พม. ประสาน ตำรวจตรวจเข้มขอทาน วอนคนใจดีหยุดให้เงิน ย้ำเป็นอาชีพผิดกฎหมาย เปิดสถิติ ขอทานต่างด้าวในไทย 10 ปี เกือบ 3,000 คน ถือวีซ่านักท่องเที่ยว
เมื่อวันที่ 22 พ.ย. 2566 ที่หอประชุมราชแพทยาลัย คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล โรงพยาบาลศิริราช นายวราวุธ ศิลปอาชา รมว.การพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) ให้สัมภาษณ์ถึงมาตรการการจัดระเบียบขอทาน ว่า กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) โดยกรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ (พส.) ได้ร่วมกับเจ้าหน้าที่ตำรวจในท้องที่ และเอ็นจีโอ ลงพื้นที่จัดระเบียบเป็นระยะอย่างต่อเนื่อง
นายวราวุธ กล่าวต่อว่า หากเป็นคนต่างด้าวก็ต้องส่งสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง (ตม.) ผลักดันกลับประเทศต้นทาง ส่วนขอทานที่เป็นคนไทยก็จะนำเข้าสู่สถานคุ้มครอง เพื่อรับการฝึกอาชีพตามความสมัครใจ หรือส่งกลับภูมิลำเนา
ส่วนใหญ่ไม่ค่อยสมัครใจเข้าสถานคุ้มครอง หากบังคับก็อาจจะถูกมองขัดหลักสิทธิมนุษยชน และเมื่อส่งกลับสักระยะก็กลับเข้ามาอีก เนื่องจากเห็นว่าเป็นช่องทางที่หารายได้ง่าย ขณะที่เจ้าหน้าที่ พม. ไม่มีอำนาจดำเนินการจับกุม ต้องอาศัยเจ้าหน้าที่ตำรวจดำเนินการ ซึ่งแนวทางการเพิ่มความเข้มข้นของกฎหมายก็เป็นอีกทางหนึ่งในการป้องปรามกระบวนการขอทาน
นายวราวุธ กล่าวว่า ขณะนี้คงต้องขอความร่วมมือประชาชนอย่าสนับสนุนการให้ทาน เพราะเราไม่รู้ว่าผู้ขอทานคนนั้นยากจนจริงหรือไม่ หรืออาจเป็นกลุ่มขบวนการค้ามนุษย์ก็ได้ ยิ่งเป็นการส่งเสริม ขอให้ประชาชนพิจารณาเลือกทำบุญด้วยกิจกรรมที่เหมาะสม เช่น ทำบุญกับโรงพยาบาลจัดซื้อเครื่องมือแพทย์ หรือกายอุปกรณ์ หรือตามสถานสงเคราะห์ที่อยู่ภายใต้หน่วยงานรับผิดชอบของ พม.
ซึ่งมีทั้งการช่วยเหลือเด็ก ผู้สูงอายุ คนด้อยโอกาส ผู้พิการ ฝึกอาชีพ โดยเฉพาะใกล้เทศกาลปีใหม่คนส่วนใหญ่นิยมทำบุญ ก็จะประสานเจ้าหน้าที่ตำรวจร่วมกันตรวจตราให้เข้มงวดมากขึ้น และประชาสัมพันธ์ให้เข้มข้นให้เกิดการตระหนักว่า การขอทานเป็นสิ่งผิดกฎหมาย ตามพ.ร.บ.การควบคุมการขอทาน ปี 2559
ด้าน นางจตุพร โรจนพานิช อธิบดี พส. กล่าวว่า จากข้อมูลรวมทั่วประเทศ ตั้งแต่วันที่ 1 ต.ค. 2557 – ปัจจุบัน พบ 7,158 ราย เป็นคนไทย 4,685 ราย ต่างด้าว 2,473 ราย ประเทศที่เข้ามาทำการขอทานมากที่สุด คือ กัมพูชา เมียนมา ส่วนขอทานจีนพบว่าในปี 2561-2563 มีจำนวน 68 ราย เป็นผู้สูงอายุส่วนใหญ่ มีความพิการทางร่างกาย มีประวัติเข้ามาในประเทศไทยหลายครั้งต่อปี
ช่วงโควิดไม่มี และล่าสุดปี 2566 พบขอทานชายจีน 6 ราย มีความพิการร่างกาย เป็นวัยแรงงาน อายุ 22-41 ปี มาในลักษณะ Visa นักท่องเที่ยว ทั้งนี้ จังหวัดที่พบขอทานมากที่สุด คือ 1.กรุงเทพมหานคร 2.สุรินทร์ 3.สมุทรปราการ 4.ปทุมธานี
นางจตุพร กล่าวว่า ขอทานต่างด้าวที่พบส่วนใหญ่ในขณะนี้เป็นกลุ่มวัยแรงงานไม่ใช่คนแก่สูงอายุเหมือนเช่นในอดีต และจากข้อมูลพบว่า ทั้งหมดถือวีซ่านักท่องเที่ยว ซึ่งทาง พม. ต้องทำงานร่วมกับตำรวจตรวจคนเข้าเมืองและตำรวจท้องที่ ในการปราบปรามจับกุม ส่วนใหญ่ขอทานเหล่านี้มักอาศัยอยู่ในย่านนักท่องเที่ยว ชุมชน อาทิ ศาลาแดง ย่านสะพานพระปิ่นเกล้า มีรายได้ต่อวันมากถึง 10,000 บาท
นางจตุพร กล่าวว่า อย่างไรก็ตาม อาชีพขอทานเป็นสิ่งผิดกฎหมายในประเทศไทย และไม่ควรให้การช่วยเหลือโดยการให้เงิน แต่ควรเน้นเรื่องของการสร้างอาชีพ เพื่อให้อยู่รอดได้ในสังคมมากกว่า หากอยากทำบุญขอให้ไปทำตามสถานสงเคราะห์หรือหน่วยงานภาครัฐดีกว่าเอาเงินให้ขอทาน
“การที่เราเป็นคนใจดีนั้นไม่ผิด แต่สำหรับขอทานอาจไม่ถูก ทำบุญ ควรเลือกทำกับกิจกรรมอื่นดีกว่า มีสถานสงเคราะห์ โรงเรียน โรงพยาบาลให้ทำ” นางจตุพร กล่าว