โธ่! ไม่รอด ยานสำรวจของยุโรปกระแทกพื้นดาวอังคารพังเป็นชิ้นๆ ไปแล้ว

เอเอฟพีรายงานว่า เมื่อวันที่ 21 ต.ค. การลุ้นชะตายานอวกาศสำรวจพื้นผิวดาวอังคารขององค์การอวกาศยุโรป (ESA) ซึ่งสัญญาณขาดหายไป 2 วัน ระหว่างจะลงจอดที่ดาวแดง หมดหวังลงแล้ว เมื่อเธียร์รี บล็องกูแอร์ต ผู้จัดการภารกิจครั้งนี้แถลงว่า ยานดังกล่าวได้กระแทกกับพื้นดาวเป็นชิ้นเล็กชิ้นน้อยไปแล้ว

ภารกิจดังกล่าวมีชื่อว่า ExoMars (เอ็กโซมาร์) ที่ยุโรปร่วมกับองค์การอวกาศสหพันธรัฐรัสเซีย ส่งยานสเกียปาเรลลี (Schiaparelli EDM lander) เป็นยานสำรวจลงจอดลงไปยังดาวอังคาร แต่การกระแทกกับพื้นผิวดาวอังคารครั้นนี้นับเป็นการสูญเสียยานสำรวจครั้งที่ 2 นับตั้งแต่เสียยานสำรวจดาวอังคาร บีเกิ้ล-2 ที่อังกฤษสร้างเมื่อปี 2546

ภาพจำลองยานสเกียปาเรลลี (ESA/ATG-medialab via AP)

ยานสเกียปาเรลลี เป็นยานสำรวจเพื่อการทดสอบการดีดตัวและร่อนลงจอด (Descent and Landing Demonstrator Module) หรืออีดีเอ็ม จากยานทีจีโอ อุปสรรคสำคัญในขั้นตอนนี้ คือ ชั้นบรรยากาศของดาวอังคารแม้จะมีความเบาบางกว่าโลก แต่ก็มากพอที่ยานสำรวจต้องได้รับการติดตั้งเกราะกันความร้อนที่จะเกิดขึ้นจากกการเสียดสีของผิวยานกับชั้นบรรยากาศ ส่วนเซ็นเซอร์ภายในของเซียปาเรลลีจะคอยส่งข้อมูลเรื่องความเร็วลม ทิศทางลม ความชื้นในอากาศ ความดันบรรยากาศ และอุณหภูมิพื้นผิว ไปยังทีจีโอ

จากซ้าย ทีจีโอ, สเกียปาเรลลี่ และโรเวอร์

ขั้นตอนการลงจอดของสเกียปาเรลลีจะใช้การทำงานร่วมกันระหว่างร่มชูชีพซึ่งจะกางออกที่ระยะทางครึ่งหนึ่งก่อนถึงพื้นผิวดาวอังคารเพื่อลดความเร็วของยานลง ไม่กี่นาทีต่อมา สเกียปาเรลลีจะทิ้งเกราะกันความร้อนพร้อมลงชูชีพออกและพุ่งลงไปยังพื้นผิวด้วยความเร็วราว 240 กิโลเมตรต่อชั่วโมง โดยจะใช้เครื่องยนตร์ไอพ่นเพื่อลดความเร็วลงจนเหลือราว 4 ก.ม.ต่อชม. และหยุดทำงานอัตโนมัติที่ระยะห่างจากพื้น 2 เมตร แต่การลงจอดของเซียปาเรลลี กลับไม่เป็นไปตามแผนที่วางไว้

Schiaparelli ( AP)

ภารกิจ ExoMars เป็นโครงการสำรวจดาวอังคารที่ประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่ ภารกิจปี 2559 และภารกิจปี 2563 ทั้งหมดประกอบด้วยยานแม่ปล่อยหน่วยสำรวจ 2 ลำ และหน่วยสำรวจพื้นผิวอีก 2 ลำ โครงการเริ่มขึ้นตั้งแต่รอสคอสมอสใช้จรวดโปรตอนส่งยาน The Trace Gas Orbiter (TGO) และสเกียปาเรลลี ในเดือนมี.ค. 2559 และเดินทางถึงดาวอังคารในเดือนต.ค.นี้

ตามแผนที่วางไว้ทางทีจีโอจะทำหน้าที่สำรวจชั้นบรรยากาศจากวงโคจร โดยมีหน้าที่หลักเพื่อค้นหาก๊าซมีเทน เนื่องจากเป็นก๊าซที่มีองค์ประกอบจากธาตุหลักในสิ่งมีชีวิตบนโลก ได้แก่ ไฮโดรเจน และคาร์บอน ส่วนสเกียปาเรลลีจะทำหน้าที่สำรวจองค์ประกอบบรรยากาศจากภาคพื้นดินของดาวอังคาร

ห้องควบคุมของ ESA ในเมืองดาร์มสตัด เยอรมนี / AFP PHOTO /

จากนั้นปี 2563 รอสคอสมอสจะส่งยานสำรวจอีกหนึ่งลำไปยังดาวอังคาร มีกำหนดทะยานขึ้นจากโลกในเดือนก.ค. 2563 โดยยานสำรวจของรัสเซียถือเป็นแพล็ตฟอร์มลงจอดเมื่อลงไปถึงพื้นผิวดาวอังคารก็จะกางออกให้ยานสำรวจโรเวอร์ลงไปวิ่งบนดาวอังคารได้ในปี 2564

AFP PHOTO