…••…“โรคทางใจเป็นได้ไวและเป็นได้ทุกคน ไม่เว้นเลย พระพุทธองค์จึงเป็นแพทย์ผู้ปราบโรคทางใจที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในโลก” สารธรรมมงคล หลวงพ่อชา สุภัทโท วัดหนองป่าพง จ.อุบลราชธานี
…••…“หลวงพ่อแก้ว พรหมสโร” วัดพวงมาลัย ต.บ้านปรก อ.เมือง จ.สมุทรสงคราม พระเกจิอาจารย์ชื่อดังลุ่มน้ำแม่กลอง สร้างวัตถุมงคลไว้หลายอย่าง ที่ได้รับความนิยมสูง คือ “เหรียญหล่อพระพุทธพิมพ์เศียรโล้น” สร้างขึ้นในปี พ.ศ.2459 จัดเป็นเหรียญหล่อยอดนิยมอีกพิมพ์ สร้างด้วยเนื้อโลหะแบบทองผสม สีเหลืองอมเขียว สมัยก่อนพิมพ์เศียรโล้น ถือเป็นพิมพ์อันดับหนึ่งของเหรียญหล่อ ลักษณะมีหูในตัว ด้านหน้า เป็นรูปพระพุทธนั่งปางสมาธิ ห่มจีวรลดไหล่ พาดผ้าสังฆาฏิ องค์พระมีเศียรโล้นตามพิมพ์ที่เรียก ด้านหลัง เป็นอักขรยันต์ ปัจจุบันมีราคาแพงและหายากยิ่ง
…••…ย้อนไปในปี พ.ศ.2522 “หลวงปู่บก ถาวโร” อดีตเจ้าอาวาสวัดสว่างวงษ์คณะกิจ ต.ตาคลี อ.ตาคลี จ.นครสวรรค์ จัดสร้างวัตถุมงคลขึ้น เพื่อมอบเป็นที่ระลึกแก่ผู้ร่วมทำบุญสร้างโรงเรียนพระปริยัติธรรม เป็นเหรียญรูปไข่ เนื้อทองแดงรมดำ มีหูห่วง ด้านหน้า มีขอบรอบสองชั้น ตรงกลางเป็นรูปนูน หลวงปู่บก เต็มองค์ นั่งสมาธิ ด้านข้าง ซ้าย-ขวา มีอักษรไทย “พระครูนิยมธรรมภาณ (หลวงปู่บก) วัดสว่างวงค์” (ใช้ ค.ควาย การันต์) ด้านล่างมีอักษรไทย และตัวเลขไทย เขียนว่า “อายุ ๗๒ ปี พ.ศ.๒๕๒๒”
…••…ส่วนด้านหลัง มีขอบสองชั้นเช่นกัน ตรงกลางมียันต์และอักขระขอมตัวลึก กำกับด้วย “อุณาโลม” สามยอด ใต้ขอบด้านบนมีอักษรไทยตัวลึก “ลาภผล พูนทวี อยู่ดี มีสุข” ส่วนเหนือขอบด้านล่าง มีอักษรไทยตัวลึก “ศิษย์ตาคลีร่วมสร้าง ร.ร.ปริยัติธรรม” ปลุกเสกด้วยพุทธาคมสายหลวงพ่อเภา วัดถ้ำตะโก ปัจจุบันหายากมาก กล่าวได้ว่า เหรียญหลวงปู่บก ปี 22 ได้รับความนิยมจากศิษย์เป็นอย่างยิ่ง
…••…หลวงปู่สร้อย จิตตทันโต อดีตเจ้าอาวาสวัดทรงศิลา ต.สันป่าตอง อ.นาเชือก จ.มหาสารคาม พระเกจิอาจารย์เรืองวิทยาคม วัตถุมงคลที่โด่งดัง สุดยอดปรารถนา หลังที่หลวงปู่สร้อย มรณภาพครบรอบ 30 ปี ในปี พ.ศ.2515 คณะศิษยานุศิษย์ นำโดย พระศรีวชิรโมลี ร่วมกับวัดบ้านปลาขาว จัดสร้างเหรียญรูปเหมือน ในวันมาฆบูชา สมทบทุนพัฒนาเสนาสนะ
…••…เหรียญหลวงปู่สร้อย ลักษณะเป็นทรงกลม มีหู ด้านหน้า ใต้ห่วงเป็นอักขระ เขียนว่า “นะโมตัสสะ” จากด้านขวาโค้งลงไปด้านล่างวนขึ้นไปทางด้านซ้ายเขียนว่า “พระอุปัชฌาย์สร้อย จิตฺตทันโต” บริเวณตรงกลางเป็นรูปเหมือนหลวงปู่สร้อยครึ่งองค์ ด้านหลังยกขอบ ใต้ห่วงเขียนว่า “วัดทรงศิลา จ.มหาสารคาม” ตรงกลางเป็นรูปพระพุทธรูปปางนั่งสมาธิ ด้านล่างแถวแรก เขียนว่า “๒๕๑๕” เป็นปี พ.ศ.ที่จัดสร้าง และแถวที่สองมีตัวหนังสือ เขียนว่า “มาฆบูชา” เป็นเหรียญยอดนิยมในพื้นที่อีกเหรียญหนึ่ง
…••…“หลวงพ่อห้อง พุทธสโร” วัดช่องลม จ.ราชบุรี พระเกจิชื่อเสียงโด่งดังมาแต่ครั้งอดีต วัตถุมงคลที่นับว่าโดดเด่นและเป็นที่รู้จักกันอย่างดี คือ “เหรียญหล่อหลวงพ่อห้อง รุ่นแรก” ลักษณะคล้ายเหรียญหลวงพ่อเงิน วัดบางคลาน จ.พิจิตร ในปี พ.ศ.2465 หลวงพ่อห้องอนุญาตให้สร้างทั้งเหรียญหล่อและเหรียญปั๊ม เป็นรูปท่านนั่งสมาธิเต็มองค์ทั้งสองแบบ
…••…สำหรับเหรียญหล่อเป็นทรงรูปไข่ มีหูในตัวแบบหูขวาง ด้านหน้า ตรงกลางเป็นรูปเหมือนหลวงพ่อห้องนั่งสมาธิเต็มรูป พาดผ้าสังฆาฏิ ด้านบนมีอักขระขอมว่า “พุทธะสังมิ” ด้านหลังจะปรากฏอักขระขอมเต็มด้านหลัง อันเป็นหัวใจนวหรคุณ ในแถวล่างสุดอ่านได้ว่า “มะ อะ อุ” อันเป็นหัวใจพระรัตนตรัย ในส่วนของหูด้านหลังมีลักษณะคล้ายปากปลิง นับเป็นเหรียญหล่อโบราณที่มีอายุเก่าแก่ที่สุดอีกเหรียญ
…••…“หลวงพ่อพระใส”พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองประดิษฐาน ณ วัดโพธิ์ชัย พระอารามหลวง อ.เมือง จ.หนองคาย วัตถุมงคลของหลวงพ่อพระใส ที่ได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก คือ “เหรียญหลวงพ่อพระใส รุ่นแรก” จัดสร้างโดยพระเวทีวุฒิกร เจ้าอาวาสวัดโพธิ์ชัย เมื่อปี พ.ศ.2485 ลักษณะเป็นเหรียญทรงสามเหลี่ยม มีหูห่วง จัดสร้างเป็นเนื้อทองแดง
…••…ด้านหน้า รูปหลวงพ่อพระใส บนพระแท่น มีคำว่า “พระใส” อยู่ฐานล่างพระแท่น เส้นขอบซ้อนด้านในคมชัด เช่นเดียวกับเส้นซ้อนข้างศอกซ้าย จุดกลมและเส้นแตกข้างเข่าซ้าย เป็นสัญลักษณ์สำคัญของเหรียญรุ่นนี้ ด้านหลัง เส้นยันต์หนาใหญ่คมชัด มีจุดกลมข้างในหัวตัว อุ เป็นจุดสังเกตสำคัญ ด้วยความงดงามโดดเด่น ทำให้เหรียญหลวงพ่อพระใสรุ่นแรก ปี 2485 มีค่านิยมสูงขึ้นเรื่อยๆ ผู้มีไว้ครอบครองก็ต่างหวงแหนยิ่ง
…••…“พระรูปเหมือนปั๊ม หลวงพ่อเดิม พิมพ์คอตึง” เป็นอีกหนึ่งวัตถุมงคล “หลวงพ่อเดิม พุทธสโร” พระเกจิชื่อดังภาคกลาง ที่ได้รับความนิยมไม่แพ้ “พระรูปเหมือนปั๊ม พิมพ์นิยม” เหตุที่พระรูปเหมือนปั๊มพิมพ์คอตึง ได้รับความนิยม อาจเนื่องมาจากการพิจารณาง่ายกว่า รวมทั้งประวัติการสร้าง มีการระบุว่าสร้างก่อนพิมพ์นิยมอีกด้วย จัดสร้างเฉพาะเนื้อทองเหลือง จำนวนไม่เกิน 1,000 องค์
…••…ลักษณะเป็นรูปเหมือนปั๊มหลวงพ่อเดิมเต็มองค์ นั่งสมาธิ เหนืออาสนะฐานเขียง ลักษณะเป็นธรรมชาติ ศีรษะและลำตัวดูใหญ่ ลำคออวบอ้วน เส้นคอเป็นสันหนา 2 เส้น ติดกับคาง ทำให้ใบหน้าของหลวงพ่อดูเชิดขึ้น เอกลักษณ์สำคัญคือ ลักษณะคอตึง อันเป็นที่มาของชื่อพิมพ์ ที่ฐานจารึกอักษรไทยว่า “หลวงพ่อเดิม” สามารถแบ่งย่อยออกได้เป็น 2 บล็อกคือ บล็อก ตัว ‘ง’ หางสั้น หรือจีวรถี่ และบล็อก ตัว ‘ง’ หางยาว หรือจีวรห่าง
…••…ส่วนด้านหลังและฐานพระรูปเหมือน บริเวณจีวรด้านล่าง มีร่องรอยการตกแต่งด้วยตะไบ รวมถึงบริเวณข้อศอก ตรงท้ายทอยเป็นบ่อยุบลงไป ฐานจะมีทั้งแบบฐานกลมและฐานเหลี่ยม จากการตกแต่งของช่างที่มีหลายคนหลายฝีมือ ใต้ฐานโดยส่วนใหญ่จะมีรอยจาร ปัจจุบันหาของแท้ยากเช่นกัน
อริยะ เผดียงธรรม
[email protected]
