ข้อเท็จจริงเป็นยังไง ที่ว่าไทยเลี้ยงไก่เป็นที่แรกของโลก
หนำเลี้ยบ
ตอบ หนำเลี้ยบ
คำตอบนำมาจากรายงานทางมติชนออนไลน์เรื่อง “ฮือฮา! งานวิจัยพบ ‘ไทย’ ต้นกำเนิดไก่เลี้ยงแห่งแรกของโลก” ดังนี้
หนึ่งในปริศนาทางชีววิทยาเกี่ยวกับต้นกำเนิด “ไก่เลี้ยง” แหล่งโปรตีนสำคัญของโลกถูกไขกระจ่างแล้ว หลังจากงานวิจัยตีพิมพ์เผยแพร่ในวารสารสถาบันวิทยาศาสตร์แห่งชาติสหรัฐอเมริกา (พีเอ็นเอเอส) เมื่อวันที่ 6 มิถุนายนที่ผ่านมา ศึกษาต้นกำเนิดชีววัฒนธรรมและการแพร่กระจายของไก่เลี้ยง พบหลักฐานการเลี้ยงไก่ที่เก่าแก่ที่สุดในโลกอยู่ที่บ้านโนนวัด ตำบลพลสงคราม อำเภอโนนสูง จัดหวัดนครราชสีมา ประเทศไทย
งานวิจัยดังกล่าวค้นพบว่า ไก่ถูกเลี้ยงโดยมนุษย์ช้ากว่าที่นักวิทยาศาสตร์เคยค้นพบหลักฐานก่อนหน้านี้หลายพันปี และพบว่าเกิดขึ้นหลังจากมนุษย์เริ่มเพาะปลูกข้าวใกล้กับแหล่งอาศัยของไก่ป่า โดยพบหลักฐานเก่าแก่ที่สุดในโลกอยู่ที่บ้านโนนวัด
ผลวิจัยก่อนหน้านี้ยืนยันว่าไก่ป่าในวงศ์ Gallus gallus มีดีเอ็นเอร่วมกับไก่เลี้ยงในปัจจุบันมากที่สุด ส่งผลให้การศึกษาต้นกำเนิดไก่เลี้ยงมีพื้นที่แคบลง โดยนักวิทยาศาสตร์ในงานวิจัยก่อนหน้านี้ค้นพบฟอสซิลไก่ย้อนกลับไปได้ไกลถึง 8,000-11,000 ปีก่อนในพื้นที่ประเทศจีนและปากีสถาน แต่ก็ยังไม่สามารถเฉพาะเจาะจงถึงต้นกำเนิดไก่เลี้ยงได้
ล่าสุดนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยลุดวิก แม็กซิมิเลียน เยอรมนี ร่วมกับผู้เชี่ยวชาญด้านชีววิทยาสัตว์เลี้ยงจากมหาวิทยาลัย ออกซ์ฟอร์ด ประเทศอังกฤษ จัดตั้งทีมนานาชาติขึ้นเพื่อศึกษาฟอสซิลไก่จากแหล่งโบราณคดี 600 แห่งใน 89 ประเทศทั่วโลก
ผลการวิจัยพบว่าฟอสซิลไก่เลี้ยงที่เก่าแก่ที่สุดพบที่แหล่งโบราณคดีบ้านโนนวัด ในจังหวัดนครราชสีมา ประเทศไทย พื้นที่ซึ่งชาวนาเริ่มปลูกข้าวตั้งแต่ 3,250-3,650 ปีก่อน ในแหล่งโบราณคดีนี้พบว่าชาวนาฝังกระดูกไก่วัยเยาว์ในวงศ์ Gallus จำนวนมากรวมกับสัตว์เลี้ยงอื่นๆ ในฐานะสิ่งของที่ฝังไปพร้อมกับผู้เสียชีวิตในยุคนั้น
ลักษณะดังกล่าวเป็นหลักฐานที่หนักแน่นว่าสัตว์ปีกเหล่านี้เป็น “ไก่เลี้ยง” ไม่ใช่ “ไก่ป่า” ขณะที่นักวิจัยเสนอว่า เมล็ดข้าวที่ชาวนาปลูกนั้นดึงดูดบรรดาไก่ป่ามายังนาข้าว โดยไก่เหล่านี้ทำรังในพุ่มไม้ใกล้กับนาข้าวและคุ้นเคยกับมนุษย์มากขึ้นในเวลาต่อมา
นอกจากนี้ทีมวิจัยยังศึกษากระดูกไก่ทั่วเอเชีย ตะวันออกกลาง และแอฟริกา พบความเชื่อมโยงระหว่างการทำนาข้าว ข้าวฟ่าง และธัญพืชอื่นๆ กับการมีอยู่ของไก่เลี้ยง โดยไก่เลี้ยงเริ่มปรากฏขึ้นในตอนเหนือของจีนและอินเดียราว 3,000 ปีก่อน และพบในตะวันออกกลางและแอฟริกาตะวันออกเฉียงเหนือราว 2,800 ปีก่อน
ขณะที่ไก่ที่เก่าแก่ที่สุดในยุโรปพบในแหล่งโบราณคดีในประเทศอิตาลี ย้อนกลับไปได้ 2,800 ปีก่อน ก่อนที่อีก 1,000 ปีต่อมาไก่จะกระจายไปสู่อังกฤษ สแกนดิเนเวีย และไอซ์แลนด์
ทั้งนี้นักวิจัยในงานวิจัยชิ้นล่าสุดจะทำงานวิจัยเพิ่มเติมเพื่อยืนยันว่ากระดูกที่พบในแหล่งโบราณคดีบ้านโนนสูงนั้นเป็นไก่เลี้ยงจริง ไม่ใช่ไก่ป่าที่ถูกฝังรวมกับมนุษย์ และจะยังทำการสำรวจแหล่งโบราณคดีอื่นๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เพื่อหาความเชื่อมโยงว่าไก่เริ่มถูกเลี้ยงโดยมนุษย์ที่ไหนและเมื่อใดบ้าง ในช่วงเวลาที่การทำนาข้าวเริ่มแพร่หลายในยุโรปและเอเชีย
