คมนาคมไทย I SMART กับแผน 5 ปีพัฒนาคมนาคมไทยเชิงรุก เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิต เสริมสร้างระบบเศรษฐกิจและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
ปัญหาการจราจร อุบัติเหตุจากการใช้รถใช้ถนน ปัญหาโครงข่ายระบบขนส่งสาธารณะที่ยังครอบคลุมไม่ทั่วถึง และยังไม่ได้เชื่อมต่ออย่างเป็นระบบ อีกทั้งคุณภาพการให้บริการที่ยังไม่ได้มาตรฐาน ตลอดจนความไม่สมดุลของการใช้พลังงานในภาคการขนส่งที่เน้นการขนส่งทางถนนเป็นหลัก ส่งผลให้ต้นทุนโลจิสติกส์สูง มีการปล่อยมลพิษทางอากาศและฝุ่นละออง PM. 2.5 จนก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม จากปัญหาทั้งหลายนี้ ล้วนเป็นความท้าทายที่กระทรวงคมนาคม ให้ความสำคัญในการแก้ไขปัญหาและขับเคลื่อนการพัฒนาระบบคมนาคมขนส่งของประเทศให้เดินหน้า เพื่อตอบสนองต่อเป้าหมายและยุทธศาสตร์การพัฒนาประเทศ
กระทรวงคมนาคมจึงได้กำหนดเป้าหมายและยุทธศาสตร์การพัฒนาระบบคมนาคมขนส่งของไทย ระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2561 – 2580 โดยมีเป้าหมายการพัฒนาใน 3 ประเด็นหลัก และมีนวัตกรรมและการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ เป็นเครื่องมือสำคัญในการผลักดันการพัฒนา และถูกถ่ายทอดมาสู่แผนพัฒนาด้านคมนาคมระยะ 5 ปี ภายใต้การทำงานของแผนปฏิบัติการด้านคมนาคม พ.ศ. 2566 – 2570
สำหรับแผนปฏิบัติการด้านคมนาคม ประกอบด้วย วิสัยทัศน์ พัฒนาโครงข่ายและบริการระบบขนส่ง เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิต เสริมสร้างระบบเศรษฐกิจและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม มีพันธกิจ จำนวน 7 ข้อและค่านิยมคือ I-SMART ได้แก่ Inclusive ระบบขนส่งที่เข้าถึงคนทุกคน Safe, Security and Sustainable ความปลอดภัย มั่นคง และยั่งยืน Multimodal Transport การคมนาคมขนส่ง ต่อเนื่องหลายรูปแบบ
Approachable สะดวก Reasonable Price ราคาสมเหตุสมผล Timely and Technology ตรงเวลาและประยุกต์ใช้เทคโนโลยี โดยมียุทธศาสตร์ 4 ด้าน คือ ยุทธศาสตร์ที่ 1 ยกระดับคุณภาพการให้บริการด้านการคมนาคมขนส่งและโลจิสติกส์ ยุทธศาสตร์ที่ 2 พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมขนส่งเพื่อสนับสนุนการพัฒนาประเทศ ยุทธศาสตร์ที่ 3 ปรับปรุงมาตรฐานความปลอดภัยและสนับสนุนการเดินทางที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ยุทธศาสตร์ที่ 4 พัฒนาองค์กรและระบบงานให้ทันสมัย มีประสิทธิภาพและโปร่งใส
ทั้งนี้ภายใน พ.ศ. 2570 ได้วางเป้าหมายการพัฒนาตามแผนปฏิบัติการด้านคมนาคมฯ ได้แก่ การก่อสร้างทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง/ทางพิเศษ จากเดิม 492 กม. เพิ่มเป็น 858 กม. การก่อสร้างรถไฟทางคู่ จากเดิม 658 กม. เพิ่มเป็น 1,358 กม. การก่อสร้างรถไฟฟ้า จากเดิม 212 กม. เพิ่มเป็น 311 กม.
การผลักดันยานยนต์ไฟฟ้าสำหรับรถขนส่งสาธารณะ (EV) ขสมก. 2,013 คัน บขส. 75 คัน การก่อสร้างและพัฒนาท่าเรือ เพิ่มขึ้น 7 ท่าเรือ การก่อสร้างท่าเรือแหลมฉบัง ระยะที่ 3 รองรับตู้สินค้าได้ 11 ล้าน TEUs/ปี เพิ่มเป็น 13 ล้าน TEUs/ปี การพัฒนาท่าอากาศยานสุวรรณภูมิและตอนเมืองจากเดิมรองรับผู้โดยสาร 75 ล้านคน/ปี เพิ่มเป็น 95 ล้านคน/ปี และการพัฒนาท่าอากาศยานในภูมิภาค จากเดิมรองรับผู้โดยสาร 68 ล้านคน/ปี เพิ่มเป็น 81.5 ล้านคน/ปี
แผนปฏิบัติการด้านคมนาคมฯ 2566 – 2570 จะเป็นกรอบทิศทางการดำเนินงานของกระทรวงคมนาคมในระยะ 5 ปี ซึ่งจะมุ่งเน้นการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและบริการด้านการคมนาคมขนส่ง ทั้งทางบก ทางรางและทางน้ำ และทางอากาศ เช่น การลดต้นทุนการขนส่งสินค้า การเพิ่มสัดส่วนปริมาณการขนส่งสินค้าทางราง ทางน้ำและการเดินทางด้วยระบบขนส่งสาธารณะ การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานเพื่อส่งเสริมและสนับสนุนการพัฒนาเมืองและเขตพัฒนาพิเศษต่าง ๆ การปรับปรุงกฎหมาย เพื่อลดอุปสรรคและอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน รวมทั้งการสร้างความปลอดภัยในการเดินทาง การยกระดับการให้บริการที่นำนวัตกรรมและเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ เพื่อสร้างสุขทุกการเดินทางให้แก่ประชาชนทุกคน
