คอลัมน์ คติ-สัญลักษณ์ สถาปัตยกรรมไทย
ชวพงศ์ ชำนิประศาสน์
ในประเทศที่นับถือพุทธศาสนาฝ่ายมหายานเป็นหลัก เช่น จีน ทิเบต ภูฏาน สิกขิม เนปาล รวมถึงญี่ปุ่นบางส่วนด้วยนั้น ใช้ธงเป็นสัญลักษณ์ทางพุทธศาสนาหลายรูปแบบ แล้วเรียกธงเหล่านี้ว่า ธงมนต์
ธงมนต์จะติดตั้งไว้ในพื้นที่ที่จะให้กระแสลมพัดผ่าน เพื่อให้โชคหรือความดีผ่านไปสู่ผู้คน อันทำให้ผู้คนมีความสุข
ภาพที่นำมาแสดง เป็นรูปของกลุ่มธงที่มักจะติดตั้งอยู่บริเวณเชิงเขา เป็นกลุ่มธงมีสีขาวหรือสีแดงปักรวมกัน พื้นธง มักจะมีรูปม้าสีขาว มีเครื่องทรงบรรทุกสัญลักษณ์ของยาอายุวัฒนะ
คติและความเชื่อในส่วนนี้ก็คือ ธง สีขาวที่มีรูปม้าปรากฏในธงม้าเป็นสัญลักษณ์ของการติดต่อสื่อสาร ความเร็วและการเข้าถึง ม้าเป็นสัญลักษณ์หนึ่งของลม ที่จะนำมาซึ่งความยั่งยืน อันเป็นโชคไปสู่ผู้คน หางม้าหรือธงที่ปลิวไสวหมายถึง ความอิสรเสรีที่กระจายไปสู่ผู้คนทั้งปวง
ส่วนกลุ่มธงแดงจะเป็นสัญลักษณ์ของความปรารถนาดี ในอันที่จะส่งความสุขความยั่งยืนให้แก่ผู้ที่จากไปสู่ภพอื่น (มักจะอยู่ในบริเวณที่มีการทำพิธีที่เรียกว่า ทิฆัมพรฌาปณกิจ)
