ลูกท่านหลานเธอ

ผู้เขียน : ศันสนีย์ วีระศิลป์ชัย
ปกอ่อน ราคา 280 บาท
หนา 360 หน้า

บุ๊กสโตร์

พระบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าผ่องประไพ
พระราชธิดาที่ทรงยึดขนบประเพณีดั้งเดิม
ท่ามกลางกระแสวัฒนธรรมสมัยใหม่

ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นระยะเวลาที่กระแสวัฒนธรรมตะวันตก เริ่มเข้ามา ทำให้คนไทยตื่นตัว ปรับปรุง เปลี่ยนแปลงตนเองให้เข้ากับวัฒนธรรมดังกล่าวแทบจะทุกด้าน โดยมีพระราชสำนักเป็นศูนย์กลางการรับวัฒนธรรมต่างๆ เหล่านั้น

สำหรับสตรีผู้นำวัฒนธรรมแบบใหม่ที่สำคัญก็คือเหล่าพระราชนารีในพระราชสำนักฝ่ายใน โดยเฉพาะ “พระราชธิดา” ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวแทบจะทุกพระองค์ ทรงเป็นผู้นำการรับวัฒนธรรมตะวันตกไม่ว่าจะเป็นด้านการแต่งกาย ความเป็นอยู่หรือด้านสังคม รวมทั้งวิชาความรู้ใหม่ๆ อันจะทำให้ประเทศชาติเจริญรุ่งเรืองทัดเทียมอารยประเทศ พระราชนารีเหล่านั้นก็ทรงรับมา ผสมผสานกับขนบประเพณีดั้งเดิมของไทย จนเหมาะสมเป็นแบบอย่างที่ดี แล้วจึงถ่ายทอดสู่ประชาชน

ขณะที่พระราชนารีส่วนใหญ่พากันก้าวล่วงเข้าสู่ยุคของสังคมสมัยใหม่นั้น มีพระราชนารีพระองค์หนึ่งซึ่งปรากฏหลักฐานว่ามิทรงยินดีที่จะรับวัฒนธรรมแบบใหม่ ยังมั่นคงที่จะทรงยึดขนบประเพณีดั้งเดิม แม้ว่าบ้านเมืองจะเปลี่ยนแปลง สังคมจะก้าวรุดหน้าไปเพียงใด ทรงมีพระจริยวัตรดังที่ทรงเคยปฏิบัติไม่เปลี่ยนแปลงจนสิ้นพระชนม์ พระราชนารีพระองค์นั้นคือ “พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าผ่องประไพ” หรือที่เรียกกันว่า “พระองค์เจ้าผ่อง” โดยมีพระราชมารดาคือ “เจ้าจอมมารดา หม่อมราชวงศ์แข พึ่งบุญ” ซึ่งนับเป็นเจ้าจอมคนแรกในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ไม่ทรงโปรด “เจ้าจอมมารดา หม่อมราชวงศ์แข พึ่งบุญ” ซึ่งเป็นพระราชมารดาของพระองค์เจ้าผ่องนัก ทำให้มิได้ทรงใกล้ชิด ทว่าก็โปรดพระราชทานความห่วงใยเอาพระทัยใส่ ดังเช่น โปรดฯ พระราชทานที่ดินสวนนอกให้เจ้าจอมมารดาและพระราชธิดาบางพระองค์ แต่สำหรับพระองค์เจ้าผ่องได้โปรดฯ พระราชทานพระราชทรัพย์ 100 ชั่งสำหรับเป็นทุนเลี้ยงพระชนม์ชีพ

พระองค์เจ้าผ่อง มีพระอุปนิสัยเชื่อมั่นและถือมั่นใน พระดำริของพระองค์เป็นสำคัญ เล่ากันว่าเมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเปลี่ยนแปลงขนบธรรมเนียมประเพณีบางประการให้ทันสมัย ยกตัวอย่างเช่น โปรดฯ ให้ข้าราชการทั้งฝ่ายหน้า-ฝ่ายในสามารถยืนเฝ้าได้ในบางสถานที่นั้น มีพระองค์เจ้าผ่องเพียงพระองค์เดียวที่ทรงยึดถือประเพณี “การหมอบเฝ้า” ทุกสถานที่ดังเดิม เป็นต้น

ยังเล่ากันว่า พระอัธยาศัยที่เด่นอีกประการหนึ่งคือ “การตรัสตรงไปตรงมา” อย่างที่เรียกได้ว่า “ขวานผ่าซาก” เช่น การเสด็จไปตากอากาศได้รับความนิยมในกลุ่มชนชั้นสูงสมัยนั้น พระองค์เจ้าผ่องมิเคยเสด็จด้วย เมื่อมีพระญาติถามได้ตอบว่า “ไปตากอากาศ ฉันก็เห็นพวกเธอตายกันโครมๆ”

นอกจากนี้ พระองค์เจ้าผ่องยังนับเป็นพระราชนารีที่อายุยืนยาวมาจนถึง รัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล ทำให้ได้พบการเปลี่ยนแปลงทางสังคมรอบด้าน รวมถึง “การเปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475 ซึ่งเล่ากันว่าการปฏิวัติครั้งนั้นสร้างความหวาดหวั่นแก่กลุ่มชนชั้นสูงอย่างมาก ทำให้บรรดาเจ้านายอพยพหนีไปอยู่ที่อื่น ทำให้พระราชสำนักฝ่ายในแทบจะไม่เหลือเจ้านายประทับอยู่ แต่พระองค์เจ้าผ่องยังอยู่พระราชสำนักดังเดิม แม้ พระญาติจะชักชวนให้อพยพหลบภัยก็ตรัสเพียงว่า “อยู่ที่ไหนก็ตายเหมือนกัน”

พระอัธยาศัยสำคัญอีกประการคือพระองค์เจ้าผ่องนับเป็นพระราชนารีที่เคร่งระเบียบ ละเอียดรอบคอบ ซึ่งนอกจากจะเห็นได้จากพระจริยวัตรประจำวันแล้ว ยังเห็นได้จากการใช้จ่าย ซึ่งนอกจากเงินปีประจำพระองค์ ยังได้รับพระราชทานพระราชทรัพย์จำนวนหนึ่งจากสมเด็จพระบรมราชชนกอีกด้วย เล่าว่า พระองค์เจ้าผ่องทรงใช้ทรัพย์นั้นอย่างระมัดระวัง โดยมากจะทรงใช้ในการกุศล ในบั้นปลายพระชนม์ชีพยังทรงมีทรัพย์เหลืออยู่จำนวนหนึ่ง ทรงมีลายพระหัตถ์จัดสั่งไว้อย่างละเอียดว่าจะทรงดำเนินการอย่างไร

นี่ก็เป็นบางมุมกับเรื่องราวเรื่องเล่าจากประวัติศาสตร์จากหนังสือ “ลูกท่านหลานเธอ” โดย ศันสนีย์ วีระศิลป์ชัย พระประวัติของเจ้านายที่เป็นสตรีในวังซึ่งเจ้านายแต่ละพระองค์ทรงมีความสามารถที่แตกต่างกันไป แล้วเข้ารับราชการเพื่อสนองพระเดชพระคุณใกล้ชิดเบื้องพระยุคลบาท ทั้งดูแลพระโอรส-พระธิดาและดูแลงานต่างๆ ในวังที่ได้รับมอบหมาย อาจกล่าวได้ว่า ลูกท่านหลานเธอ ส่วนหนึ่งเป็นสตรีที่อยู่เบื้องหลังความสำเร็จของคนหลายคนที่นำมาซึ่งความเจริญรุ่งเรืองยั่งยืนและมั่นคงของชาติตราบจนปัจจุบัน

สนใจอ่านอย่างหลากด้าน ครบรส

คลิกเลยที่ >> https://bit.ly/3WyOWuX

หนังสือยอดนิยมสำนักพิมพ์มติชน
ฉลองรับตรุษจีนลดสูงสุด25%
(วันนี้ – 31 มกราคม 2566)

เทพเจ้าจีน ในกรุงเทพฯ ราคา 321.- (จากราคาปก 400.-)

เจ้านครอินทร์ เมืองสุพรรณ สร้างสรรค์อยุธยา ราชอาณาจักรสยาม ราคา 234.- (จากราคาปก 300.-)

ร้อยเรื่องราววังต้องห้าม ราคา 900.- (จากราคาปก 1,200.-)

สังคมจีนในประเทศไทย ราคา 488.- (จากราคาปก 650.-)

เขียนจีนให้เป็นไทย ราคา 315.- (จากราคาปก 420.-)

ประวัติศาสตร์จีน สมัยใหม่ ราคา 187.- (จากราคาปก 220.-)

ส่องลายคราม สืบหากรุงศรีฯ (ปกอ่อน) ราคา 1,020.- (จากราคาปก 1,200.-)

ประวัติศาสตร์จีนหลังเหมา ราคา 298.- (จากราคาปก 350.-)

งามเพราะแต่ง ประวัติศาสตร์การประทินโฉมตำรับจีน ราคา 360.- (จากราคาปก 480.-)

พลิกสุสาน อ่านจิ๋นซี ราคา 188.- (จากราคาปก 250.-)

ฮวงจุ้ยเถ้าแก่ มั่งคั่งรุ่งเรือง ราคา 105.- (จากราคาปก 140.-)

ไดอารี่ล็อกดาวน์อู่ฮั่น ราคา 240.- (จากราคาปก 320.-)

สนใจคลิก : http://bit.ly/3zvkk2v

หนังสือแนะนำอีกชุด โปรโมชั่นสุดพิเศษ

ฉลองรับตรุษจีนลดสูงสุด 25% (วันนี้ – 31 มกราคม 2566)

วีรบุรุษสามก๊ก : 27 ขุนศึกผู้เป็นเลิศ ราคา 165.- (จากราคาปก 220.-)

จารชนสามก๊ก เล่ม 1 ตอน การศึกที่เขาเตงกุนสัน ราคา 263.- (จากราคาปก 350.-)

จารชนสามก๊ก เล่ม 2 ตอน เมฆหมอกเกงจิ๋ว ราคา 300.- (จากราคาปก 400.-)

จารชนสามก๊ก เล่ม 3 ตอน ไฟลามทุกค่าย ราคา 315.- (จากราคาปก 420.-)

จารชนสามก๊ก เล่ม 4 ตอน แผนสังหารกังตั๋ง ราคา 330.- (จากราคาปก 440.-)

พิเคราะห์สามก๊ก ฉบับอี้จงเทียน เล่ม 1 ราคา 383.- (จากราคาปก 450.-)

พิเคราะห์สามก๊ก ฉบับอี้จงเทียน เล่ม 2 ราคา 404.- (จากราคาปก 475.-)

CHINA ENDGAME : อ่านเกมสามก๊ก จิ้น สหรัฐรัสเซีย ราคา 213.- (จากราคาปก 250.-)

มังกรสยายเกร็ต ราคา 272.- (จากราคาปก 320.-)

เกิดใหม่ในกองเพลิง รวมเรื่องสั้นจีนสมัยใหม่ ราคา 285.- (จากราคาปก 380.-)

เลือดข้นคนจาง ราคา 263- (จากราคาปก 350.-)

สนใจคลิก : http://bit.ly/3zvkk2v

ตามด้วยโปรโมชั่นสุดพิเศษ ฉลองรับตรุษจีนเช่นกัน ลดสูงสุด 25%

วันนี้ – 31 มกราคม 2566

วิถีแห่งอำนาจ เอี้ยก่วย ราคา 413.- (จากราคาปก 550.-)

วิถีแห่งอำนาจ ซุนยัตเซ็น ราคา 225.- (จากราคาปก 300.-)

วิถีแห่งอำนาจ จูหยวนจาง ราคา 188.- (จากราคาปก 250.-)

วิถีแห่งอำนาจ ลกซุน ราคา 192.- (จากราคาปก 255.-)

ยงเจิ้ง ฮ่องเต้พิทักษ์ต้าชิง ตอน เส้นทางสู่บัลลังก์มังกร ราคา 315.- (จากราคาปก 420.-)

ยงเจิ้ง ฮ่องเต้พิทักษ์ต้าชิง เล่ม 2 ตอน ฝ่ามรสุมสั่นคลอนราชบัลลังก์ ราคา 338.- (จากราคาปก 450.-)

ยงเจิ้ง ฮ่องเต้พิทักษ์ต้าชิง เล่ม 3 ตอน จอมราชันหรือทรราช ราคา 360.- (จากราคาปก 480.-)

ยอดกุนซือทะลุมิติ 10 ราคา 293.- (จากราคาปก 390.-)

สนใจคลิก : http://bit.ly/3zvkk2v

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน