สาวย้อมผม เกิดอาการคันรุนแรง-มีน้ำเหลืองซึม แพทย์เตือน “ระบบภูมิคุ้มกันกำลังตอบโต้” ย้ำควรทดสอบการแพ้ก่อนใช้ทุกครั้ง
การย้อมผมเพื่อความสวยงาม กลับกลายเป็นฝันร้ายสำหรับหญิงวัยกลางคนรายหนึ่ง หลังจากย้อมผมเพียงวันเดียว เธอเริ่มมีอาการคันหนังศีรษะอย่างรุนแรง ก่อนที่หนังศีรษะจะมีน้ำเหลืองซึมออกมา จนต้องรีบไปพบแพทย์ผิวหนังเป็นการด่วน
เมื่อแพทย์สอบถามถึงประวัติการย้อมผม หญิงรายดังกล่าวกล่าวด้วยความน้อยใจว่า “แต่ฉันเตรียมน้ำยาย้อมผมไปเองเลยนะ!” เพราะเชื่อว่าการใช้ผลิตภัณฑ์ที่ตนเลือกเองน่าจะปลอดภัยและช่วยหลีกเลี่ยงอาการแพ้ได้ อย่างไรก็ตาม นพ.อู๋เหรินชิน แพทย์ผิวหนัง ชี้แจงว่า การนำผลิตภัณฑ์มาเองไม่ได้ช่วยลดความเสี่ยงในการแพ้
ต้นเหตุคือสาร PPD ในยาย้อมผม
นพ.อู๋ได้แชร์กรณีดังกล่าวผ่านเพจส่วนตัว โดยระบุว่าต้นเหตุของการอักเสบอย่างรุนแรงบนหนังศีรษะครั้งนี้ มาจากสาร “PPD” หรือ พาราฟีนิลีนไดเอมีน (Para-Phenylenediamine)
สารดังกล่าวเป็นส่วนประกอบสำคัญที่ช่วยให้สีผมติดทนนานและมีความเข้มชัด แต่ในขณะเดียวกันก็เป็นหนึ่งในสารที่พบบ่อยที่สุดในการก่อให้เกิดอาการแพ้ทางผิวหนัง
แพทย์อธิบายว่า ไม่ว่าจะเป็นการย้อมผมที่ร้านเสริมสวยระดับพรีเมียม หรือการนำผลิตภัณฑ์ไปใช้เองที่ร้าน หากในส่วนผสมมี PPD ผู้ที่มีแนวโน้มแพ้ก็ยังคงมีความเสี่ยงเกิดอาการแพ้ได้เช่นเดียวกัน
อันตรายจาก “การแพ้แบบสองระยะ” ที่หลายคนไม่รู้ตัว
นพ.อู๋ระบุว่า สิ่งที่น่ากังวลคือกลไกการแพ้ของ PPD มักเกิดขึ้นเป็น 2 ระยะ ในครั้งแรกที่สัมผัสสารดังกล่าว ผู้ใช้บางรายอาจมีอาการเพียงเล็กน้อย เช่น คันหรือระคายเคืองเล็กน้อย จนคิดว่าไม่มีปัญหาอะไร
แต่ในความเป็นจริง ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายอาจจดจำสารดังกล่าวไว้แล้วในฐานะ “สิ่งแปลกปลอม” เมื่อมีการสัมผัสซ้ำในครั้งต่อไป ระบบภูมิคุ้มกันจะตอบสนองอย่างรุนแรงกว่าเดิมหลายเท่า ทำให้เกิดการอักเสบ บวมแดง และอาการแพ้อย่างชัดเจน
หนังศีรษะมีน้ำเหลืองซึม คือสัญญาณของ “ผื่นแพ้สัมผัส”
สำหรับกรณีของหญิงรายนี้ที่มีน้ำเหลืองซึมออกจากหนังศีรษะ นพ.อู๋อธิบายว่า เป็นลักษณะของภาวะ “ผื่นแพ้สัมผัส” (Contact Dermatitis) “นี่คือการที่ผิวหนังส่งสัญญาณอย่างชัดเจนว่า ‘ครั้งนี้ทนไม่ไหวแล้ว’ และเป็นภาพสะท้อนของระบบภูมิคุ้มกันที่กำลังตอบโต้สารก่อแพ้อย่างรุนแรง” แพทย์กล่าว
แพทย์เตือน “เลือกเอง” ไม่ได้แปลว่าปลอดภัย
นพ.อู๋ฝากเตือนไปยังผู้ที่ชื่นชอบการย้อมผมว่า ควรเลิกเข้าใจผิดว่า “ผลิตภัณฑ์ที่เลือกมาเองย่อมปลอดภัยกว่า” เพื่อป้องกันอาการแพ้รุนแรง ควรทดสอบการแพ้บนผิวหนังบริเวณหลังใบหูอย่างน้อย 48 ชั่วโมงก่อนย้อมผมทุกครั้ง “นี่ไม่ใช่แค่คำแนะนำ แต่เป็นกฎเอาชีวิตรอดของหนังศีรษะคุณ” แพทย์ย้ำ
ทั้งนี้ หากหลังการย้อมผมมีอาการคันรุนแรง ผื่นแดง บวม หรือมีน้ำเหลืองซึม ควรรีบพบแพทย์โดยเร็ว เพื่อรับการวินิจฉัยและรักษาอย่างเหมาะสม ก่อนอาการลุกลามรุนแรงมากขึ้น
