น้าชาติ ที่ว่าฝรั่งเศสเลือกใช้ “หมวก” เป็นมาสคอตลิมปิก เรื่องราวเป็นอย่างไร
เลิฟ
ตอบ เลิฟ
วันที่ 14 พฤศจิกายน 2022 คณะกรรมการจัดการแข่งขันโอลิมปิกเกมส์ 2024 และพาราลิมปิกเกมส์ 2024 ที่กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส (รวมเรียกว่า ปารีส 2024) ประกาศเปิดตัว “ฟรีจีส-Phryges” หมวกสีแดง เป็นมาสคอต หรือตัวนำโชคประจำการแข่งขัน
ฟรีจีส เป็นชื่อที่ตั้งขึ้นให้หมวกสีแดงซึ่งถือได้ว่าเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ของการปฏิวัติฝรั่งเศส เป็นหมวกที่ผู้หญิงคนหนึ่งสวมขณะชูธงสามสีในภาพเขียนชื่อดัง “เสรีภาพนำทางประชาชน-La liberté guidant le people” หรือ Liberty Leading People วาดโดยจิตรกรชาวฝรั่งเศสคนสำคัญแห่งยุคโรแมนติก เออแฌน เดอลาครัว
ภาพวาดดังกล่าว เป็นอนุสรณ์รำลึกและเฉลิมฉลองเหตุ การณ์ปฏิวัติเดือนกรกฎาคม ค.ศ.1830 ประชาชนโค่นล้ม พระเจ้าชาร์ลที่ 10 แห่งฝรั่งเศส (French Revolution of 1830 หรือ July Revolution)
เป็นภาพของเทพีแห่งเสรีภาพ ผู้อยู่ในรูปลักษณ์ของหญิงสาว ชาวบ้านท่าทางห้าวหาญ เสื้อยาวหลุดลุ่ยจนเห็นหน้าอก เธอสวมหมวกฟรีเจียน Le Bonnet Phrygien หรือหมวกผ้าสีแดงอันเป็นเครื่องหมายของอิสรเสรีภาพ (ด้วยเหตุที่สมัยโบราณ ผู้สวมหมวกนี้มักเป็นทาสที่เพิ่งได้รับการปลดปล่อย เหล่านักปฏิวัติจึงนิยมสวมหมวกฟรีเจียนสีแดงจนมันกลายเป็นสัญลักษณ์ของการปฏิวัติไปในที่สุด)
มือหนึ่งของหญิงสาวชูธงสามสีของกองทัพปฏิวัติ (กลายเป็นธงชาติของฝรั่งเศสจวบจนถึงทุกวันนี้) อีกมือถือปืนคาบศิลาติดดาบปลายปืน ทางขวาเป็นชายฉกรรจ์สองคน คนหนึ่งถือปืนคาบศิลา อีกคนถือกระบี่ ทางซ้ายเป็นชายหนุ่มสองมือถือปืนพก เธอและพวกเขาเดินนำหน้าประชาชนหลากชนชั้นให้ก้าวข้ามเครื่องกีดขวางและร่างของศัตรูผู้บาดเจ็บล้มตายไปข้างหน้า โดยมีซากปรักหักพังของกรุงปารีสให้เห็นอยู่เลือนรางท่ามกลางควันไฟเบื้องหลัง
ภาพวาดนี้แสดงถึงความพยายามของประชาชนชาวปารีสในการจัดตั้งสาธารณรัฐประชาธิปไตย เทพีแห่งเสรีภาพในรูปหญิงสาวยังเป็นตัวแทนเชิงสัญลักษณ์ของประเทศฝรั่งเศส หรือสาธารณรัฐฝรั่งเศส ที่มีชื่อเรียกขานว่า “มารีอานน์” (Marianne) นั่นเอง
สำหรับชื่อ “Phryges-ฟรีจีส” มีที่มาจาก ฟรีเจียนแห่งอาณาจักรฟรีเจียนเป็นชนพื้นเมืองโบราณ เคยอาศัยอยู่บริเวณอนาโตเลีย หรือเอเชียไมเนอร์ (ข้อมูลจากวิกิพีเดียระบุว่า อาจจะอพยพจากเทรซเข้าสู่เอเชียน้อยในช่วง 657 ปีก่อนพุทธศักราช) หมวกของชาวฟรีเจียงมีลักษณะเฉพาะคืององุ้มตรงส่วนปลาย ซึ่งฝ่ายจัดปารีส 2024 ได้จับลักษณะดังกล่าวมาสร้างเป็นคาแร็กเตอร์ที่มีชีวิต ให้ชื่อว่า ฟรีจีส
จูลี่ มาทิคีน ผู้อำนวยการฝ่ายแบรนด์ของปารีส 2024 เปิดเผยว่า เลือกใช้ฟรีจีสเพื่อสื่อว่ากีฬาสามารถเปลี่ยนแปลงทุกอย่าง และควรเป็นหนึ่งในองค์ประกอบสำคัญของสังคม หมวกฟรีเจียนเป็นสัญลักษณ์สำคัญของจิตวิญญาณแห่งการปฏิวัติฝรั่งเศส เป็นอุดมคติและคุณค่าที่ประเทศเราให้ความสำคัญผ่านการสร้างสรรค์จากประวัติศาสตร์ที่ยาวนาน
มาสคอตโอลิมปิกเกมส์และพาราลิมปิกเกมส์มีลักษณะใกล้เคียงกัน แตกต่างตรงที่ตัวนำโชคของพาราลิมปิกมีขาข้างหนึ่งเป็นขาเทียมเพื่อสื่อถึงกีฬาของคนพิการ
ทั้งนี้ โอลิมปิกเกมส์ 2024 ที่กรุงปารีส จะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 26 กรกฎาคม-11 สิงหาคม 2024 ส่วนพาราลิมปิกเกมส์แข่งขันระหว่างวันที่ 28 สิงหาคม-8 กันยายน 2024
