การวางแผนผัง การพัฒนาเมือง – การพัฒนาเมืองคือ การร่วมมือกันของประชาชน และส่วนราชการที่จะร่วมกันพัฒนาสภาพแวดล้อม ปรับปรุงระบบสาธารณูปโภค จัดการเรื่องสาธารณูปการเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน โดยอาศัยข้อกำหนดจากการใช้ประโยชน์ที่ดินของ กฎกระทรวงผังเมืองรวม มาจัดทำรายละเอียดขอบเขตของการ จัดการในพื้นที่นั้นๆ
ทั้งนี้เพราะแผนผังและข้อกำหนดในเรื่องของการใช้ประโยชน์ในที่ดินและแผนผังสาธารณูปโภครวมทั้งแผนผังที่ว่างในที่ดินตามกฎกระทรวงผังเมืองรวมนั้นเป็นข้อกำหนด หรือข้อบังคับให้กับราษฎรจะต้องใช้ประโยชน์ในที่ดินของตนเท่านั้น หาได้มีรายละเอียดของความรับผิดชอบในส่วนที่ภาครัฐจะต้องดำเนินการในส่วนของสาธารณูปโภค สาธารณูปการ ใดๆ
นั่นคือข้อสงสัยว่า เหตุใดโครงการจะจัดทำจัดวางผังเมืองรวมอำเภอ 33 อำเภอในเขตพัฒนาพิเศษภาค ตะวันออก EEC จึงจะ จัดทำให้ซ้ำซ้อนกับผังเมืองจังหวัดขึ้นไปอีก ทั้งๆ ที่สิ่งที่ควรทำก็คือ – จัดทำแผนผังการพัฒนาที่ดินในเขตพื้นที่ที่จะทำผังเมืองรวม อำเภอต่างๆ
– พัฒนาที่ดินในเขต 33 อำเภอ ตามกฎกระทรวงผังเมืองรวม EEC นำพื้นที่เฉพาะเขตเหล่านี้มาจัดทำจัดวางเป็นแผนผังพัฒนาท้องที่
คำถามก็คือ แผนผังพัฒนาท้องที่เหล่านี้จะทำกันอย่างไร
คำตอบก็คือ เริ่มต้นให้นึกถึงการวางผังของการจัดสรรที่ดิน หรือที่เรียกว่าบ้านจัดสรรที่นักลงทุนภาคเอกชน
เหตุผลที่ภาคเอกชน ประชาชนต้องมีส่วนร่วมสำคัญก็เพราะ ภาคเอกชน ประชาชน เป็นผู้ใช้ผู้รักษา สาธารณูปโภค สภาพแวดล้อมและส่วนสาธารณะเป็นสำคัญ ซึ่งเป็นส่วนที่ราชการจะต้องจัดทำ จัดหาและจัดสร้าง ส่วนสาธารณูปโภคให้พอเพียงกับความต้องการของภาคเอกชนและประชาชน
และในการที่จะต้องจัดเตรียมส่วนสาธารณูปโภคให้พอเพียงนี้ จึงต้องมีการกำหนดกฎเกณฑ์ของการใช้ สาธารณูปโภค และส่วนสาธารณะให้สมดุลก็สภาพแวดล้อม
แผนผังการพัฒนาเมืองจึงต้องประกอบด้วยโครงข่ายของสาธารณูปโภค ถนน ความกว้างของทางสัญจรทางเท้า รวมทั้งวัสดุที่ใช้ทำใช้สร้างหนทาง คูคลอง ระบบสุขาภิบาล ระบบป้องกันอุบัติภัย ทั้งไฟ ทั้งน้ำ มีความจำเป็นที่จะต้องคิดถึงความสับสน ของพื้นที่ของการใช้ประโยชน์ในพื้นที่การก่อสร้างอาคารชนิดประเภทต่างๆ ที่ต้องอยู่ใกล้เคียงกัน เพื่อประโยชน์ต่อกระบวนการผลิตการใช้แรงงานการอยู่อาศัย
สรุปอย่างสำคัญก็คือ ในพื้นที่ภายในเขตของพัฒนาเมือง ต้องมีรายละเอียดของ
1. ความกว้าง ยาว ของถนนที่ชัดเจน รองรับการจราจรได้ไม่ติดขัด ทางเท้า ผิวจราจร สัญญาณจราจร
2. ต้องมีระยะห่างของอาคารกับอาคารในแต่ละประเภท รวมทั้งระยะห่างของอาคารกับพื้นที่สาธารณะ เช่น ถนน คู คลอง ที่ชัดเจนว่าแต่ละชนิดประเภท จะห่างกันเท่าใด
3.กำหนดส่วนสาธารณูปการหรืออาคารสาธารณะทั้งราชการเอกชน ทั้งฝ่ายบริการประชาชน เช่น โรงพยาบาล อาคารราชการ อื่นๆ ที่ให้การเข้าถึงสะดวกสบาย
4. สุดท้ายที่สำคัญและที่พากันหลงไปก็คือไปเข้าใจกันว่า การพัฒนาเมืองคือการจัดสร้างจัดทำองค์ประกอบของเมืองในส่วนที่เรียกกันว่า Furniture street หรือส่วนประดับเมือง เช่น โคมไฟฟ้าเขื่อนสะพาน ป้าย ที่จอดพักรถประจำทาง ประตูเมือง สถานที่ ท่องเที่ยว สวนสวยๆ ที่ใช้พักผ่อนไม่ได้หรืออนุสรณ์ อนุสาวรีย์ที่ใหญ่โตกันจนลืมความสำคัญของการพัฒนาเมือง
วัตถุประสงค์ของการพัฒนาเมืองคือ การพัฒนาวิถีชีวิตและการดำรงอยู่ในสภาวะ แวดล้อมที่ดี เพื่อความสุขของผู้คน
นายช่าง