เช็กด่วน ค่า HDL ต่ำ สัญญาณเตือนหลอดเลือดพัง ทำอย่างไรถึงจะดีขึ้น หมอเจด ชวนทำความรู้จักกับค่านี้ใหม่ เผย ค่าเท่าไหร่ถึงเริ่มน่าห่วงแล้ว
วันที่ 23 พ.ค.2569 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา โพสต์ภาพข้อความผ่านเพจเฟซบุ๊กชื่อ “หมอเจด” ระบุว่า เวลาไปตรวจสุขภาพ คนส่วนใหญ่มักโฟกัสที่ LDL น้ำตาล หรือไตรกลีเซอไรด์ครับ ว่าสูงไหม อันตรายไหม แต่มีอีกค่าที่หลายคนเห็นแล้วชอบปล่อยผ่าน คือ “HDL” หรือที่เรียกว่าไขมันดี บางคนตรวจทีไร HDL ต่ำตลอด
หรือบางคนพยายามทุกทางให้ HDL สูงขึ้นแบบเยอะ ๆ จนคิดว่ายิ่งสูงยิ่งดี เอาแบบนี้ดีกว่า เรามาทำความรู้จักกับค่านี้กันใหม่ เดี๋ยวผมจะอธิบายแบบเข้าใจกันง่าย ๆ พร้อมทั้งบอกด้วยว่า เราจะเพิ่มค่าไขมันดียังไงด้วยเลยนะ
1.HDL คือ “รถเก็บขยะ” ของหลอดเลือด
หน้าที่ของ HDL คือช่วยขนไขมันส่วนเกินและคราบไขมันบางส่วนกลับไปที่ตับ เพื่อลดการสะสมในหลอดเลือดครับ เพราะงั้นถ้า HDL ต่ำ มันเหมือนระบบเก็บขยะในหลอดเลือดทำงานไม่ดี ไขมันก็มีโอกาสค้างและสะสมในผนังหลอดเลือดมากขึ้นครับ จนหลอดเลือดเริ่มอักเสบ แข็งตัว และเสี่ยงตีบได้ง่ายขึ้นในอนาคตครับ
2.HDL ต่ำ ไม่ได้แปลว่าแค่ “ไขมันดีน้อย”
จริง ๆ HDL ต่ำ มักเป็นสัญญาณว่า “ระบบเผาผลาญกำลังมีปัญหา” ด้วยครับ คนที่ HDL ต่ำบ่อย ๆ มักมาพร้อมพุง ไตรกลีเซอไรด์สูง ดื้ออินซูลิน น้ำตาลแกว่ง หรือไขมันพอกตับ เพราะร่างกายกำลังอักเสบและจัดการไขมันได้ไม่ดีครับ และหลายคนยังไม่รู้ตัว เพราะผลเลือดตัวอื่นอาจยังไม่พุ่งชัดมากครับ
3.ค่า HDL เท่าไหร่ ถึงเริ่มน่าห่วง?
โดยทั่วไป HDL ต่ำกว่า 40 mg/dL ในผู้ชาย และต่ำกว่า 50 mg/dL ในผู้หญิง อันนี้ถือว่าเริ่มเสี่ยงแล้วนะ เพราะสัมพันธ์กับความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือดที่สูงขึ้น โดยเฉพาะถ้ามาพร้อม TG สูง พุงใหญ่ หรือ LDL สูงร่วมด้วยครับ ยิ่ง HDL ต่ำร่วมกับรอบพุงเยอะ ความเสี่ยงดื้ออินซูลินก็ยิ่งสูงขึ้นครับ
4.HDL ต่ำ หลอดเลือดอาจเริ่มพังเงียบ ๆ แล้ว
หลายคน LDL ไม่ได้สูงมากนะครับ แต่ HDL ต่ำมาก แบบนี้ก็เสี่ยงได้เหมือนกัน เพราะมันสะท้อนว่าหลอดเลือดอาจเริ่มอักเสบ และร่างกายกำลังจัดการไขมันได้ไม่ดี บางคน HDL ต่ำมานานหลายปี ทั้งที่อายุยังไม่เยอะเลยครับ แล้วพอปล่อยนานเข้า คราบไขมันก็เริ่มสะสมในหลอดเลือดได้มากขึ้นครับ
5.แล้ว HDL ยิ่งสูง ยิ่งดีไหม?
อันนี้หลายคนเข้าใจผิดครับ ไม่ใช่ว่ายิ่งสูงเกินไปจะยิ่งปลอดภัยเสมอ บางงานวิจัยพบว่า HDL ที่สูงมากผิดปกติ ก็ไม่ได้แปลว่าป้องกันโรคหัวใจได้เพิ่มขึ้นเสมอครับ เพราะสิ่งสำคัญจริง ๆ คือ “HDL ทำงานดีไหม” และร่างกายโดยรวมอักเสบน้อยแค่ไหน มากกว่าตัวเลขสูงอย่างเดียวครับ
6.ออกกำลังกาย ช่วย HDL ได้จริง
โดยเฉพาะการขยับตัวสม่ำเสมอ เดินเร็ว เวทเทรนนิ่ง หรือคาร์ดิโอ จะช่วยเพิ่ม HDL ได้ครับ เพราะพอกล้ามเนื้อทำงาน ร่างกายจะจัดการไขมันได้ดีขึ้น บางคน HDL ขยับขึ้น หลังเริ่มออกกำลังกายต่อเนื่องไม่กี่เดือนเลยครับ ยิ่งมีมวลกล้ามเนื้อดี ระบบเผาผลาญและไขมันก็ยิ่งตอบสนองดีขึ้นครับ
7.คนสูบบุหรี่ นอนดึก กินหวาน HDL มักต่ำ
เพราะพฤติกรรมพวกนี้ทำให้ร่างกายอักเสบเรื้อรังครับ ค่า HDL เลยทำงานแย่ลง หลายคนกินยาลดไขมันอยู่ แต่ถ้ายังสูบบุหรี่ นอนตี 2 ดื่มชานมทุกวัน โอ๊ยย แบบนี้ HDL ก็ขึ้นยากครับ เพราะต้นตอจริงยังไม่ได้แก้ และยิ่งปล่อยไว้นาน หลอดเลือดก็ยิ่งเสื่อมเร็วขึ้นเรื่อย ๆ ครับ
แล้วเราจะทำยังไงดีล่ะ ถ้า HDL ต่ำเกินไป?
- ออกกำลังกายสม่ำเสมอ โดยเฉพาะเวทเทรนนิ่งและคาร์ดิโอ
- ลดน้ำหวาน ของทอด และอาหารแปรรูป
- เพิ่มไขมันดี เช่น ปลา โอเมก้า-3 ถั่ว อะโวคาโด และน้ำมันมะกอก
- นอนให้พอประมาณ 7–9 ชั่วโมง และลดนอนดึก
- ถ้าสูบบุหรี่ พยายามเลิกครับ เพราะบุหรี่กด HDL ชัดมาก
- อย่าดูแค่ HDL ตัวเดียว ต้องดู TG, LDL, รอบพุง และน้ำตาลร่วมด้วยครับ
ค่า HDL ไม่ใช่แค่ “ไขมันดี” ที่ดูผ่าน ๆ แล้วจบนะ แต่มันสะท้อนทั้งสุขภาพหลอดเลือด การอักเสบ และระบบเผาผลาญไปด้วย ถ้าใครตรวจทีไร ค่า HDL ต่ำตลอด อย่าเพิ่งคิดว่าไม่เป็นไรนะครับ บางทีร่างกายอาจกำลังส่งสัญญาณว่า หลอดเลือดเริ่มเครียดแล้วก็ได้
เช็กด่วน ค่า HDL ต่ำ สัญญาณเตือนหลอดเลือดพัง ทำอย่างไรถึงจะดีขึ้น หมอเจด ชวนทำความรู้จักกับค่านี้ใหม่ เผย ค่าเท่าไหร่ถึงเริ่มน่าห่วงแล้ว
