คอลัมน์ ข่าวสดพระเครื่อง
“บุญเบิกฟ้า” เป็นชื่องานประเพณีที่สืบเนื่องจากภูมิปัญญาความเชื่อดั้งเดิมของสังคมเกษตรกรรมชาวอีสานมาตั้งแต่สมัยโบราณ ว่า เมื่อถึงวันเดือน 3 ขึ้น 3 ค่ำ จะเป็นวันที่ “กบบ่มีปากนาคบ่มีฮูขี้ (ทวารหนัก) ฟ้าสิไขปักตุฝน” แสดงว่าฤดูแห่งการทำนาเริ่มขึ้นแล้ว
เดือน 3 ยังเป็นเดือนที่คนอีสานเห็นว่าเป็นเดือนที่อุดมสมบูรณ์ในรอบปี ถือเป็นเดือนแห่งความอุดมสมบูรณ์ที่สุดของปี เพราะคนอีสานจะเก็บเกี่ยวผลิตผลขึ้นยุ้งฉางเก็บตุนไว้อย่างเพียบพร้อม จึงเป็นเดือนที่สมบูรณ์ที่สุดในรอบปี ดังคำอีสานที่ท่านบันทึกไว้ว่า
“ออกใหม่ขึ้น สามค่ำเดือนสาม
มื้อที่กบบ่มีปาก นาคบ่มีฮูขี่
หมากขามป้อม แสนส้มกะเหล่าหวาน”
หมายความว่า ในวันขึ้น 3 ค่ำเดือน 3 มีความอิ่มแบบอัตโนมัติ ซึ่งแม้แต่กบไม่ได้กินอะไรเลย ก็จะอิ่มทิพย์โดยไม่ต้องกิน ถ้าจะจับกบมาดูในวันนั้น (วันขึ้นสามค่ำเดือนสาม) จะเห็นว่า ที่ปากของกบจะมีเยื่อบางๆ สีขาวปิดปากอยู่ แสดงว่ากบนั้นไม่ต้องกินอะไรเลยก็อิ่มเองและหากใครเอามะขามป้อมมาเคี้ยวกินในวันนั้น มะขามป้อมซึ่งมีรสเปรี้ยว ก็จะมีรสหวานได้อย่างน่าอัศจรรย์
ในวันขึ้น 3 ค่ำเดือน 3 ยังเป็นเดือนที่ “ฟ้าร้อง” เป็นครั้งแรกของปีที่ฟ้าร้อง คนอีสานจะสังเกตปฏิกิริยาว่าฟ้าจะร้องทางทิศใด การร้องของฟ้าในวันขึ้น 3 ค่ำ เดือน 3 จะมีคำทำนาย เพื่อเป็นสัญญาณที่บอกความอุดมสมบูรณ์ของปริมาณน้ำฝนในปีนั้นๆ ด้วย
บุญเบิกฟ้า จึงมีคุณค่าต่อวิถีชีวิตการดำรงชีพของประชาชนชาวอีสาน ด้วยคำทายในพิธีกรรมทำให้เกษตรกรทราบถึงปริมาณน้ำในปีนั้นๆ และสามารถเตรียมตัวรับสถานการณ์การทำไร่ทำนาในฤดูกาลนั้นเป็นอย่างดี
จากความเชื่อดังกล่าว จังหวัดมหาสารคาม จึงได้นำงานประเพณีบุญเบิกฟ้า ผนวกเข้ากับงานกาชาดประจำปี ชื่อว่า “งานบุญเบิกฟ้าและกาชาดจังหวัดมหาสารคาม” เริ่มครั้งแรกเมื่อปี 2532 และจัดเรื่อยมาทุกปีจนถึงปัจจุบัน
นายเสน่ห์ นนทะโชติ ผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคาม กล่าวว่า สำหรับในปี พ.ศ.2560 งานบุญเบิกฟ้าและกาชาดจังหวัดมหาสารคาม กำหนดจัดขึ้นระหว่างวันที่ 23 ม.ค.-1 ก.พ.2560 ณ สนามหน้าที่ว่าการอำเภอเมืองมหาสารคาม
วัตถุประสงค์หลักการจัดงานเพื่ออนุรักษ์ภูมิปัญญาอีสานเกี่ยวกับการบำรุงดินให้คงไว้ จะเป็นการกระตุ้นเตือนให้เกษตรกรรู้คุณค่าของการบำรุงดินหลังแล้วเสร็จการเก็บเกี่ยวพืชผลการเกษตร นอกจากทำให้รู้จักบุญคุณข้าวและดิน ยังเป็นการเชื่อมโยงการผลิตข้าวอินทรีย์ ให้เกษตรกรหันกลับมาทำนาด้วยวิถีดั้งเดิม ลดการใช้สารเคมี อันจะส่งผลดีต่อดิน ให้เกษตรกรสามารถทำกินได้อย่างปลอดภัย
สำหรับปีนี้ภายในงานมีกิจกรรมหลากหลายอาทิ การแสดงผลิตภัณฑ์โอท็อป งานราตรีเส้นสายลายผ้า มีพิธีบูชาพระแม่โพสพ เสี่ยงทายคางไก่ มีการแสดงชุด “มหาสารคาม รำถวายอาลัย ด้วยหัวใจที่ ฮักพ่อ” โดยมีนางรำจำนวน 2,498 คน เพื่อแสดงความอาลัยพระบาทสมเด็จพระ ปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และน้อมรำลึกในการเสด็จเยือนจังหวัดมหาสารคาม ขบวนแห่ทุกขบวนจะสื่อถึงแนวคิด คุณข้าว คุณน้ำ คุณธัญญาหารและคุณแผ่นดิน เป็นต้น
ผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคาม กล่าวต่อว่า เมื่อมาเที่ยวงานบุญเบิกฟ้าฯ แล้วเพื่อเป็นการส่งเสริมการท่องเที่ยวท้องถิ่น จึงขอแนะนำแหล่งท่องเที่ยวทางวัฒนธรรมที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักในวงกว้าง อาทิ พระบรมธาตุนาดูน กู่สันตรัตน์ กู่น้อยเทวสถานศิลปะ สมัยขอม หรือ เข้าวัดทำบุญ ไหว้พระเพื่อความเป็นสิริมงคลให้กับตนเองและครอบครัวมีวัดสำคัญหลายแห่งที่มีพระพุทธรูปโบราณศักดิ์สิทธิ์ประดิษฐานอยู่ เช่น พระพุทธรูปยืน วัดพุทธมงคล พระพุทธรูปยืน วัดสุวรรณาวาส หลวงพ่อชินวรณ์ วัดเจริญผล พิพิธภัณฑ์ อัฐบริขารหลวงปู่มหาบุญมี วัดป่าวังเลิง, หลวงพ่อใหญ่ วัดบ้านโพน เป็นต้น
จึงขอเชิญชวนนักท่องเที่ยวมาร่วมสืบสานงานบุญประเพณีบุญเบิกฟ้าในครั้งนี้โดยทั่วกัน
