์ได้ การศึกษาเราต้องดูและรู้กรรมวิธีการสร้างพระยุคนั้น ด้วยเทคโนโลยีในการสร้างพระแต่ละยุคสมัย จะไม่เหมือนกัน”
เคล็ดลับการดูพระเครื่อง เซียนหนึ่งกล่าวแนะว่า “เราต้องมีใจรักเป็นทุนเดิม ต้องหาพระแท้มาดูบ่อยๆ ซ้ำๆ จนเกิดความเคยชิน หาดูจากหนังสือพระเครื่อง แต่ต้องเป็นหนังสือที่ได้มาตรฐาน พระเครื่องแต่ละประเภท มีความแตกต่างกัน เนื้อหา มวลสาร องค์ประกอบและศิลปะแต่ละยุคสมัย สิ่งเหล่านี้ล้วนต้องศึกษาและจดจำให้แม่นยำ ยิ่งจำได้มากยิ่งเป็นประโยชน์”
“หลักการพิจารณาพระพุทธรูป บางครั้ง แค่ดูดินใต้ฐานองค์พระ ก็บอกได้เลยว่าเป็นพระแท้หรือพระปลอม คนที่เรียนรู้และศึกษาประวัติการสร้างพระโอกาสพลาดมีน้อยมาก พระพุทธรูปหรือพระบูชายุคเก่า เป็นพระที่ดูง่าย เพราะองค์พระมีขนาดใหญ่ การพิจารณาพระแท้-พระปลอม ดูกันที่ศิลปะ หากว่าแม่นตรงจุด ก็ยากที่จะผิดพลาดได้ พระบูชาถ้าหากพุทธศิลป์ผิดเพี้ยน”
เซียนหนึ่งบอกต่ออีกว่า พระพุทธรูปเป็นสิ่งสะสมที่สากล ชาวต่างประเทศที่สนใจงานศิลปะจะรู้ดีว่า พระพุทธรูปมีพุทธศิลป์แบบไหน เป็นของสมัยใด ตลาดของพระพุทธรูปจึงกว้างไกลมากกว่า โดยเฉพาะชาวต่างประเทศให้ความสนใจกันมาก ส่วนตัวแล้ว มีความสนใจพระพุทธรูป (พระบูชารัชกาล) ซึ่งเป็นยุคสมัยรัตนโกสินทร์ คือ ความนิยมในการสร้างพระชัยประจำรัชกาล เริ่มเผยแพร่สู่พระบรมวงศานุวงศ์ ขุนนางชั้นผู้ใหญ่ จึงมีการสร้างพระประจำตัวกันอย่างแพร่หลาย แต่ก็พยายามหลีกเลี่ยงมิให้ไปมีพุทธลักษณะใกล้เคียงกับพระชัยประจำรัชกาลขององค์พระมหากษัตริย์ ด้วยเป็นการไม่บังควร
พระบูชารัชกาล เป็นพระบูชาที่จัดทำขึ้นเฉพาะองค์ ดังนั้น การหล่อ การขึ้นรูป การเข้าดิน ต้องอาศัยช่างชั้นครูผู้ชำนาญ เวลาหล่อก็จะทำแต่องค์แล้วมาเข้าเม็ดพระศกภายหลัง หรือพระรัชกาลยุคแรก จะใช้ดินไทย ไม่ใช่ดินฝรั่งหรือกรรมวิธีฝรั่ง แม้ว่าในบางยุคจะได้รับอิทธิพลจากตะวันตก เช่น ในรัชกาลที่ 4 จะนิยมความเหมือนจริง อาทิ พระกรรณ ก็จะเหมือนหูมนุษย์ ที่เรียกกันว่า พระรัชกาลหูคน และจีวรแนบเนื้อ ไม่เป็นลายดอก แต่ก็ยังใช้วิธีการแบบไทยอยู่
ต่อมาได้รับความนิยมกว้างขวางมากขึ้น จึงมีพุทธศิลปะแบบอื่นผสมผสานและสร้างสืบเนื่องตั้งแต่แผ่นดินพระบาทสมเด็จ พระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว จนถึงช่วงรัชกาลปัจจุบัน ราวก่อนปี พ.ศ.2500 ซึ่งวงการพระถือว่าเป็นปีที่สิ้นสุดการสร้างพระรัชกาล และพระรัชกาลที่สร้างขึ้นตั้งแต่หลังแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นต้นมา จัดเป็นพระรัชกาลยุคหลัง มักเป็นศิลปะผสม พบว่าสร้างเป็นศิลปะเชียงแสนสิงห์สาม แต่มักเปลี่ยนเป็นประทับนั่งแบบมารวิชัย ไม่ขัดสมาธิเพชร
ในส่วนของเหรียญพระเกจิคณาจารย์ยอดนิยม เซียนหนึ่ง ยังมีความชำนาญพระยอดนิยม อาทิ หลวงปู่ทวด วัดช้างให้, พระปู่หลวงโต๊ะ วัดประดู่ฉิมพลี, หลวงพ่อพรหม วัดช่องแค ฯลฯ
ผู้สนใจแลกเปลี่ยนข้อมูลด้านพระเครื่อง โดยเฉพาะพระบูชารัชกาล หรือวัตถุโบราณ สอบถามได้ที่ร้าน “หนึ่ง เซ็นทรัล” ชั้น 2 ห้างเซ็นทรัล พลาซา รามอินทรา (ข้างธนาคารกสิกรไทย) ทุกวัน