ในวันที่เทคโนโลยีดิจิทัลกลายเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ การดำเนินธุรกิจ และการใช้ชีวิตประจำวัน ความสามารถในการปรับตัวของผู้ประกอบการดิจิทัลจึงเป็นปัจจัยสำคัญที่จะกำหนดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ จากผลการสำรวจความพร้อมผู้ประกอบการ หรือ Digital Maturity Level ภายใต้โครงการ Thailand Digital Outlook ประจำปี 2569 ของสำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (BDE) จึงเป็นภาพสะท้อนสำคัญที่แสดงให้เห็นว่า ภาคธุรกิจดิจิทัลไทยกำลังก้าวเข้าสู่ยุคเศรษฐกิจดิจิทัลอย่างเป็นรูปธรรมมากขึ้น โดยชี้ให้เห็นว่าผู้ประกอบการดิจิทัลไทยมีความพร้อมด้านดิจิทัลเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะการใช้ AI และการยกระดับความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ (Cybersecurity) สะท้อนการปรับตัวของภาคธุรกิจไทยสู่ยุคเศรษฐกิจดิจิทัล
นายเวทางค์ พ่วงทรัพย์ เลขาธิการคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กล่าวว่า
ผลการสำรวจในปีนี้ถือเป็น “ข่าวดีของประเทศไทย” เนื่องจากผู้ประกอบการดิจิทัลไทยมีพัฒนาการด้านความพร้อมทางดิจิทัลเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า โดยภาพรวมสามารถขยับจากระดับเริ่มต้นของการเปลี่ยนผ่านดิจิทัล สู่ระดับความพร้อมปานกลางได้สำเร็จ
AI และ Cybersecurity สองสัญญาณบวกของภาคธุรกิจไทย
จากการสำรวจผู้ประกอบการดิจิทัลจำนวน 834 ราย พบว่าระดับความพร้อมด้านดิจิทัล (Digital Maturity Level) ของผู้ประกอบการไทยมีคะแนนเฉลี่ย 2.12 จากคะแนนเต็ม 4 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปีก่อนถึง 0.56 คะแนน สะท้อนการปรับตัวอย่างต่อเนื่องของภาคธุรกิจไทย
AI กลายเป็นเทคโนโลยีขั้นสูงที่ได้รับความนิยมสูงสุดในกลุ่มผู้ประกอบการดิจิทัลไทย (ร้อยละ 21.18) โดยมีสัดส่วนการใช้งานมากที่สุดเมื่อเทียบกับเทคโนโลยีดิจิทัลประเภทอื่น ๆ ทั้ง Blockchain (ร้อยละ 20.09) และ Big Data Analytics (ร้อยละ 19.88)
หนึ่งในประเด็นที่โดดเด่น คือ ความพร้อมด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ (Cybersecurity Infrastructure) ที่มีพัฒนาการดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งถือเป็นรากฐานสำคัญของการดำเนินธุรกิจในยุคดิจิทัล
“บริษัทไทยมีการใช้ AI มากขึ้นอย่างชัดเจนเมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมา” นายเวทางค์ กล่าว พร้อมระบุว่า ผลสำรวจดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงการตื่นตัวของภาคธุรกิจในการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาประยุกต์ใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและสร้างโอกาสทางธุรกิจใหม่ ๆ
SME ยังต้องการแรงสนับสนุนด้านคนและทักษะ
แม้แนวโน้มโดยรวมจะเป็นไปในทิศทางที่ดี แต่ผลการสำรวจยังสะท้อนความท้าทายสำคัญของผู้ประกอบการดิจิทัลไทย โดยเฉพาะธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก (SME)
นายเวทางค์ ระบุว่า ปัจจัยที่พบซ้ำจากการสำรวจในหลายปีที่ผ่านมา คือ เรื่องของ “บุคลากร” โดย SME ส่วนใหญ่ยังมีข้อจำกัดด้านทรัพยากร ไม่สามารถเข้าถึงหรือดึงดูดผู้เชี่ยวชาญด้าน AI และ Cybersecurity ได้เท่ากับองค์กรขนาดใหญ่ จึงจำเป็นต้องได้รับการสนับสนุนเพิ่มเติมจากภาครัฐ ทั้งในด้านองค์ความรู้ ทักษะ และโอกาสในการเข้าถึงเทคโนโลยี นอกจากนี้ แม้ AI จะถูกใช้งานมากขึ้น แต่ส่วนใหญ่ยังอยู่ในระดับทดลองใช้งาน (Experiment) หรือระยะนำร่อง (Pilot Project) มากกว่าการนำไปใช้ในระดับขยายผลเชิงธุรกิจอย่างเต็มรูปแบบ ซึ่งถือเป็นโอกาสสำคัญที่ประเทศไทยจะต้องเร่งต่อยอดในระยะต่อไป
บทบาท BDE กับการสร้างโอกาสดิจิทัลให้ทุกภาคส่วน
ในฐานะหน่วยงานที่มีภารกิจด้านนโยบายดิจิทัลของประเทศ BDE ไม่ได้มีหน้าที่เพียงจัดเก็บข้อมูลหรือประเมินสถานการณ์เท่านั้น แต่ยังทำหน้าที่ผลักดันให้เทคโนโลยีดิจิทัลเข้าถึงประชาชน ภาคธุรกิจ และภาครัฐได้อย่างทั่วถึง
นายเวทางค์ กล่าวว่า หลักการสำคัญของการพัฒนาดิจิทัล คือ การสร้างโอกาสให้ทุกภาคส่วนสามารถเข้าถึงเทคโนโลยีได้มากที่สุด มีต้นทุนที่เหมาะสม และสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริง ที่ผ่านมา BDE ได้ร่วมขับเคลื่อนโครงการสำคัญหลายด้าน ทั้งการขยายโครงสร้างพื้นฐานอินเทอร์เน็ตความเร็วสูง การพัฒนาระบบคลาวด์ภาครัฐ และการสนับสนุน การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในภาคส่วนต่าง ๆ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ลดต้นทุน ค่าใช้จ่ายในการดำเนินการ และยกระดับมาตรฐานการให้บริการของภาครัฐและภาคธุรกิจ
โลกปรับ เราต้องเปลี่ยน “ไม่เปลี่ยน อยู่ไม่ได้”
ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของโลกที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยี ไม่ว่าจะเป็นเศรษฐกิจ การค้า ความมั่นคง หรือการให้บริการภาครัฐ AI และเทคโนโลยีดิจิทัลกำลังกลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการเพิ่มประสิทธิภาพ ลดต้นทุน และสร้างความสามารถในการแข่งขัน
นายเวทางค์ กล่าวเพิ่มเติมว่า วันนี้ผู้ประกอบการไทยไม่สามารถรอการเปลี่ยนแปลงได้อีกต่อไป เพราะการปรับตัวสู่ดิจิทัลไม่ใช่ทางเลือก แต่เป็นความจำเป็นของการดำเนินธุรกิจในอนาคต ถ้าไม่เปลี่ยน อยู่ไม่ได้ คือความจริงของโลกยุคใหม่
“การพัฒนาดิจิทัลไม่ใช่แค่สร้างเทคโนโลยีใหม่ แต่คือการสนับสนุนโอกาสใหม่ ๆ ให้กับประชาชนและผู้ประกอบการไทย” นายเวทางค์ กล่าว
ท้ายนี้ผลสำรวจ Thailand Digital Outlook 2569 กำลังสะท้อนและตอกย้ำให้เห็นว่า ผู้ประกอบการไทยจำนวนมากเริ่มก้าวเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงนั้นแล้ว ขณะที่ BDE จะยังคงเดินหน้าสนับสนุนการพัฒนาทักษะ การเข้าถึงเทคโนโลยี และการสร้างระบบนิเวศดิจิทัลที่เอื้อต่อการเติบโต เพื่อให้ประเทศไทยสามารถใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัลและ AI ในการสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ยกระดับคุณภาพชีวิตประชาชน และแข่งขันได้ในเวทีโลกอย่างยั่งยืน
