สถานการณ์คุกรุ่นไทย-กัมพูชา สืบเนื่องจากเหตุปะทะระหว่างทหารสองฝ่ายบริเวณช่องบก อ.น้ำยืน จ.อุบลราชธานี เมื่อเช้ามืดวันที่ 28 พ.ค.2568 ทหารกัมพูชาเสียชีวิต 2 นาย บาดเจ็บหลายนาย ทหารไทยไม่มีบาดเจ็บหรือเสียชีวิต
หลังเหตุปะทะช่วงสั้นๆ สองฝ่ายต่างถอนกำลังจากพื้นที่เพื่อลดเผชิญหน้า จากนั้นได้มีการพบปะเจรจา ระหว่างผบ.ทบ.ไทยและผบ.ทบ.กัมพูชา ในวันรุ่งขึ้น29 พ.ค.
แม้แถลงการณ์กองทัพบกทั้งสองประเทศภายหลังการพบปะจะมีเนื้อหาท่าทีบางส่วนแตกต่างกัน แต่ส่วนที่สองฝ่ายเห็นตรงกันคือ ให้รอประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วม (Joint Boundary Committee-JBC) ไทย-กัมพูชา
ซึ่งจะมีขึ้นใน 2 สัปดาห์ หรือราวกลางเดือนมิ.ย.นี้ ระหว่างนี้ให้ทั้งสองฝ่ายใช้ความอดทนอดกลั้น
เมื่อวันที่ 1 มิ.ย.ที่ผ่านมา นายมาริษ เสงี่ยมพงษ์ รมว.การต่างประเทศ ในฐานะประธานได้เรียกประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมฝ่ายไทย เตรียมความพร้อมและวางกรอบพูดคุยกับฝ่ายกัมพูชา
เบื้องต้นยืนยันว่าการแก้ไขปัญหาพิพาทชายแดนไทย-กัมพูชาต้องผ่านกลไก 3 ระดับ ได้แก่ คณะกรรมาธิการเขตแดนร่วม หรือ JBC ไทย-กัมพูชา ที่เตรียมประชุมประมาณกลางเดือนมิ.ย. โดยฝ่ายกัมพูชาเป็นเจ้าภาพ
ระดับคณะกรรมการชายแดนทั่วไป หรือ GBC (General Border Committee: GBC) ไทย-กัมพูชา ซึ่งมีการประชุมไปแล้วเมื่อวันที่ 1 พ.ค.ที่ผ่านมา และระดับคณะกรรมการชายแดนส่วนภูมิภาค หรือ RBC (Regional Border Committee) ไทย-กัมพูชา
อย่างไรก็ตาม ในการประชุม JBC ฝ่ายไทยเตรียมเสนอมาตรการชั่วคราวให้สองประเทศเห็นพ้อง ลดความตึงเครียด ระหว่างรอการสำรวจและจัดทำเขตแดน เพื่อหวังลดการเผชิญหน้า
ประธานคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมฝ่ายไทยยังระบุ ทั้งสองฝ่ายเห็นพ้องลดความตึงเครียดบริเวณชายแดนด้วยกลไกต่างๆ ที่มีอยู่
ซึ่งเป็นไปตามที่นายกรัฐมนตรีทั้งสองประเทศเห็นพ้องให้มีกลไกความร่วมมือระหว่างกันบนเจตนารมณ์ทางการเมืองที่จะแก้ไขปัญหานี้อย่างสันติ ไม่มีความขัดแย้ง ผ่านกลไกทั้ง 3 ระดับที่มีอยู่ ได้แก่ JBC, GBC และ RBC
อย่างไรก็ตาม ในระหว่างนี้ทหารไทยและกัมพูชา ฝ่ายปฏิบัติในพื้นที่ต้องสงบศึกชั่วคราว เนื่องจากระดับนำของสองประเทศพูดคุยกันแล้ว ตั้งแต่ระดับนายกรัฐมนตรี รองนายกรัฐมนตรี และรมว.กลาโหม รมว.การต่างประเทศ รวมถึงผบ.ทบ.
ทุกการสู้รบนำมาซึ่งความสูญเสีย ไม่เพียงต่อเจ้าหน้าที่ทหาร แต่ยังนำความเดือดร้อนมาสู่ประชาชนทั้งสองประเทศ การยึดแนวทางแก้ปัญหาข้อพิพาทอย่างสันติด้วยการเจรจาจึงเป็นทางออกเหมาะสมที่สุดในเวลานี้
