หอยนางรมสดๆ เย็นๆ ราดด้วยน้ำจิ้มซีฟู้ดรสแซ่บ กินแกล้มกับยอดกระถินอ่อนและหอมเจียว อาหารโปรดของใครหลายคน
หากพูดถึงหอยนางรมหลายคนนึกถึงทะเล แต่แหล่งที่พบเห็นหอยนางรมยังมีทั้ง ริมฝั่งแม่น้ำและป่าชายเลน
ป่าชายเลนปากน้ำปราณ ศูนย์ศึกษาเรียนรู้ระบบนิเวศป่าชายเลนสิรินาถราชินี ต.ปากน้ำปราณ อ.ปราณบุรี จ.ประจวบคีรีขันธ์ เป็นแหล่งที่พบหอยนางรมปากจีบจำนวนมาก นั่นคือ ทุกก้าวที่เดินเข้าไป รากของต้นโกงกางจะมีกลุ่มก้อนของหอยนางรมเกาะอยู่แทบทุกราก มากมายจนเกิดความสงสัยว่าเหตุใดจึงมีมากได้ขนาดนี้
“หอยนางรมปากจีบเป็นตัวชี้วัดคุณภาพน้ำด้วยนะคะ เพราะหากที่ใด มีหอยนางรมมาเกาะแสดงว่าที่นั่นมี แพลงตอนในน้ำจำนวนมาก และถ้าหากมีแพลงตอนแสดงว่าน้ำสะอาด น้ำในป่าชายเลนศูนย์ฯ สิรินาถราชินีของเราก็สะอาดอย่างที่เห็น” เม น.ส.นิดานุช สังข์เปีย เจ้าหน้าที่ประจำศูนย์ฯ สิรินาถราชินี พูดพลางชี้ไปที่หอยนางรมปากจีบที่เกาะเป็นกลุ่มใหญ่ที่รากโกงกาง
เป็นเช่นที่เม เจ้าหน้าที่ประจำศูนย์ฯ สิรินาถราชินีกล่าว เพราะตั้งแต่ก้าวเข้ามาในป่าชายเลนแห่งนี้ก็พบสิ่งมีชีวิตที่อาศัยทั้งในน้ำและบนหน้าเลนหลากหลายชีวิตที่ดูเริงร่าบนความสะอาด ปลอดภัยของธรรมชาติ
หอยนางรมปากจีบเป็นหอยนางรม สองฝาขนาดเล็ก ไม่สามารถเคลื่อนที่ได้ อาศัยการยึดเกาะกับวัตถุต่างๆ เช่น รากโกงกาง รากแสม รากโปรง ท่อนไม้ หรือตามเสา สิ่งปลูกสร้าง ที่แช่อยู่กับน้ำ ข้อดีของหอยนางรมปากจีบคือปรับตัวกับการเปลี่ยนแปลงของระดับน้ำขึ้น-ลง และระดับความเค็มได้ดีกว่าหอยนางรมชนิดอื่นๆ แต่หากหอยนางรมปากจีบอยู่ในน้ำนานเท่าไหร่ก็จะเจริญเติบโตได้เร็วมากขึ้นเท่านั้น
“นั่นจึงเป็นที่มาของการเลี้ยงหอยนางรมปากจีบแบบแพแขวน คือการสร้างแพลอยน้ำ เมื่อหอยมาเกาะหอยจะจมอยู่ในน้ำตลอดเวลาแม้ระดับน้ำจะขึ้นหรือ ลง ทำให้หอยนางรมโตเร็วขึ้นกว่าเดิม เป็นวิธีการเลี้ยงหอยนางรมปากจีบที่เกิดขึ้น ที่ปากน้ำปราณที่แรกของประเทศไทย จนตอนนี้มีเกษตรกรหลายที่นำไปเป็น ต้นแบบ สร้างอาชีพกันในหลายพื้นที่เลยค่ะ” เมเล่าต่อ
ป่าชายเลน ศูนย์ฯ สิรินาถราชินี นอกจากจะเป็นแหล่งเรียนรู้ระบบนิเวศป่าชายเลนแล้ว ยังแบ่งโซนป่าไว้อีกส่วนเพื่อให้ชาวบ้านใช้ประโยชน์ ทั้งหาปู จับปลา และเก็บหอย แต่ทั้งนี้มีข้อกำหนดที่ต้องรับผิดชอบร่วมกันในการใช้ประโยชน์ด้วย
และด้วยความที่หอยนางรมปากจีบแม้ตัวเล็กแต่รสชาติจัดว่าเข้มข้น หวานอร่อย ชาวบ้านปากน้ำปราณจึงมักเข้าป่ามาเก็บกินเพราะมีมากและ ไม่ต้องหา แค่ลงลุยเลนก็ได้หอยเป็นกิโลกรัมกลับไปกินในครอบครัว ขอเพียงว่าทุกคนต้องช่วยกันอนุรักษ์ดูแลความสะอาดของแม่น้ำ ทะเล และป่าชายเลน ให้ดี หอยนางรมปากจีบแสนอร่อยก็จะเกิดขึ้นใหม่เรื่อยๆ ไม่มีวันหมด
ลุย เลน ไปเก็บหอยนางรมปากจีบกันในรายการทุ่งแสงตะวัน ตอน หอยอร่อย @รากโกงกาง ออกอากาศวันเสาร์ที่ 23 เมษายน 2565 เวลา 05.05 น. ทางช่อง 3 กด 33 และทางเพจ ทุ่งแสงตะวัน 07.30 น
เมเจ้าหน้าที่ประจำศูนย์
ลง ลุย เลน เก็บหอยกัน
พร้อมอร่อย
ป่าชายเลนปากน้ำปราณ
แพเลี้ยงหอยนางรมแบบแขวน
หอยนางรมเต็มรากโกงกาง
สิ่งมีชีวิตเริงร่าในธรรมชาติ
รัตนาภรณ์ ละมูลเจริญ
