ชัยธวัช รับ “ทักษิณ” ถูกสั่งฟ้อง กระทบเสนอพิจารณา นิรโทษกรรม คดี 112 ชี้เกิดปัญหาทางการเมืองมากขึ้น ปัดตอบหากรอดคดี จะสร้างบรรทัดฐานใหม่หรือไม่
เมื่อเวลา 10.20 น. วันที่ 30 พ.ค. 2567 ที่รัฐสภา นายชัยธวัช ตุลาธน สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคก้าวไกล ในฐานะกรรมาธิการ (กมธ.) วิสามัญพิจารณาศึกษาแนวทางการตราพระราชบัญญัตินิรโทษกรรม สภาผู้แทนราษฎร กล่าวถึงกรณีอัยการสูงสุดมีคำสั่งฟ้องนายทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี ในคดีความผิดตามกฎหมายมาตรา 112 และพ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ หากชนะคดีจะกลายเป็นบรรทัดฐานให้กับผู้ถูกดำเนินคดีรายอื่นหรือไม่
โดยนายชัยธวัช กล่าวว่า เรื่องการต่อสู้คดีก็เป็นอีกเรื่องหนึ่ง เพราะข้อเท็จจริงรายละเอียด พฤติการณ์ที่ถูกกล่าวหาในคดีไม่เหมือนกัน การพิจารณาก็อาจอยู่ในบรรยากาศทางการเมืองไม่เหมือนกัน คงจะบอกไม่ได้ว่าเป็นการสร้างบรรทัดฐานหรือไม่
แต่ข้อปฏิบัติในกระบวนการยุติธรรมเบื้องต้น สิทธิในการประกันตัว เพื่อมีสิทธิในการต่อสู้คดีอย่างเต็มที่ รวมถึงถูกสันนิษฐานไว้ก่อนว่าเป็นผู้บริสุทธิ์ ควรเป็นบรรทัดฐานทั่วไป หากใครที่จะไม่ได้รับการประกันตัวเป็นกรณียกเว้นที่มีเหตุจริงๆ ควรมีเหตุผลให้ชัด ส่วนผลตัดสินไม่เหมือนกันในแต่ละคดี พูดยากว่าคดีไหนจะชนะหรือแพ้ในชั้นศาล
เมื่อถามว่าจะกลายเป็นคดีนักโทษเทวดา รอบ 2 หรือไม่ นายชัยธวัช กล่าวว่า เดี๋ยวรอดู ตนเห็นด้วยที่บรรทัดฐานในกระบวนการยุติธรรมควรเหมือนกัน การพูดแบบนี้ไม่ได้อยากให้นายทักษิณโดนกระทำในคดีนี้ แต่เราอยากเห็นบรรทัดฐานที่เท่าเทียมกัน ในระบบกฎหมาย ระบบนิติรัฐ ที่มีความชัดเจนแน่นอน ยึดถือสิทธิและเสรีภาพขั้นพื้นฐานของประชาชนเป็นตัวตั้ง
เมื่อถามว่าจะเป็นเกมการเมืองเพื่อดึงขั้วเก่ากลับมาเป็นรัฐบาลหรือไม่ นายชัยธวัช กล่าวว่า ต้องจับตาดู สถานการณ์โดยรวมน่าเป็นห่วง ความมีเสถียรภาพ ความชัดเจนแน่นอนทางการเมืองโดยรวมมีปัญหา
เมื่อการเมืองไม่มีเสถียรภาพ การที่จะมีสมาธิโฟกัสไปกับการแก้ปัญหาของประเทศเฉพาะหน้าและระยะยาวจะถูกกระทบไปด้วย เชื่อว่าฝ่ายการเมืองก็คงจับตาดูสถานการณ์อยู่ โดยรวมสถานการณ์การเมืองก็ไม่ดีมากนัก
เมื่อถามถึงการขับเคลื่อนการนิรโทษกรรมในคดีมาตรา 112 จะมีอุปสรรคมากขึ้นหรือไม่ หลังจากที่นายทักษิณ ถูกอัยการสูงสุดสั่งฟ้องในคดี 112 นายชัยธวัช กล่าวยอมรับว่าจะมีอุปสรรคมากขึ้น ทั้งนี้ ในกมธ.ยังไม่ได้หารือ แต่ส่วนตัวมองว่าจะมีผลกระทบ
เมื่อถามว่าการศึกษาของกมธ.จะวางหลักอย่างไร เมื่อมีประเด็นผูกโยงกับกรณีของนายทักษิณ และกมธ.มีคนของพรรคเพื่อไทยเป็นเสียงข้างมาก นายชัยธวัช กล่าวว่า ปฏิเสธไม่ได้ว่ากรณีของนายทักษิณจะทำให้การเสนอพิจารณานิรโทษกรรมมีปัญหาทางการเมืองมากขึ้น
แต่การทำงานของกมธ. ที่จะประชุมวันนี้ (30 พ.ค.) ประเด็นของมาตรา 112 ไม่ใช่วาระหลักที่จะพิจารณา แต่มีประเด็นที่ต้องพิจารณา คือ กลไกกรรมการที่ทำหน้าที่พิจารณาคดีที่จะได้รับการนิรโทษกรรม ทั้งองค์ประกอบ อำนาจ หน้าที่ ของกรรมการเป็นอย่างไร
ซึ่งมอบหมายให้อนุกรรมการไปศึกษา ในรูปแบบคณะกรรมการที่จะพิจารณาคดีที่จะได้รับการนิรโทษกรรม แทนการบัญญัติฐานความผิดให้นิรโทษกรรมโดยอัตโนมัติ เพราะอาจไม่สอดคล้องกับข้อเท็จจริงที่มีคดีความต่อเนื่องยาวนาน
ส่วนกรณีที่ถูกตั้งข้อสังเกตว่ากรรมการอาจมีอำนาจเหนือศาลหรือรัฐบาลนั้น ข้อเท็จจริงกฎหมายนิรโทษกรรม คือ การแทรกแซงกระบวนการยุติธรรม ผ่านอำนาจของฝ่ายนิติบัญญัติ ซึ่งไม่ใช่เรื่องผิดปกติและสามารถทำได้ ซึ่งทำมาทุกครั้ง เช่น การนิรโทษกรรมในอดีต ในคดีมาตรา 112 สามารถออกพระราชกำหนดแบบสั่งให้คดีหมายเลขนี้ ที่อยู่ในชั้นศาลให้ปล่อยตัวได้
เมื่อถามว่าในการทำงานได้วางหลักการของผลศึกษาอย่างไร นายชัยธวัช กล่าวว่า ต้องเสนอแนวทางของการออกกฎหมายที่มีรายละเอียด ไม่ใช่เสนอแค่กรอบกว้างๆ จับต้องไม่ได้ คือ ต้องมีการพิจารณาในกรอบคดีที่ควรได้รับการพิจารณา กรอบเวลากระบวนการนิรโทษกรรม ทางเลือก ข้อดี ข้อเสีย รวมถึงรายละเอียดว่านิรโทษกรรมจะกินความแค่ไหน จะรวมถึงการล้างมลทินให้บุคคลที่เคยได้รับคำพิพากษาหรือได้รับโทษเสร็จสิ้นหรือไม่
เมื่อถามย้ำถึงการกำหนดบัญชีแนบท้ายเพื่อนิรโทษกรรมความผิด นายชัยธวัช กล่าวว่า เป็นประเด็นที่ถกเถียงเช่นกันว่าจะมีบัญชีแนบท้ายหรือไม่ หากพิจารณาให้มีกรรมการแล้ว บัญชีแนบท้ายไม่จำเป็น อีกทั้งการเสนอบัญชีความผิดใน 25 ฐานความผิด รวมกันแล้วมีมากถึง 2 ล้านคดี ซึ่งการใส่บัญชีนั้นมีข้อจำกัดในตัวเอง
“กมธ.จะเร่งทำงานเพื่อทำให้เกิดรูปธรรม และสรุปว่าจะใช้กลไกแบบไหนเพื่อพิจารณานิรโทษกรรม รวมถึงมีอำนาจกำหนดเงื่อนไขบางคดีหรือบางประเภท เพื่อเป็นเงื่อนไขหรือกระบวนการเบื้องต้นก่อนได้รับพิจารณานิรโทษกรรมหรือไม่ หรือเป็นแอมเนสตี้โปรแกรม เพื่อพิจารณาเรื่องที่ละเอียดอ่อนทางการเมือง ซึ่งหลังจากนี้จะประชุมทุกสัปดาห์เพื่อให้ทันส่งให้สภาฯ พิจารณาช่วงเปิดสมัยประชุมเดือนก.ค.นี้” นายชัยธวัช กล่าว
