พันธุ์แท้พระเครื่อง

ราม วัชรประดิษฐ์

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงประกอบพระราชกรณียกิจทางพระพุทธศาสนาอย่างอเนกอนันต์

ทรงสร้าง “พระพุทธรูป” เพื่อพระราชทาน เป็นที่สักการบูชาของพุทธศาสนิกชน เป็นหลักยึดเหนี่ยวในการกระทำความดี ทั้งทรงได้สืบสานศิลปวัฒนธรรมและพุทธศิลปะอันงดงาม และด้วยพระอัจฉริยภาพในงานด้านประติมากรรมทางพระพุทธศาสนาของพระองค์ ที่ทรงดูแลควบคุมและมีพระราชพระวินิจฉัยในการปั้น หล่อ ตลอดจนเสด็จฯ ไปทรงประกอบพิธีเททองหล่อด้วยพระองค์เอง สร้างให้องค์พระพุทธรูปทรงคุณค่าล้ำเลิศ

ขออัญเชิญ “พระพุทธรูป ปางประทานพร 3 รุ่นแรก” ที่นับเป็นยอดแห่งพุทธศิลป์แสดงถึงพระอัจฉริยภาพของพระองค์ ซึ่งอาจกล่าวได้ว่า “ความทรงคุณค่าขององค์พระ มิอาจประเมินเป็นมูลค่าได้เลย”

พระพุทธรูป ปางประทานพร รุ่นแรก ร.พ.ศิริราช ในโอกาส “ฉลอง 72 ปี ศิริราชพยาบาล” ทางโรงพยาบาลได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดสร้าง “พระพุทธรูปปางประทานพร” พระพุทธรูปประทับนั่ง เหนือบัวคว่ำบัวหงาย บนฐานเท้าสิงห์นาค พระหัตถ์ขวาหงายบนพระเพลา อันหมายถึง ประทานพร จารึกอักษรไทยที่ฐานว่า “พระพุทธรูปฉลองเจ็ดสิบสองปีศิริราช” ด้านหลังจารึกปีที่สร้าง “๒๕๐๕”

รวมทั้ง “พระพุทธรูปสมเด็จพระมหิตลาธิเบศรอดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก” เพื่อเป็นที่ระลึกให้ประชาชนทั่วไปได้มีไว้สักการบูชา ออกแบบโดย พระธรรมจินดาภรณ์ (ทองเจือ จินฺตากโร) วัดราชบพิธ พระองค์เสด็จฯ เททอง ณ สนามหน้าตึกมนุสสนาควิทยาคาร โรงเรียนวัดบวรนิเวศ เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ.2505

พระพุทธรูป ภปร ปางประทานพร รุ่นสอง วัดเทวสังฆาราม หรือ “วัดเหนือ” (วัดที่สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ทรงบรรพชาเมื่อปี พ.ศ.2469 และทรงอุปสมบทในปี พ.ศ.2476) ในปี พ.ศ.2506 พระเทพมงคลรังษี (หลวงปู่ดี พุทฺธโชติ) พระอุปัชฌาย์ของสมเด็จพระญาณสังวรฯ ขณะดำรงสมณศักดิ์ที่ พระมงคลรังษีวิสุทธิ์ เจ้าอาวาสวัดเทวสังฆาราม ได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดสร้าง “พระพุทธรูปปางประทานพร” โดยใช้ต้นแบบจาก พระพุทธรูปปางประทานพร ฉลอง 72 ปี ศิริราชพยาบาล ปี 2505

มีแก้ไขแบบเล็กน้อย คือ ให้นิ้วพระหัตถ์ทางด้านขวาที่พาดลงนั้นกระดกมากขึ้น และเพิ่มผ้าทิพย์ประดับพระปรมาภิไธย ภปร ซึ่งนับเป็นการพระบรมราชานุญาตเชิญพระปรมาภิไธย “ภปร” ประดับเหนือผ้าทิพย์ที่ฐานพระพุทธรูปเป็นครั้งแรก

ส่วนด้านหลังจารึก “พระกฐินต้น วัดเทวสังฆาราม กาญจนบุรี ๒๕๐๖” โดยในวันที่ 26 ตุลาคม พ.ศ.2506 หลังจากพระองค์เสด็จฯ พร้อมด้วยพระบรมวงศานุวงศ์ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศลถวายผ้าพระกฐินต้น ณ พระอุโบสถ วัดเทวสังฆาราม แล้วเสร็จ เวลา 17.15 น. เสด็จเข้าในพิธีมณฑล บริเวณลานหน้าพระอุโบสถหลังเก่า ทรงเททองคำ นาก เงิน หล่อองค์พระพุทธรูป

ต่อมา สมเด็จพระราชชนนี (พระราชอิสริยยศ ของ สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ขณะนั้น) ทรงนำ “พระพุทธรูปปางประทานพร ภปร วัดเทวสังฆาราม” ไปพระราชทานแก่หน่วยทหารตำรวจ หน่วยราชการในภาคต่างๆ รวมทั้งถวาย ณ ปูชนียสถานสำคัญหลายแห่ง และพระราชทานพระราชดำริว่า “น่าจะได้มีการสร้างพระพุทธรูปปางประทานพร ภปร ขึ้นอีกที่วัดบวรนิเวศวิหาร”

พระพุทธรูป ปางประทานพร ภปร รุ่นสาม วัดบวรนิเวศวิหาร ปี พ.ศ.2508 ในโอกาสมหามงคลทรงเจริญพระชนมพรรษา 38 พรรษา เสมอสมเด็จพระราชบิดา ทางวัดบวรนิเวศวิหาร จึงขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดสร้าง “พระพุทธรูปปางประทานพร ภปร” ขึ้นอย่างเป็นทางการ

นับเป็นการจัดสร้างขึ้นโดยพระบรมราชานุญาตเป็นครั้งที่สอง ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้นายช่างผู้ชำนาญออกแบบ นำเอาลักษณะที่งดงามโดดเด่นแห่งศิลปะในพระพุทธรูปสมัยสุโขทัย เชียงแสน และลังกามาผสมผสานกัน เป็นพระพุทธรูปนั่งเหนือบัวคว่ำบัวหงาย บนฐานเท้าสิงห์นาค พระหัตถ์ขวาหงายบนพระเพลา หมายถึง ประทานพร ประดับผ้าทิพย์ “ภปร” และทรงพระราชทานภาษิตสำหรับจารึกที่ฐานว่า “ทยฺยชาตฺยา สามคฺคยํ สติสญฺชาเนน โภชสิยํ รกฺชนฺติ คนชาติไทยจะรักษาความเป็นไทอยู่ได้ ด้วยมีสติสำนึกอยู่ในความสามัคคี” ส่วนด้านหลังจารึกอักษรไทยว่า “เสด็จพระราชดำเนิน ในพิธีหล่อ ณ วัดบวรนิเวศวิหาร เมื่อวันที่ ๒๙ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๐๘”

พระพุทธรูปปางประทานพร 3 รุ่นแรก นี้ นับเป็นพระพุทธรูปที่มีพุทธศิลปะงดงามเป็นเอกลักษณ์ และมีความพิเศษเฉพาะคือ เป็นการรวมกันอย่างสมบูรณ์ของสัญลักษณ์แห่งพระศาสนาและองค์พระมหากษัตริย์…

เปี่ยมล้นด้วยความงดงามทางพุทธศิลป์ และทรงคุณค่าเกินกว่าคำพรรณนาใดๆ

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน