พระเกจิที่ได้รับการยกย่อง “พระครูพิบูลย์คณารักษ์” หรือ “หลวงพ่อดิ่ง คังคสุวัณโณ” อดีตเจ้าอาวาสวัดอุสภาราม (บางวัว) อ.บางปะกง จ.ฉะเชิงเทรา
เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ 14 มี.ค.2420 ที่บ้านบางวัว ต.บางวัว อ.บางปะกง จ.ฉะเชิงเทรา
เข้าวัยการศึกษา บิดามารดานำไปฝากให้ศึกษาเล่าเรียนอยู่กับพระภิกษุที่วัดบางวัว ซึ่งรับการอุปถัมภ์ด้วยดี ยามว่างจะเข้ามาช่วยบิดามารดาประกอบอาชีพทำนา
อายุครบ 20 ปีบริบูรณ์ เข้าพิธีอุปสมบทเมื่อวันเสาร์ที่ 10 เม.ย.2440 ที่พัทธสีมาวัดบางวัว มีพระอาจารย์ดิษฐ์ พรหมสโร วัดบางสมัคร ต.บางสมัคร อ.บางปะกง จ.ฉะเชิงเทรา เป็นพระอุปัชฌาย์, พระอาจารย์จ่าง วัดบางสมัคร เป็นพระกรรมวาจาจารย์ และพระอาจารย์ปลอด วัดบางวัว เป็นพระอนุสาวนาจารย์
ได้รับนามฉายาว่า คังคสุวัณโณ มีความหมายว่า “ผู้มีจิตชุ่มเย็นเช่นดังแม่น้ำ และแกร่งเช่นดังทองคำ”
จากนั้นอยู่จำพรรษาที่วัดบางวัว ศึกษาพระธรรมวินัยเป็นเวลา 2 พรรษา แล้วเดินทางเข้ามาศึกษาพระปริยัติธรรมที่วัดไตรมิตรวิทยาราม (วัดสามจีน) ในสมัยที่พระครูวิริยกิจการี หรือหลวงพ่อโม ธัมมสโร ยังมีชีวิตอยู่
จากบันทึกที่หลวงพ่อดิ่งเล่าให้ศิษย์ใกล้ชิดฟังว่า “ขณะที่มาอยู่ที่วัดไตรมิตรฯ เพียง 1 พรรษา พระอธิการเปีย เจ้าอาวาสวัดบางวัวมรณภาพ พระภิกษุในวัดและญาติโยมประชุมปรึกษากัน มีมติให้ไปนิมนต์กลับมาดำรงตำแหน่งเจ้าอาวาสสืบต่อไป”
ด้วยเหตุนี้จึงไม่อาจขัดศรัทธาและเดินทางมาครองวัดบางวัวตั้งแต่ปี พ.ศ.2443
เมื่อดำรงตำแหน่งเจ้าอาวาส เริ่มพัฒนาถาวรวัตถุต่างๆ ในวัด ซึ่งขณะนั้นกำลังชำรุดทรุดโทรม จึงพัฒนาให้ศึกษาพระปริยัติธรรมแก่พระภิกษุ-สามเณร
เคยปรารภให้ศิษย์ใกล้ชิดฟังเสมอว่า “อาจารย์ที่ฉันได้เล่าเรียนวิชามาด้วยกันจริงๆ มีอยู่ 3 องค์คือ หลวงพ่อดิษฐ์ พรหมสโร วัดบางสมัคร ซึ่งเป็นพระอุปัชฌาย์, หลวงพ่อเปิ้น วัดบ้านเก่า ต.บ้านเก่า อ.พานทอง จ.ชลบุรี และหลวงพ่อเปอะ วัดจวนเขื่อนขันธ์ อ.พระประแดง จ.สมุทรปราการ”
ลำดับงานปกครองคณะสงฆ์ พ.ศ.2443 เป็นเจ้าอาวาสวัดบางวัว พ.ศ.2452 เป็นเจ้าคณะตำบลบางวัว พ.ศ.2463 เป็นพระอุปัชฌาย์ พ.ศ.2479 ได้รับแต่งตั้งให้เป็นเจ้าคณะแขวงอำเภอบางปะกง
ลำดับสมณศักดิ์ พ.ศ.2480 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรในราชทินนามที่พระครูพิบูลย์คณารักษ์
ด้านวัตถุมงคลกล่าวขวัญกันว่า ในจังหวัดฉะเชิงเทรามีเหรียญดังที่สนนราคาค่อนข้างสูง เป็นที่รู้จักแพร่หลายในวงการเหรียญพระคณาจารย์ คือเหรียญหลวงพ่อโสธร รุ่นปี พ.ศ.2460, เหรียญหลวงพ่อคง วัดซำป่างาม และเหรียญหลวงพ่อดิ่ง วัดอุสภาราม
เป็นพระเถราจารย์ที่เคร่งในวัตรปฏิบัติ มีเมตตาจิต และเชี่ยวชาญแตกฉานในทุกสาขาวิชา รวมถึงวิทยาคมต่างๆ เป็นที่เลื่อมใสศรัทธา วัตถุมงคลของท่านล้วนเป็นที่นิยมสะสมทั้งสิ้น
ความโดดเด่นเป็นพิเศษและปัจจุบันนับว่าหาดูหาเช่าได้ยากยิ่ง นอกจากเหรียญรูปเหมือนรุ่นแรก ปี พ.ศ.2481 คือ “ลิงไม้แกะ” ที่แกะจากรากต้นรักและรากต้นพุดซ้อน
ถึงแก่มรณภาพด้วยอาการสงบ ขณะที่พระสงฆ์จะทำสังฆกรรมสวดปาติโมกข์ ตรงกับวันที่ 6 ส.ค.2495 สิริอายุ 75 ปี พรรษา 55
ห้วงที่ยังมีชีวิต สร้างวัตถุมงคลที่ได้รับความนิยมจากบรรดานักสะสมมากมายหลายรุ่น
โดยเฉพาะวัตถุมงคลเหรียญรูปเหมือนรุ่นแรกเนื้อทองแดง สร้างเมื่อปี พ.ศ.2481 เมื่อคราวได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระครูเจ้าคณะแขวง พร้อมทำบุญอายุวัฒนมงคลครบ 61 ปี
ลักษณะเป็นเหรียญกลมรูปไข่ ด้านหน้าเหรียญยกขอบโดยรอบ ตรงกลางเป็นรูปเหมือนหันหน้าตรงครึ่งองค์ มีอักษรไทยกำกับโดยรอบว่า
“พระครูพิบูลย์คณารักษ์ เจ้าคณะแขวงอำเภอบางปะกง วัดอุสภาราม ฉะเชิงเทรา” มีตำหนิที่เส้นโค้งด้านบนใบหูด้านขวาและด้านซ้าย, กึ่งกลางลำคอจะมีขีดไขว้รูปเครื่องหมายบวก, มีเม็ดไข่ปลา 3 จุดที่ไหปลาร้าขวา, ประคดซ้ายเส้นล่างสุดปลายแตกออกเป็น 2 แฉก
ด้านหลังเหรียญ ตรงกลางเป็นยันต์ ภายในบรรจุอักขระขอมว่า “มิ มะ นะ อะ อุ” ล่างสุดเป็นปี พ.ศ.ที่สร้างคือ “พ.ศ.๒๔๘๑” ที่คำว่า พ.ศ.มีเส้นแตกที่ตัว “ศ” เป็นทางยาวขึ้นไปด้านบน ขอบยันต์ซ้ายมือเป็นเสี้ยนเกยกัน
วัตถุมงคลหลวงพ่อดิ่ง เล่าขานกันปากต่อปากถึงพุทธคุณอันยอดเยี่ยม ครบถ้วนทั้งทางด้านเมตตามหานิยม แคล้วคลาดปลอดภัย คงกระพันชาตรี
ปัจจุบันหายาก ส่งผลให้สนนราคาเช่าหาบูชาขยับขึ้นสูงตามไปด้วย
