ลมงวง มีทั้งฝุ่น ทั้งไฟ ทั้งหิมะ มันเกิดขึ้นได้อย่างไร

รู้จักลมงวงหลายรูปแบบ ตอนที่ 1
คอลัมน์ Weather Wisdom โดย บัญชา ธนบุญสมบัติ

อากาศที่หมุนวนเป็นลำงวงมีหลายรูปแบบ ล้วนแล้วแต่น่าสนใจทั้งสิ้น ลองมารู้จักชื่อและพฤติกรรมกันโดยย่อกันครับ

ในวันที่ฟ้าใสแดดจ้า เหนือพื้นร้อนๆ อาจเกิดลมงวงหอบฝุ่นทรายสูงขึ้นไป ฝรั่งเรียกว่า dust devil (ดัสต์ดีวิล) หรือ dust whirl (ดัสต์เวิร์ล) ดูภาพที่ 1 ครับ

ภาพที่ 1: ดัสต์ดีวิล 7 กุมภาพันธ์ 9.30น. โรงเรียนบ้านต้องโคกกะแซ ต.บ้านต้อง อ.เซกา จ.บึงกาฬ ภาพ: ข่าว มติชนออนไลน์ www.matichon.co.th/news/454709

สังเกตว่า ดัสต์เวิร์ลไม่มีเมฆอยู่ด้านบน คนอีสานจึงเรียกว่า ลมหัวกุด คนใต้เรียกว่า ลมหัวด้วน คนเหนือเรียกว่า ลมกิดกิว ลมบิดกิว หรือลมปลิดปลิว ส่วนคนภาคกลางเรียกว่า ลมบ้าหมู

ชวนไปชมคลิป “Dust devil” – Oregon, USA. Drone flying around “dust devil” ซึ่งถ่ายโดยใช้โดรน สังเกตว่าพื้นดินร้อนและอาจเกิดดัสต์ดีวิลได้หลายจุดในพื้นที่หนึ่งๆ ครับ

ส่วนในบ้านเรา ขอแนะนำข่าว (มีคลิปประกอบ) ‘ดูจะจะ! “ลมหัวกุด” ชุดใหญ่ไฟกระพริบ ก่อนพุ่งทะยานสู่ฟ้า ทั้งสวยและน่ากลัวในเวลาเดียวกัน’ ที่เว็บไซต์ข่าวสด

ดูจะจะ! “ลมหัวกุด” ชุดใหญ่ไฟกระพริบ ก่อนพุ่งทะยานสู่ฟ้า ทั้งสวยและน่ากลัวในเวลาเดียวกัน

หากอากาศร้อนจัดเริ่มต้นจากไฟ อาจเป็นไฟป่า ไฟจากฟ้าผ่า หรือไฟจากการทิ้งระเบิดก็ได้ ก็อาจเกิดงวงไฟเป็นลำในแนวดิ่ง เรียกว่า fire devil (ไฟร์ดีวิล) หรือ fire whirl (ไฟร์เวิร์ล) แต่บ่อยครั้งฝรั่งเรียกง่ายๆ ว่า fire tornado (ทอร์นาโดไฟ) หรือ firenado (ไฟร์นาโด) ดูภาพที่ 2 ครับ

ภาพที่ 2: ไฟร์ดีวิล ภาพ: US Fish and Wildlife Service

ชมคลิป Portugal Fire Tornado – Fire Devil ซึ่งเกิดไฟร์ดีวิลขึ้นระหว่างการเกิดไฟป่าในโปรตุเกสได้ที่

ชมคลิป Fire Tornado in Slow Motion 4K – The Slow Mo Guys ซึ่งเป็นการทดลองสร้างไฟร์ดีวิล และมีภาพเคลื่อนไหวช้าอันน่าทึ่งได้ที่

คราวนี้ดูพื้นผิวน้ำที่ค่อนข้างอุ่นบ้าง หากมีอากาศเย็นเคลื่อนที่ผ่าน ก็อาจเกิดลำอากาศรูปงวงหมุนวนขึ้นมาช้าๆ เรียกว่า steam devil (สตีมดีวิล) ซึ่งอาจเกิดขึ้นหลายเส้นในช่วงเวลาเดียวกัน ชมภาพที่ 3 และคลิป Steam Devils – a short film by Nick Schrader ครับ

ภาพที่ 3 : สตีมดีวิล
ภาพ: Nick Schrader

ส่วนในบริเวณที่มีหิมะและหนาวเย็นจัด หากมีลมพัดสอบเข้าหากันอย่างเหมาะเจาะ ก็จะทำให้หิมะถูกหอบหมุนวนสูงขึ้นเป็นลำ เรียกว่า snow devil (สโนว์ดีวิล) หรือ snowspout (สโนว์สเปาต์) ดังภาพที่ 4 และคลิปที่ให้ไว้ครับ

ภาพที่ 4: สโนว์ดีวิล 28 กุมภาพันธ์ ค.ศ.2009 มอนทรีออล แคนาดา ภาพ: Pierre cb

 

ชมคลิปข่าว WATCH: Rare Snow Devil Caught on Camera ที่

บัญชา ธนบุญสมบัติ
www.facebook.com/buncha2509
buncha2509@gmail.com

แนะนำแหล่งข้อมูล คู่มือเมฆและปรากฏการณ์ในชั้นบรรยากาศ ติดต่อ สนพ.สารคดี


โทร: 02-547-2700 ต่อ 111, 116
อีเมล: memberskd@gmail.com
line id : 0815835040

…………

 

บทความก่อนหน้านี้Glass แชมป์หนังทำเงิน Dragon Ball ติดท็อป 5
บทความถัดไป‘ต้าร์ ตจว.’ย้ำ‘ขอแท็กแฟนเก่า’‘ดุ่ย’ชวนฟังเพลง‘บุญของหมา’