คอลัมน์ ชมรมพระเครื่อง
แทน ท่าพระจันทร์
สวัสดีครับท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน เมื่อวานเพื่อนผมโทรศัพท์มาหาและสอบถามเกี่ยวกับเรื่องพระขุนแผนหลังผาล ผมก็งงๆ ไปพักหนึ่ง จึงถามว่า พระสุพรรณหลังผาลหรือเปล่า เพื่อนผมก็ไม่ค่อยรู้เรื่องพระเครื่องสักเท่าไร จึงบอกว่ามีคนให้มา และคนที่ให้มายืนยันว่าเป็นพระขุนแผนหลังผาล จึงนัดนำพระมาให้ดูกันอีกที
เมื่อเพื่อนผมนำพระมาให้ดูก็ถึงบางอ้อครับ ที่จริงเป็นพระสุพรรณหลังผาลนั่นเองครับ สำหรับผู้ที่ไม่ได้ศึกษาเรื่องพระเครื่องบางครั้งก็อาจจะรับฟังเรื่องราวหรือชื่อพระมาไม่ค่อยถูกต้องนัก ผมจึงได้บอกเพื่อนไปว่า ความจริงเขาเรียกว่าพระสุพรรณหลังผาล เป็นพระกรุวัดพระศรีรัตนมหาธาตุ สุพรรณบุรี กรุเดียวกับพระผงสุพรรณ พุทธคุณเด่นทางด้านคงกระพันชาตรี และแคล้วคลาด เพื่อนผมจึงเข้าใจ และยิ้มแป้นกลับไป
พระสุพรรณหลังผาล อาจารย์มนัส โอภากุล บอกว่า ในสมัยโบราณนั้นชาวสุพรรณเรียกว่า “พระพิจิตรหลังผาล” ไม่รู้ว่าทำไมจึงเรียกเช่นนั้นเหมือนกัน แต่ต่อมาจึงเปลี่ยนชื่อ และเรียกกันว่า “พระสุพรรณหลังผาล” กันมาจนทุกวันนี้ เหตุที่มีคำว่าหลังผาลนั้น ก็เนื่องจากองค์พระด้านหลังมีพระอยู่อีกองค์หนึ่ง แบบพระ 2 หน้า แต่พระองค์ที่อยู่ด้านหลังนั้น มีขนาดองค์พระเล็กกว่าองค์พระด้านหน้ามาก และกรอบพิมพ์ขององค์พระด้านหลังนั้น มีรูปร่างลักษณะคล้ายๆ กับผาลไถนาแบบโบราณ (เหล็กสำหรับสวมหัวหมูเครื่องไถ) จึงนำมาเป็นชื่อเรียกต่อท้าย
พระสุพรรณหลังผาลนั้นพบที่กรุวัดพระศรีรัตนมหาธาตุสุพรรณบุรี แตกกรุออกมาพร้อมๆ กับพระผงสุพรรณ และพระเครื่องอื่นๆ อีกหลายพิมพ์ ในส่วนของพระสุพรรณหลังผาลนั้น มีพบเป็นแบบ ด้านหลังเรียบ และหลังผาลมียันต์ก็มี จึงเรียกว่าพระสุพรรณหลังเรียบ และพระสุพรรณหลังยันต์ ตามลักษณะขององค์พระ เนื้อของพระสุพรรณหลังผาลเท่าที่พบจะมีแต่เฉพาะเนื้อชินเงิน ในสมัยก่อนเป็นพระที่นิยมกันมากพอสมควร เนื่องจากพุทธคุณและประสบการณ์ต่างๆ นั้นเด่นทางด้านอยู่คงและแคล้วคลาด องค์พระมีขนาดเขื่องสักเล็กน้อย
องค์พระด้านหน้าเป็นพระพุทธรูปประทับนั่งปางมารวิชัย ขัดสมาธิราบ อยู่ภายในซุ้มเส้นลวด และมีเม็ดไข่ปลาล้อมรอบ ที่เม็ดไข่ปลาจะมีก้านเป็นขีดเชื่อมต่อ เข้าใจว่าช่างแกะแม่พิมพ์คงจะทำเป็นใบโพธิ์ ฐานเป็นฐานเขียง 2 ชั้น ด้านหลังเป็นองค์พระประทับนั่งปางมารวิชัย มีขนาดเล็กกว่าองค์พระด้านหน้า มีกรอบเป็นรูปสามเหลี่ยม และมีก้านชนวนต่อยาวลงมา จึงมองดูลักษณะคล้ายๆ กับผาลไถนา ตำแหน่งขององค์พระด้านหลัง จะอยู่ไม่ค่อยแน่นอนตายตัว เอียงๆ ไปบ้างก็มี
ปัจจุบันพระสุพรรณหลังผาลแท้ๆ ก็หาชมยากเช่นกันครับ ราคาก็ค่อนข้างสูงอยู่พอสมควร ในวันนี้ผมได้นำรูปพระสุพรรณหลังผาล จากหนังสือ อมตพระกรุ อันล้ำค่าของไทยมาให้ชมครับ