แพทย์มอ.แถลง แต่อัตราเสี่ยงต่ำ
ยืนยันไทยพบแมวติดโควิด ทีมแพทย์ ม.อ. แถลงงานวิจัยแมวแพร่เชื้อโควิด-19 สู่คนในไทยเคสแรกของโลก หลังตีพิมพ์ในวารสารศูนย์ควบคุมโรคติดต่อสหรัฐเมื่อ 6 มิ.ย. เผยเป็นเคสเดือนส.ค. 64 พ่อลูกและแมวสัตว์เลี้ยงจากกรุงเทพฯ เดินทางไปรักษาที่สงขลา ขณะสัตวแพทย์ แยงจมูกตรวจหาเชื้อจากแมว ปรากฏว่า แมวจามใส่หมอจนติดเชื้อเดลตา ทั้งหมดปลอดภัย อาการไม่รุนแรง ฝากเตือนคนรักสัตว์หากสงสัยเป็นโควิดให้อยู่ห่างสัตว์เลี้ยงจนกว่าจะปลอดภัย ระบุการแพร่เชื้อจากสัตว์สู่คนยังพบน้อยมาก อย่าใช้เป็นข้ออ้างทอดทิ้งสัตว์เลี้ยง ป่วยโควิดใหม่-ยอดดับ แนวโน้มทรงตัว 35 จังหวัดไร้ป่วยเพิ่ม
จากกรณีสำนักข่าวต่างประเทศ เดอะ นิวยอร์ก ไทมส์ เผยแพร่ผลงานวิจัยของประเทศไทย โดยมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) ที่เพิ่งตีพิมพ์เมื่อวันที่ 6 มิ.ย. 2565 ผ่านวารสาร Emerging Infectious Diseases ของศูนย์ควบคุมโรคติดต่อสหรัฐ (CDC) ระบุว่าประเทศไทยน่าจะเป็นประเทศแรกที่พบการติดเชื้อโควิด-19 ซึ่งคาดว่าเป็นการติดจากแมวสู่คนเป็นครั้งแรกของโลกนั้น
ล่าสุดวันที่ 20 มิ.ย. ที่ห้องประชุม 201 ชั้น 2 โรงพยาบาลสงขลานครินทร์ (ม.อ.) อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา รศ.ดร.นพ.ศรัญญู ชูศรี ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายโรงพยาบาลฯ หนึ่งในทีมวิจัยเรื่องดังกล่าว แถลงว่าเคสนี้เกิดขึ้นเมื่อช่วงเดือนส.ค. 2564 มีผู้ป่วยโควิด-19 เป็นพ่อลูกชาวกรุงเทพฯ อายุ 64 ปี และ 32 ปี ซึ่งเตียงมีไม่พอรักษา จึงประสานเดินทางมารักษายังโรงพยาบาลสงขลานครินทร์เนื่องจากมีญาติอยู่ที่หาดใหญ่ เดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวกันมา 2 คนพ่อลูก พร้อมแมวที่เลี้ยงไว้ 1 ตัว เป็นแมวไทย สีส้ม อายุ 10 ปี จากนั้นวันที่ 8 ส.ค. จึงนำตัวผู้ป่วยโควิด-19 ทั้ง 2 คนเข้าสู่กระบวนการรักษา ในหอผู้ป่วยโควิด-19 ของม.อ. ส่วนแมวนั้นส่งไปให้สัตวแพทย์โรงพยาบาลสัตว์ตรวจหาเชื้อโควิด-19 ในวันที่ 10 ส.ค. โดยการแยงจมูกและตรวจทวารหนักโดยสัตวแพทย์และทีมงาน 3 คน ปรากฏว่าระหว่างตรวจแมวจามออกมาในช่วงที่กำลังเก็บสิ่งส่งตรวจและโดนสัตวแพทย์หญิงคนหนึ่งอายุ 32 ปี ในขณะนั้นสวมเครื่องป้องกันแค่ถุงมือและหน้ากากอนามัย โดยไม่มีเฟซชีลด์หรืออุปกรณ์ป้องกันดวงตา
รศ.ดร.นพ.ศรัญญูกล่าวต่อว่า หลังจากนั้นผลตรวจของแมวพบว่าเป็นบวก มีเชื้อโควิด-19 สายพันธุ์เดลตา ส่วนสัตวแพทย์คนนี้หลังจากตรวจแมวได้ 3 วัน ในวันที่ 13 ส.ค.เริ่มมีอากรไข้ ไอ และน้ำมูก และในวันที่ 15 ส.ค. ตรวจพบเชื้อโควิด-19 และเข้าสู่กระบวนการรักษา โดยทั้งหมด คู่พ่อลูก แมว และสัตวแพทย์ อาการไม่หนักมาก สามารถออกจากโรงพยาบาล ได้หลังรักษาตัวอยู่เกือบ 10 วัน ราวปลายเดือนส.ค. จากการติดตามทั้งคนและแมวปลอดภัยแข็งแรงดี ไม่มีอาการข้างเคียงหรือโรคแทรกซ้อน
รศ.ดร.นพ.ศรัญญูกล่าวอีกว่า จากกรณี ที่เกิดขึ้นตั้งสมมติฐานว่าเชื้อโควิด-19 นั้น แพร่กระจายจากสัตว์สู่คนได้อย่างไรเนื่องจากมีโอกาสเกิดขึ้นได้น้อยมาก โดยพบความเชื่อมโยง 2 อย่างคือ ระยะการฟักตัวของโรค ในคนเชื้อจะอยู่ได้ราว 1 สัปดาห์ ในสัตว์ประมาณ 5 วัน ซึ่งมีความสัมพันธ์กันตามช่วงเวลา และอีกส่วนคือการตรวจลำดับเบสและรหัสพันธุกรรมจากทั้งคู่พ่อลูกเจ้าของแมว แมว และสัตวแพทย์ พบว่าตรงกัน นอกจากนี้ ยังตรวจเทียบเคียงกับการแพร่ระบาดของ โควิด-19 คลัสเตอร์ใหญ่หลายจุดในจ.สงขลา เนื่องจากอาจเป็นไปได้ว่าแมวอาจรับเชื้อมาจากชุมชนหรือแหล่งอื่น แต่พบว่าไม่ตรงกัน จึงได้ข้อสรุปว่าแมวนั้นติดเชื้อโควิด-19 มาจาก เจ้าของที่คลุกคลีกันมาตลอด และเจ้าของเองก็ไม่ทราบว่าแมวนั้นติดเชื้อโควิด-19 ไปแล้ว ก่อนแพร่เชื้อไปยังสัตวแพทย์ที่ทำการตรวจเนื่องจากแมวจามใส่โดยตรง ซึ่งสัตวแพทย์ ไม่ได้สวมเครื่องป้องกันทั้งเฟซชีลด์และเครื่อง ป้องกันดวงตาจึงรับเชื้อเข้าไปเต็มๆ ส่วนทีมงาน อีก 2 คน ปลอดภัย เนื่องจากไม่ได้อยู่ใกล้
ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายโรงพยาบาลฯ กล่าวด้วยว่า ก่อนหน้านี้เคยมีงานวิจัยการแพร่เชื้อโควิด-19 จากคนไปสู่สัตว์เลี้ยงในต่างประเทศมาบ้างแล้ว แต่การแพร่เชื้อจากสัตว์เลี้ยงคือแมว ไปสู่คนนั้นเคสนี้น่าจะเป็นเคสแรกที่นำเสนอออกมาเป็นงานวิจัย และมีข้อเสนอแนะสำหรับ คนที่มีสัตว์เลี้ยง เช่น หมา แมว หากสงสัยว่าตนเองอาจตกเป็นกลุ่มเสี่ยงหรือคาดว่าได้รับเชื้อโควิด-19 ให้หลีกเลี่ยงการคลุกคลีหรืออยู่ใกล้ชิดสัตว์เลี้ยง 7-8 วันเพื่อความปลอดภัย เพราะสัตว์เลี้ยงเมื่อได้รับเชื้อโควิด-19 ส่วนใหญ่จะไม่แสดงอาการใดๆ และเชื้อมีระยะฟักตัวน้อยกว่าคนราว 5 วันและหายไปเองได้ ทั้งนี้ การที่สัตว์เลี้ยงจะแพร่เชื้อไปสู่คนนั้นยากมากหรือน้อยมากเช่นกัน เพราะส่วนใหญ่จะมาจากการไอ จาม น้ำมูก และอุจจาระ ซึ่งสิ่งเหล่านี้น้อยมากที่คนจะสัมผัส และเมื่อสัมผัสส่วนใหญ่ก็ล้างทำความสะอาดทันที อยู่แล้ว
รศ.ดร.นพ.ศรัญญูกล่าวด้วยว่า งานวิจัย ดังกล่าวถือเป็นอีกหนึ่งองค์ความรู้เกี่ยวกับ โควิด-19 ที่มีความสัมพันธ์ระหว่างคนกับสัตว์เลี้ยง แต่ยังถือว่าพบน้อยมาก ขอให้เข้าใจถูกต้องและอย่าใช้เรื่องเหล่านี้เป็นข้ออ้าง ไม่ดูแลสัตว์เลี้ยงหรือเอาสัตว์เลี้ยงไปปล่อยเพราะความเข้าใจผิดๆ ส่วนจะมีการผลิตวัคซีน เพื่อป้องกันโควิด-19 ในสัตว์เลี้ยงหรือไม่ ทีมวิจัยไม่มีข้อมูล แต่หากพบการระบาด ในสัตว์เลี้ยงเป็นวงกว้าง ภาคส่วนที่เกี่ยวข้องอาจศึกษารายละเอียดต่อไป
วันเดียวกัน ศูนย์บริหารสถานการณ์โควิด-19 (ศบค.) รายงานสถานการณ์โควิด-19 ประจำวันว่า ผู้ป่วยรายใหม่รายงาน 1,784 ราย ติดเชื้อสะสม 4,500,828 ราย หายป่วย 2,166 ราย สะสม 4,449,432 ราย เสียชีวิต 18 ราย สะสม 30,485 ราย อยู่ระหว่างการรักษา 20,911 ราย อยู่ร.พ.สนาม HI CI 10,515 ราย และอยู่ในร.พ. 10,396 ราย จำนวนนี้มีผู้ป่วยอาการหนัก 619 ราย ใส่ท่อช่วยหายใจ 299 ราย อัตราครองเตียงระดับ 2-3 หรือสีเหลืองสีแดงอยู่ที่ร้อยละ 9.1 ไม่มีรายงานผู้ติดเชื้อในเรือนจำ พบผู้ติดเชื้อเดินทางจากต่างประเทศ 1 ราย สำหรับผู้เสียชีวิตอายุเฉลี่ย 85 ปี เป็นผู้สูงอายุและโรคประจำตัวรวม 100%
ขณะที่กรมควบคุมโรครายงานจำนวนผู้ป่วย โควิด-19 รายใหม่รายจังหวัด พบว่า 10 จังหวัด ที่มีผู้ป่วยรายใหม่สูงสุด ได้แก่ 1.กทม. 1,336 ราย 2.ศรีสะเกษ 62 ราย 3.สมุทรปราการ 49 ราย 4.จันทบุรี 42 ราย 5.ลพบุรี 29 ราย 6.ขอนแก่น 26 ราย 7.อุบลราชธานี 21 ราย 8.ปทุมธานี 20 ราย 9.ชลบุรี 18 ราย และ 10.ร้อยเอ็ด 17 ราย ส่วนรายงานผู้ป่วยรายใหม่มีอาการเข้ารักษาในร.พ.หลักหน่วยมี 26 จังหวัด และไม่มีรายงานผู้ป่วยโควิด 35 จังหวัด ได้แก่ กระบี่ กำแพงเพชร ชัยนาท ชุมพร ตรัง ตราด ตาก นครนายก นครราชสีมา นนทบุรี นราธิวาส น่าน บึงกาฬ ปัตตานี พระนครศรีอยุธยา พะเยา พังงา พัทลุง พิจิตร พิษณุโลก ระนอง ลำปาง ลำพูน สตูล สมุทรสงคราม สมุทรสาคร สระบุรี สิงห์บุรี สุรินทร์ หนองคาย อำนาจเจริญ อุตรดิตถ์ เลย แพร่ และแม่ฮ่องสอน