นายกฯ เสนอ 3 แนวทางขับเคลื่อนอาเซียนบวกสาม เชื่อมโยง-พลังงาน -พัฒนาระบบอาหาร เสริมทักษะประชาชน เพื่อสร้างอนาคตที่ยั่งยืน ร่วมประชุมระดับผู้นำกลุ่มพันธมิตรเอเชีย เพื่อการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเป็นศูนย์
เมื่อเวลา 08.30 น. วันที่ 17 พ.ย.2569 ตามเวลาท้องถิ่นกรุงมะนิลา ซึ่งเร็วกว่าประเทศไทย 1 ชั่วโมง ที่ห้อง Conference Hall ชั้น 3 อาคาร Delegation ศูนย์การประชุมนานาชาติฟิลิปปินส์ กรุงมะนิลา สาธารณรัฐฟิลิปปินส์ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรมว.มหาดไทย ร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียนบวกสาม ครั้งที่ 29 ร่วมกับผู้นำประเทศสมาชิกอาเซียนและประเทศบวกสาม ได้แก่ จีน ญี่ปุ่น และสาธารณรัฐเกาหลี
นายกฯ กล่าวถ้อยแถลงว่า ภูมิภาคจะมีความหลากหลาย แต่ทุกประเทศต่างเผชิญความท้าทายร่วมกัน สิ่งสำคัญคือความสามารถในการมองข้ามความแตกต่าง แสวงหาจุดร่วม และร่วมกันหาแนวทางแก้ไขปัญหา
ทั้งนี้ กรอบความร่วมมืออาเซียนบวกสาม ถือกำเนิดขึ้นจากวิกฤตการเงินเอเชียเมื่อปี 2540 ได้แสดงให้เห็นว่า การพึ่งพาอาศัยกันสามารถเป็นพลังร่วมของภูมิภาค โดยมีอาเซียนเป็นแรงขับเคลื่อนได้กลไกที่น่าเชื่อถือ ที่หนุนความยืดหยุ่นของภูมิภาค
ในโอกาสที่อาเซียนบวกสาม จะครบรอบ 30 ปีในปี 2570 เห็นว่าเป็นโอกาสสำคัญในการยกระดับความเป็นหุ้นส่วนให้ก้าวไปอีกขั้น เพื่อร่วมกำหนดอนาคตขับเคลื่อนวิสัยทัศน์ ภายใต้ความร่วมมือ 3 ด้านที่ทุกประเทศมีผลประโยชน์ร่วมกันได้แก่
ประการแรก การเสริมสร้างความมั่นคงและความสามารถในการรับมือความท้าทายด้านพลังงาน (energy resilience) เน้นย้ำว่า ความมั่นคงและความยั่งยืนทางพลังงานเป็น การเชื่อมโยงระบบพลังงานของภูมิภาค ผ่านโครงข่ายสายส่งไฟฟ้าอาเซียน (ASEAN Power Grid) การเพิ่มการซื้อขายไฟฟ้าข้ามพรมแดน และการลงทุนในพลังงานหมุนเวียน เป็นความจำเป็นเร่งด่วนในลำดับต้นๆ ซึ่งพันธมิตรทั้ง 3 ประเทศ สามารถร่วมขับเคลื่อนการทำดำเนินการดังกล่าวได้

ประการที่สอง ระบบอาหารแห่งอนาคต (future-ready food system)ความมั่นคงทางอาหารขึ้นอยู่กับความสามารถร่วมกันในการสร้างระบบอาหารที่มีผลิตภาพสูงขึ้น สามารถรับมือและฟื้นตัวจากผลกระทบ ผ่านความร่วมมือด้านเกษตรอัจฉริยะที่เท่าทันสภาพภูมิอากาศ เทคโนโลยีดิจิทัล นวัตกรรมอาหาร และการเชื่อมโยงห่วงโซ่คุณค่า เพื่อรองรับความต้องการที่เพิ่มขึ้นและรับมือกับภาวะชะงักงันที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต
ประการที่สาม การพัฒนาที่มีประชาชนเป็นศูนย์กลาง (people -centred development) อนาคตของภูมิภาคขึ้นอยู่กับประชาชน การพัฒนาทักษะและโอกาสในก้าวหน้าให้กับคน ท่ามกลางโลกที่เปลี่ยนแปลง ผ่านความร่วมมือที่ใกล้ชิด ทั้ง การเปลี่ยนผ่านดิจิทัล ทักษะแห่งอนาคต สาธารณสุข และการส่งเสริมบทบาทให้ผู้สูงอายุ นำไปสู่ความก้าวหน้าของภูมิภาคนำไปสู่ชีวิตที่ดีขึ้นสำหรับทุกคน
“ประเทศไทยชื่นชมประเทศบวกสามที่ให้การสนับสนุนอย่างต่อเนื่อง แถลงการณ์ร่วมทั้ง 2 ฉบับ ที่เสนอต่อที่ประชุมในครั้งนี้ สะท้อนความมุ่งมั่นร่วมกันรับมือความท้าทายเฉพาะหน้า ควบคู่กับการขับเคลื่อนประเด็นสำคัญระยะยาวของภูมิภาค ซึ่งเป็นบทใหม่แห่งความร่วมของอาเซียนบวกสาม ที่ไม่ใช่เพียงแต่มองความเห็นต่าง แต่มองถึงแนวทางร่วมกันในการสร้างภูมิภาคที่ยืดหยุ่น ยั่งยืนและเจริญรุ่งเรืองอีกด้วย ” นายกฯ กล่าวปิดถ้อยแถลง

ต่อมาเวลา 10.15 น. ที่ศูนย์การประชุม PICC กรุงมะนิลา นายอนุทิน ได้ร่วมกล่าวถ้อยแถลงในการประชุมระดับผู้นำกลุ่มพันธมิตรเอเชียเพื่อการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเป็นศูนย์ ครั้งที่ 4 (AZEC) ส่งเสริมความร่วมมือด้านความมั่นคงทางพลังงานและการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดของภูมิภาค
นายกฯ ยืนยันความมุ่งมั่นของไทยในการเสริมสร้างความมั่นคงทางพลังงานควบคู่กับการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาด โดยเห็นว่า สถานการณ์ในเอเชียกลาง แสดงถึงความจำเป็นในการส่งเสริมความมั่นคงด้านพลังงานและการเปลี่ยนผ่านพลังงานระยะยาว พร้อมสนับสนุนข้อริเริ่มของญี่ปุ่น ภายใต้กรอบ AZEC 2.0 และ POWERR เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงทางพลังงานและความยืดหยุ่นทางเศรษฐกิจของภูมิภาค
นายกฯ กล่าวถึง POWERR Gulf ที่มุ่งขยายความเป็นหุ้นส่วนไปยังประเทศสมาชิกคณะมนตรีความร่วมมือรัฐอ่าวอาหรับ (Gulf Cooperation Council: GCC) และส่งเสริมความร่วมมือกับประเทศผู้ผลิตพลังงานรายสำคัญของโลก
รวมถึงการจัดตั้งคณะทำงานด้านความมั่นคงทางน้ำมันของเอเชีย (Asia Oil Security Taskforce) ซึ่งจะช่วยยกระดับศักยภาพแบบองค์รวมในการเผชิญหน้าความท้าทายและเตรียมความพร้อมต่อความผันผวนในอนาคต
ในส่วนประเทศไทย เห็นว่าความมั่นคงด้านพลังงานและการเปลี่ยนผ่านพลังงานสะอาด ต้องเดินไปควบคู่กัน รวมทั้งการกระจายการนำเข้าเชื้อเพลิงให้หลากหลาย พร้อมๆ ไปกับการผลิตพลังงานสะอาดภายในประเทศด้วยเอทานอลและไบโอดีเซล
ไทยเห็นว่า AZEC เป็นเวทีสำคัญในการเร่งการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจสีเขียว และมุ่งผลักดันความร่วมมือด้านเทคโนโลยีคาร์บอนต่ำ อาทิ เทคโนโลยีการดักจับ การใช้ประโยชน์ และการกักเก็บคาร์บอน (Carbon Capture, Utilization and Storage: CCUS) ไฮโดรเจนสีเขียว และพลังงานหมุนเวียน ตลอดจนเชื้อเพลิงที่ยั่งยืน
โดยเฉพาะเชื้อเพลิงอากาศยานยั่งยืน (Sustainable Aviation Fuel: SAF) ที่ผลิตจากชีวมวลและวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร ซึ่งประเทศไทยพร้อมทำงานร่วมกับพันธมิตร AZEC เพี่อเปลี่ยนเจตนารมณ์ร่วมกันในครั้งนี้ ไปสู่การดำเนินการอย่รงจริงจัง เพี่อให้มั่นใจได้ว่าภูมิภาคนี้มีความมั่นคง ยืดหยุ่น และ ยั่งยืนด้านพลังงานในอนาคตด้วย