การดี เจาะ TH-AI Passport ย้ำมีช่องโหว่มาก-ไปไม่ถึงเป้า จี้รัฐยุติโครงการ จ่อยื่น ไชยชนก หวั่นเสียค่าโง่ ผู้เชี่ยวชาญดิจิทัลชี้ Model AI ยังด้อยกว่า Ver.ฟรี
เมื่อวันที่ 20 ก.ค.2569 ที่รัฐสภา นางการดี เลียวไพโรจน์ สส.บัญชีรายชื่อ รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ เปิดเวที Q&A เจาะลึก ”TH-AI Passport” วิเคราะห์คุณสมบัติและการทำงาน AI ในโครงการ TH AI-Passport ว่า ขณะนี้ โครงการอยู่ในกระบวนการการแก้ไขรายละเอียดแนบท้ายสัญญา ซึ่งยังมีช่องโหว่จำนวนมาก และอาจไปไม่ถึงเป้าประสงค์ของโครงการ
ขอย้ำว่า โครงการนี้ ควรต้องยกเลิก และกลับมาทบทวนการใช้งบประมาณ 1,600 ล้านบาท เพราะตนยังมีข้อกังวล ทั้งความคุ้มค่า ข้อสงสัย และยังมีแนวโน้มการทุจริต ล็อกสเปก การจัดซื้อจัดจ้าง โดยเฉพาะความคุ้มค่า หากมีแพล็ตฟอร์มที่ใกล้เคียงกัน หรือเวอร์ชันฟรีอื่น ๆ มีอยู่แล้ว แต่เหตุใดต้องนำงบของรัฐไปเสียกับโมเดลที่แย่กว่า
นางการดี กล่าวต่อว่า ยังกังวลในรายละเอียดที่กำหนดไว้ในแต่ละรายการ ทั้งการลงทะเบียน การวัดความพึงพอใจ ในฐานะผู้เชี่ยวชาญด้านดิจิทัล-เทคโนโลยี ถือว่าหลายรายการแพงผิดปกติ ถือเป็นการปล้นรัฐ ไม่ได้ใช้เงินกองทุนดิจิทัลอย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด
จึงกังวลในอธิปไตยของข้อมูล หากผู้บริหารประเทศเข้าใจความเสี่ยงนี้มากเพียงพอ จะยุติโครงการ และทบทวนใหม่ เพื่อประโยชน์ประเทศระยะยาว
“ดิฉันไม่อยากให้ 1,600 ล้านบาท เป็นบทเรียนราคาแพงของประเทศไทย หรือเป็นค่าโง่ ที่เสียแล้วประเทศไม่ได้อะไรเลย ดิฉันจะได้ยื่นหนังสือถึงนายไชยชนก ชิดชอบ รมว.ดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม(ดีอี)เพื่อปกป้องประโยชน์ของประเทศต่อไป” นางการดี กล่าว
ด้านนายธนชาติ นุ่มนนท์ ผู้อำนวยการสถาบัน IMC ในฐานะนักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญด้านดิจิทัล กล่าวว่า ปัจจุบัน AI มีความสามารถมาก และมีโมเดลใหม่ ๆ ออกมามากมาย ซึ่งขึ้นอยู่กับคุณสมบัติของ AI แต่ละโมเดลว่า ทำงานได้มากน้อยเพียงใด หรือทำหน้าที่ในฟังก์ชันใดได้บ้าง
การใช้ AI โมเดลฟรี สามารถใช้ได้ เพียงแต่ขอให้เลือกโมเดลให้ถูกกับงาน และปัจจุบัน AI ได้พัฒนาไปไกลมาก เปลี่ยนจาก Chat Bot เป็น Co-pilot หรือผู้ช่วย รวมถึงบางกรณียังทำงานแทนมนุษย์ได้ ทั้งสรุปเอกสาร สร้างวีดีโอ ฯลฯ ทำให้มนุษย์ต้อง Up Skill และ Re-skill
ผู้อำนวยการสถาบัน IMC กล่าวถึง AI-Pass ตัวทดลองซึ่งเป็นโมเดลในโครงการ TH-AI Passport ว่า คุณสมบัติอย่างน้อยที่สุด ควรเทียบเท่า Ver.ฟรี แต่ AI-Pass ก็ยังมีปัญหาไม่สามารถอัพโหลดไฟล์ใหญ่ได้ ทั้งที่ Ver.ฟรี ปกติอย่าง Chat GPT สามารถอัพโหลดไฟล์ได้
เช่น หากจะทำพาวเวอร์พอยท์ การนำเสนอ AI-Pass สามารถอัพโหลดไฟล์ได้เพียง 3 ไฟล์ แต่ Chat GPT อัพโหลดได้กว่า 10 ไฟล์ หาก AI-Pass ทำได้เพียงแบบไลฟ์สไตล์ จะไม่สามารถ Up-skill หรือ Re-Skill ประชาชนได้
“โมเดล AI ใน TH-AI Passport อย่างน้อยที่สุด ควรมีคุณสมบัติ และฟังก์ชันการทำงานเทียบเท่า Model ฟรี เช่น สามารถอัพโหลดไฟล์เอกสารขนาดใหญ่ เพื่อทำสไลด์ประกอบการนำเสนอได้ สามารถดาวน์โหลดเอกสารในรูปแบบต่างๆ ได้ สามารถวิเคราะห์ข้อมูลเสียง หรือวีดีโอได้ เป็นต้น” นายธนชาติ กล่าว
ขณะที่ น.ส.พิชชาเพ็ญ ประทีปะวณิช ผู้ก่อตั้ง Bangkok AI Builder Hub กล่าวถึงสถานการณ์ AI ในประเทศไทยว่า ประเทศไทยมีศักยภาพใน AI แต่เห็นว่า งบ 1,600 ล้านบาท ที่กระทรวงดิจิทัลฯ นำมาใช้ในโครงการ THAI AI-Passport ควรนำมาใช้ในการพัฒนาศักยภาพ และบริบท AI ของประเทศไทย รวมถึงการพัฒนา Start Up ในประเทศไทย ให้มากกว่าเพียงการให้ประชาชนได้ใช้ AI ฟรี
การวัดเป้าหมาย KPI ก็ไม่ชัดเจน หรือตาม TOR ที่แม้จะมีการระบุถึงการพัฒนาศักยภาพประชาชน แต่ก็ควรจะใช้เป็นชิ้นเป็นอัน หรือเป็นรูปธรรมมากกว่านี้ และใช้ถูกต้องตามทรัพยากร
