กกต. ซ้อมเสมือนจริงหน่วยเลือกตั้งสส.-ประชามติ จำลองสถานการณ์ ก่อกวน-ฉีกบัตร คนใช้สิทธิแน่น เพื่อให้เป็นแนวทางเดียวกัน ถูกกม. ย้ำต้องแสดงตน 2 ครั้ง
เมื่อวันที่ 15 ม.ค.2569 ที่ห้องประชุม เดอะ พอร์ทอล บอลรูม ชั้น 4 อิมแพค เมืองทองธานี สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) จัดหน่วยเลือกตั้งจำลองสาธิตการเลือกตั้ง สส.และออกเสียงประชามติ สำหรับการเลือกตั้งและออกเสียงประชามติในวันที่ 8 ก.พ.
โดยมีนายอนันต์ สุวรรณรัตน์ กกต.พร้อมด้วย ว่าที่ร.ต.ภาสกร สิริภคยาพร รองเลขาธิการ กกต.ร่วมสังเกตการณ์ โดยพนักงานของสำนักงาน กกต.และผู้อำนวยการการเลือกตั้งประจำจังหวัด 77 จังหวัด และวิทยากรจังหวัด วิทยากรเขตเลือกตั้ง สาธิตการลงคะแนนเสมือนจริง เพื่อฝึกปฏิบัติแนวทางการทำหน้าที่ในวันก่อนวันเลือกตั้งและวันก่อนออกเสียงประชามติ รวมถึงการทำหน้าที่ในวันเลือกตั้งและวันออกเสียงประชามติ
เพื่อให้เห็นภาพขั้นตอนการปฏิบัติงานอย่างครบถ้วนและเป็นไปในทิศทางเดียวกัน เนื่องจากแนวทางการปฏิบัติงาน กฎหมาย ระเบียบและประกาศที่เกี่ยวข้องมีการปรับปรุงแก้ไขอย่างต่อเนื่อง ประกอบกับการเลือกตั้ สส.ในครั้งนี้ กำหนดวันออกเสียงประชามติเป็นวันเดียวกัน จึงจำเป็นต้องเตรียมความพร้อมบุคลากรการเลือกตั้งให้มีศักยภาพและปฏิบัติหน้าที่ได้ถูกต้องตามที่กฎหมายกำหนด
สำหรับหน่วยเลือกตั้ง จะจัดให้มีทางเข้าออกทางเดียว โดยผู้มาใช้สิทธิทั้ง 2 อย่าง จะต้องแสดงตนใช้สิทธิเลือกตั้งสส.ก่อน จากนั้นค่อยแสดงตนรับบัตรออกเสียงประชามติ แล้วออกในช่องทางที่กำหนดให้ ส่วนกรณีประชาชนที่จะไปใช้สิทธิออกเสียงประชามติเพียงอย่างเดียว สามารถใช้ช่อง fast track โดยจะมีเจ้าหน้าที่กรรมการประจำหน่วยเลือกตั้ง (กปน.) คอยอำนวยความสะดวกทุกขั้นตอน
ทั้งนี้ ระหว่างการจำลองสถานการณ์ที่คาดว่าจะเกิดขึ้นจริงในวันเลือกตั้งล่วงหน้าและวันเลือกตั้งจริง เช่น วิทยากรที่มาสาธิตการออกเสียงได้สอบถามเจ้าหน้าที่ว่าในกรณีที่ไม่ประสงค์เลือกตั้ง สส.แต่ประสงค์แค่ออกเสียงประชามติเพียงอย่างเดียว กปน.จำเป็นต้องบันทึกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นหรือไม่ และกรณีต้องการออกเสียงประชามติก่อนไปแสดงตนเลือกตั้ง ทำได้หรือไม่
ได้รับการยืนยันจากเจ้าหน้าที่ว่าสามารถทำได้แต่จะเสียสิทธิทางการเมือง และเพื่อให้เป็นไปแนวทางปฏิบัติเดียวกัน ต้องเลือกตั้ง สส.ก่อน จึงจะไปออกเสียงประชามติได้ และหากต้องการแค่ออกเสียงประชามติเพียงอย่างเดียว กปน.จำเป็นต้องบันทึกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นว่ามีผู้มีสิทธิเลือกตั้งไม่ประสงค์เลือกตั้ง เพื่อป้องกันผู้มีสิทธิเลือกตั้งนำเหตุการณ์ดังกล่าวมาตลบหลังเจ้าหน้าที่ว่าไปออกเสียงแล้วแต่กปน.ไม่อนุญาตให้เลือกตั้ง
ทั้งนี้ เพื่อให้การเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติเป็นไปด้วยความเรียบร้อย จึงเน้นย้ำกปน.ว่าจำเป็นต้องให้ผู้มีสิทธิเลือกตั้งไปแสดงตนเลือกตั้งก่อนจะออกเสียงประชามติ จำเป็นต้องแสดงตน 2 ครั้ง ครั้งแรกคือ แสดงตนรับบัตรเลือกตั้ง สส.และครั้งที่ 2 แสดงตนเพื่อรับบัตรออกเสียงประชามติ
ส่วนกรณีประชาชนปกติที่ลงทะเบียนขอใช้สิทธิ์ออกเสียงนอกราชอาณาจักรไว้แต่เปลี่ยนใจมาออกเสียงที่ประเทศไทยนั้น ไม่สามารถทำได้ ต้องแจ้งเหตุที่ไม่อาจไปใช้สิทธิออกเสียง พร้อมเน้นย้ำกปน.ต้องจัดคิวและตรวจสอบผู้มีสิทธิเลือกตั้งเพื่อไม่ให้แอบอ้างออกเสียง โดยเฉพาะในกรณีที่ไปลงทะเบียนนอกเขตไว้
หากในวันเลือกตั้งเกิดเหตุความวุ่นวายขึ้น เช่น มีผู้ก่อกวน หรือมีการทำลายบัตรลงคะแนน จะมีเจ้าหน้าที่ตำรวจ ทำหน้าที่รักษาความปลอดภัยประจำหน่วย 2 นาย คอยควบคุมสถานการณ์ คนที่ทำลายบัตรลงคะแนน ดำเนินคดีอาญา เช่นเดียวกับผู้ที่ก่อกวน จะประสานตำรวจให้นำตัวส่งสถานีตำรวจให้ดำเนินการตามกฎหมาย และกปน.จะต้องบันทึกเหตุการณ์ไว้เพื่อเป็นหลักฐาน