เริ่มต้นก็ผิดเสียแล้ว
เลาะรั้ว
ผังนโยบายระดับประเทศ เป็นเรื่องที่ผ่านมาสามปีมาแล้วก็ยังทำไม่เสร็จ
บทบัญญัติในพระราชบัญญัติการผังเมือง 2562 บัญญัติไว้ในมาตรา 8 (1) ว่า (1) ผังนโยบายการใช้ประโยชน์พื้นที่ คือการกำหนดกรอบนโยบายและยุทธศาสตร์ของการพัฒนาประเทศในด้านการใช้พื้นที่ เพื่อให้หน่วยงานของรัฐดำเนินการ
แบ่งเป็นสามประเภทดังนี้ ก.ผังนโยบายระดับประเทศ ข.ผังนโยบายระดับภาค ค.ผังนโยบายระดับจังหวัด
ถ้าไม่มีผังนโยบายระดับประเทศเป็นจุดเริ่มต้นของการวางผังเมืองทางกายภาพเป็นแนวหลักเสียแล้ว การจะจัดทำและจัดวางผังเมืองในระดับต่อมาก็จะสับสน ไม่มีทิศทางที่จะทำให้การจัดการ การบูรณาการด้านส่วนของสาธารณูปโภค ส่วนของสาธารณ ประโยชน์ ส่วนของการอนุรักษ์ ส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจและการพัฒนาประเทศอย่างมีทิศทางได้
เรื่องที่เริ่มต้นก็น่าจะผิดเสียแล้วต่อไปก็คือ ถ้อยคำในมาตรา 9 ทั้งวรรคหนึ่งและวรรคสอง (ขอยกวรรคที่ 2 ขึ้นมาพิจารณาก่อน) ก็คือ การวางและการจัดทำผังนโยบายการใช้ประโยชน์ที่ดิน ตามมาตรา 8(1) และผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตามมาตรา 8(2) ให้กรมโยธาธิการและผังเมืองประสานการดำเนินการกับหน่วยงานและภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เกิดการบูรณาการในการดำเนินการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้
ที่น่าจะผิดก็คือ การจะบูรณาการในเรื่องที่เป็นนโยบายทางผังเมืองประเทศนี้นั้น คณะทำงานที่ควรจะเป็นผู้ดำเนินการควรเป็นสภาพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
เพราะข้อเท็จจริงก็คือ สภาพัฒน์มีและเป็นคณะกรรมการที่มีอำนาจและหน้าที่ตลอดจนเป็นผู้จัดทำแนวทางยุทธศาสตร์แห่งชาติ ย่อมมีข้อมูล แนวคิด และอำนาจในการเรียกในการส่งให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องในทุกระดับของการวางแผนพัฒนาประเทศส่งรายละเอียดข้อมูลมาให้พิจารณาความเหมาะสมและสอดคล้องกันได้สะดวก รวดเร็ว และถูกต้อง และสอดคล้องไปกับแผนยุทธศาสตร์ประเทศ
กรณีที่กรมโยธาธิการและผังเมืองเป็นผู้ดำเนินการจัดทำแผนผังนโยบายระดับประเทศตามบทบัญญัติในพระราชบัญญัติการผังเมือง 2562 อยู่นี้ ปัจจุบันยังอยู่ในขั้นที่กรมโยธาธิการและผังเมืองจัดให้มีการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนได้เพียง 2 ภาค เท่านั้น
ซึ่งไม่ชัดเจนแน่ใจว่าการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในระดับนโยบายผังประเทศนี้ถูกต้องตามวัตถุประสงค์ที่บัญญัติไว้ในพ.ร.บ.การผังเมือง 2562 หรือไม่ เพราะในบทบัญญัติของ พระราชบัญญัติฉบับนี้ บัญญัติให้คำนึงถึงผู้ได้รับผลกระทบและมีเพียงการประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนทราบถึงแนวทางเท่านั้น
อีกประการที่สำคัญก็คือ ผังนโยบายระดับประเทศ เป็นเรื่องของนโยบาย เป็นเรื่องทางวิชาการที่จะต้องหรือควรที่จะดำเนินการจากสภาพัฒนาเศรษฐกิจสังคมแห่งชาติ (ซึ่งจะต้องมีและใช้ข้อมูลในรายละเอียดต่างๆ)เป็นผู้กำหนดแผนนโยบายเริ่มต้นก่อน การรับฟังความคิดเห็นประชาชนจึงยังไม่มีความจำเป็นที่อยู่ในขั้นตอนนี้
นั่นคือที่มาของหัวข้อ ข้อเขียนในวันนี้ว่า “เริ่มต้นก็ผิดเสียแล้ว” ผิดทั้งกระบวนการความคิด ผิดทั้งกระบวนการการจัดทำ แล้วผลมันจะเป็นอย่างไร
นายช่าง
