บทบาท โคมินเทิร์น ต่อเหมา(19) – เพื่อเป็นการตอบแทน ซุนเสนอที่จะมอบเขตซินเกียงทางตะวันตกเฉียงเหนือของจีน มณฑลขนาดใหญ่ซึ่งอุดมไปด้วยแร่ธาตุให้รัสเซียครอบครอง
รวมทั้งอนุญาตให้มองโกเลียนอกตกเป็นของรัสเซียอย่างเป็นทางการ
เดือนพฤศจิกายน 1922 หัวหน้าคณะผู้แทนจากรัสเซียเสนอรายงานไปยังมอสโคว์ ระบุว่า ซุน”ขอให้ทหารของเราหน่วยหนึ่งเข้ายึดมณฑลซินเกียงซึ่งมีทหารจีนอยู่เพียง 4,000 คน
และไม่มีหนทางต่อต้านฝ่ายเราได้”
พร้อมเสนอให้บุกจากซินเกียงเข้าไปใจกลางจีนจนถึงเฉิงตู มณฑลเสฉวน จุง ชาง จอน ฮัลลิเดย์ ตั้งข้อสังเกตด้วยว่า ไม่เพียงแต่ซุนจะมีความทะเยอทะยานอันแรงกล้า
และคำนึงถึงศีลธรรมจรรยาเพียงน้อยนิด
หากแต่ยังเป็นผู้นำพรรคใหญ่พอดู มีคนขึ้นทะเบียนเป็นสมาชิกพรรคหลายพันคน มีฐานที่มั่นอันเป็นเมืองท่าที่สำคัญ
ต้นเดือนมกราคม 1923 รัสเซียมีมติ”สนับสนุนพรรคชาตินิยมอย่างเต็มที่”
เป็นการสนับสนุนอย่างเต็มที่ด้วย”งบประมาณจากกองทุนสำรองของโคมินเทิร์น” มตินี้ลงนามโดยสตาลิน ผู้มีอนาคตไกลซึ่งเริ่มให้ความสนใจประเทศจีนมากเป็นพิเศษ
ซุนจึงกลายมาเป็น”คนของเรา”ตามที่ อดอลฟ์ ออฟฟ์ บอกกับ”เลนิน”
มอสโคว์รู้ดีว่าซุนเองก็มีเป้าประสงค์เช่นกัน และพยายามใช้รัสเซียเป็นเครื่องมือทำนองเดียวกับที่รัสเซียพยายามใช้เขา(เป็นเครื่องมือ)
มอสโคว์จึงต้องการให้ลูกพรรคท้องถิ่นคือพรรคคอมมิวนิสต์จีนมีส่วนร่วมอย่างใกล้ชิด
เพื่อให้แน่ใจว่าการทำงานของซุนเป็นไปตามความต้องการและเพื่อประโยชน์ของมอสโคว์ ดังนั้น มอสโคว์จึงสั่งให้พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศจีนร่วมมือกับพรรคชาตินิยม
ในการประชุมลับคราวหนึ่งสตาลินพูดชัดเจนว่า
“เราคงสั่งการอย่างเปิดเผยจากมอสโคว์นี่ไม่ได้ เราจะต้องสั่งการผ่านพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศจีนกับสหายอื่นๆอย่างลับๆ โดยไม่ให้ใครรู้เห็น”
นี่ย่อมเผยเป้าหมายอันเป็นเจตจำนงของมอสโคว์อย่างเด่นชัด
จุง ชาง จอน ฮัลลิเดย์ ระบุว่า มอสโคว์ต้องการให้พรรคคอมมิวนิสต์จีนเป็นม้าโทรจันคอยควบคุมพรรคชาติ นิยมซึ่งใหญ่กว่ามาก แต่ผู้นำพรรคคอมมิวนิสต์จีนทุกคน
เริ่มจากศาสตราจารย์เฉินต่อต้านการรวมพรรคกับซุน
ด้วยเหตุผลที่ว่า พรรคชาตินิยมปฏิเสธ ไม่ยอมรับลัทธิคอมมิวนิสต์ และซุนก็เป็นเพียงนักการเมือง”โป้ปด” และ “ปราศจากศีลธรรมจรรยา” อีกคนหนึ่ง
ระบุว่าการสนับสนุนซุนเท่ากับเป็น”การหลั่งเลือดและหยาดเหงื่อของรัสเซีย”
หรือ “อาจจะเป็นเลือดกับหยาดเหงื่อของกรรมกรทั่วโลกด้วย” จุง ชาง จอน ฮัลลิเดย์ เปิดเผยด้วยว่า มาริงซึ่งเป็นผู้แทนโคมินเทิร์นเผชิญหน้ากับการลุกขึ้นต่อต้าน
แทบจะแน่ใจได้ว่า นี่คือสาเหตุที่เหมาถูกเชิญเข้ามาปฏิบัติหน้าที่ในสำนักงานใหญ่ของพรรค
เหมาผู้ยึดมั่นในความเป็นจริง อ้าแขนรับนโยบายของมอสโคว์ในทันที ตัวเขาเองไม่ได้รอช้าเลยสักนิดที่จะเข้าร่วมกับพรรคชาตินิยม
ความเห็นด้วยนี้ของเหมาตรงกับข้อเท็จจริงจาก เชาวน์ พงษ์พิชิต
จากข้อมูลของ จุง ชาง จอน ฮัลลิเดย์ บรรยายต่อไปว่า ไช่เหอเซิน เพื่อนเก่าคนหนึ่งของเหมาที่มีศรัทธาแก่กล้าในลัทธิคอมมิวนิสต์อย่างแท้จริง บอกโคมินเทิร์นว่า
เมื่อมาริงเสนอให้ถือคติว่า”ทำทุกอย่างเพื่อพรรคชาตินิยม”
คนที่สนับสนุนมีเพียงเหมาแต่ผู้เดียว จากฐานข้อมูลนี้ จุง ชาง จอน ฮัลลิเดย์ จึงลงความเห็นว่า นี่คือประเด็นทางการเมืองซึ่งไม่เพียงแต่จะสัมพันธ์กับการกดดันของมอสโคว์ผ่านโคมินเทิร์น
ให้พรรคคอมมิวนิสต์จีนจับมือร่วมกับพรรคคอมมิวนิสต์จีน
เพื่อต่อสู้กับ “ขุนศึก” ซึ่งครองอำนาจในปักกิ่งเท่านั้น หากแต่ยังสัมพันธ์กับทางเลือกและการตัดสินใจของเหมาด้วย
คำถามอยู่ที่ว่าเหมาจริงจังเพียงใดต่อการประสานและร่วมมือครั้งนี้
