ค้นพบรอยตีน “ไดโนเสาร์” ที่เก่าแก่ที่สุด อายุกว่า 225 ล้านปี ในประเทศไทย รอยต่อจังหวัดเพชรบูรณ์-ขอนแก่น และอาจจะเก่าแก่ที่สุดในเอเชีย
วันนี้ (23 ม.ค. 67) กลายเป็นข่าวดีฮือฮาไปทั่วโลกโซเชียลเลยทีเดียว เมื่อทางเพจ Baan Dino ออกมาอัปเดตการค้นพบ รอยตีนไดโนเสาร์ไทยที่เก่าแก่ที่สุด
เผยว่า เมื่อวันที่ 20 ม.ค. 67 คณะสำรวจหน่วยวิจัยไดโนเสาร์ โดย ดร.สุรเวช สุธีธร รองผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและการศึกษาบรรพชีวินวิทยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม และ ว่าที่ร้อยตรี กฤษณะ สุดชา นักธรณีวิทยา ศูนย์ศึกษาวิจัยและพิพิธภัณฑ์ไดโนเสาร์ภูเวียง และคณะนักศึกษา ลงพื้นที่สำรวจแหล่งรอยตีนสัตว์ดึกดำบรรพ์น้ำตกตาดใหญ่ อยู่ในเขตรอยต่อระหว่าง อ.น้ำหนาว จ.เพชรบูรณ์ และอ.ภูผาม่าน จ.ขอนแก่น
จากที่คณะสำรวจจากกรมทรัพยากรธรณีได้รายงานการค้นพบ และพบรอยสัตว์ดึกดำบรรพ์กลุ่มอาร์โคซอร์ รวมถึงรอยที่คาดว่าเป็นของไดโนเสาร์ซอโรพอด เมื่อวันที่ 10 มกราคม 2567
ภาพประกอบ รอยตีนไดโนเสาร์เทอโรพอดที่เก่าแก่ที่สุดในปฐพีสยาม จาก Baan Dino
ในการสำรวจครั้งนี้ แบม และ มาย นิสิตชั้นปี 4 ภาควิชาชีววิทยา มมส. ผู้ร่วมคณะฯ ได้พบแนวทางเดินใหม่และเป็นการค้นพบรอยตีนไดโนเสาร์เทอโรพอด ที่เก่าแก่ที่สุดเท่าที่เคยค้นพบมาในประเทศไทย และอาจจะเก่าแก่ที่สุดในเอเชีย (Peng et al., 2023; a mid Norian age, 218.4 Ma)
รอยตีนที่พบ มี 3 แนวทางเดิน ปรากฏลักษณะ 3 นิ้วของไดโนเสาร์เทอโรพอดชัดเจน นอกจากนี้ยังพบรอยทางเดินของไดโนเสาร์ซอโรพอด 2 ตัวเดินคู่กัน ปรากฏรอยตีนหน้าและตีนหลังชัดเจน
ถือได้ว่าแหล่งรอยตีนน้ำตกตาดใหญ่นี้ มีศักยภาพด้านแหล่งซากดึกดำบรรพ์ที่สำคัญมากที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศ และผลจากการผุพังของผาหินได้สร้างทัศนีย์ภาพที่แปลกตา โดดเด่นไม่เหมือนใครของน้ำตกตาดใหญ่ และลำห้วยที่เหมือนถูกทับถมด้วยก้อนขนมชั้น จนกลายเป็นลำห้วยขนมชั้นหนึ่งเดียวในไทย
พร้อมกันนี้ทางเพจยังเผยว่า งานต่อจากนี้ จึงจำเป็นที่จะต้อง หาอายุที่แน่ชัดขึ้นของชั้นหินที่พบรอยตีนนี้ ศึกษารอยตีนต่าง ๆ อย่างละเอียด รวมถึงขยายผลการสำรวจเพิ่มขึ้นด้วย
ภาพประกอบ ทำความสะอาดรอยตีนไดโนเสาร์ซอโรพอด และ อีกรอยปริศนาที่ค้นพบใหม่ จาก Baan Dino
อ้างอิงข้อมูลเพิ่มเติมจาก กรมทรัพยากรธรณี เผยข้อมูล คณะสำรวจร่องรอยสัตว์ดึกดำบรรพ์ สำนักงานทรัพยากรธรณี เขต 2 กรมทรัพยากรธรณี ลงพื้นที่สำรวจแหล่งรอยตีนสัตว์ดึกดำบรรพ์น้ำตกตาดใหญ่ ซึ่งอยู่ในเขตรอยต่อระหว่างอำเภอน้ำหนาว จังหวัดเพชรบูรณ์ และอำเภอภูผาม่าน จังหวัดขอนแก่น เพื่อสำรวจและศึกษารอยตีนสัตว์ดึกดำบรรพ์เบื้องต้น เมื่อวันที่ 10 มกราคม 2567 ที่ผ่านมา
แหล่งรอยตีนสัตว์ดึกดำบรรพ์น้ำตกตาดใหญ่ ค้นพบครั้งแรกเมื่อปี 2566 เดิมค้นพบเฉพาะรอยตีนเป็นแนวทางเดินของไดโนเสาร์กลุ่มซอโรพอด จำนวน 2 แนว พบอยู่ในชั้นหินโคลน ตอนล่างของหมวดหินห้วยหินลาด อายุประมาณ 225 – 220 ล้านปีก่อน หรือยุคไทรแอสซิกตอนปลาย (Late Triassic)
ภาพประกอบ จานข้าวฤาษี และ แนวรอยตีนไดโนเสาร์เทอโรพอดที่เก่าแก่ที่สุด พบโดยน้องแบมและน้องมาย จาก Baan Dino
ถือว่าเป็นรอยตีนสัตว์มีกระดูกสันหลังที่มีอายุเก่าแก่ที่สุดในประเทศไทยและในภูมิภาคเอเชียเท่าที่ค้นพบในตอนนี้ การสำรวจในครั้งนี้ ได้ค้นพบรอยตีนเพิ่มเติม จำนวน 5 แนว ประกอบด้วยแนวทางเดินของไดโนเสาร์กลุ่มซอโรพอด จำนวน 2 แนว แนวทางเดินของสัตว์ขนาดเล็ก จำนวน 2 แนว และแนวทางเดินของสัตว์เลื้อยคลานกลุ่มอาร์โคซอร์ จำนวน 1 แนว
แนวทางเดินของกลุ่มอาร์โคซอร์ในพื้นที่นี้เป็นแนวทางเดินที่น่าสนใจที่สุด ซึ่งมีรายละเอียดปรากฏบนหินชัดเจน ทั้งนิ้ว กรงเล็บ ฝ่าตีนหน้าและหลัง มีความแตกต่างจากรอยตีนที่พบบริเวณบ้านนาพอสอง (ผารอยตีนอาร์โคซอร์) ซึ่งอยู่ในพื้นที่ใกล้เคียง และมีลักษณะเฉพาะที่ยังไม่เคยค้นพบที่ใดในประเทศไทย คาดว่าเป็นรอยตีนสัตว์ดึกดำบรรพ์ชนิดใหม่ของประเทศไทย
ภาพประกอบ จาก Baan Dino
ที่มา : Baan Dino, กรมทรัพยากรธรณี
