แพทย์แผนจีนสาเหตุ ทำไมดื่มน้ำเยอะ แต่ยังรู้สึกกระหายน้ำ ระวังภาวะน้ำค้างในร่างกาย เผยอาการที่ควรสังเกต
แพทย์แผนจีน หยู่ เหยาเหวินเปิดเผยกรณีทางการแพทย์ที่ควรระมัดระวังในช่วงฤดูร้อน โดยอุณหภูมิสูงและเหงื่อออกมากขึ้น ทำให้หลายคนรู้สึกปากแห้ง อ่อนเพลีย และคันผิวหนัง แม้จะดื่มน้ำมากก็ตาม ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับความไม่สมดุลของ “ของเหลวในร่างกาย”
แพทย์แผนจีน หยู่ เหยาเหวิน ระบุว่า “ของเหลวในร่างกาย” ที่กล่าวถึงในตำราแพทย์แผนจีนคือ ทุกชนิดที่ทำหน้าที่หล่อเลี้ยงและชุ่มชื้นเนื้อเยื่อและอวัยวะต่าง ๆ ในร่างกายนอกเหนือจากเลือด เช่น น้ำตา น้ำลาย เหงื่อ น้ำย่อย น้ำในลำไส้ใหญ่ น้ำในข้อ รวมถึงปัสสาวะ เป็นต้น

หากจินเย่” หรือ ของเหลวในร่างกายไม่สมดุล โดยทั่วไปจะแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะหลัก คือ การขาดแคลน และ การหยุดนิ่งไม่ไหลเวียน โดยอาการที่เกิดขึ้นเมื่อร่างกายมี “น้ำหล่อเลี้ยงไม่เพียงพอ” หรือที่เรียกในแพทย์แผนจีนว่า “จินเสียง”, “ภาวะหยินพร่อง” และ “หยินเสื่อม”
อาการดังกล่าวอาจเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ เช่น การอยู่ในสภาพแวดล้อมที่ร้อนจัดจนเหงื่อออกมากเกินไป การอาเจียนและท้องเสียต่อเนื่อง รวมถึงการเสียเลือดมาก ซึ่งล้วนนำไปสู่ภาวะ “หยินเสื่อม” ซึ่งอาการที่ควรสังเกต ได้แก่
- ผิวหนังแห้งกร้าน สูญเสียความยืดหยุ่น
- ปากแห้ง ลิ้นแห้ง
- รู้สึกร้อนวูบวาบ
- ผิวหนังแดง
- ปัสสาวะน้อย สีเข้ม
- ข้อต่อปวดเมื่อย

แพทย์แผนจีน หยู่ เหยาเหวินชี้ให้เห็นว่าการดื่มน้ำมาก ๆ สามารถขจัดภาวะขาดน้ำได้ แต่ไม่ได้รับประกันว่าจะแก้ปัญหานี้ได้เสมอไป เนื่องจากหลายคนดื่มน้ำมากแล้วยังคงมีอาการบวม เหนื่อยล้า ปวดหัว และผื่นแพ้ผิวหนัง ซึ่งเกิดจากการเผาผลาญน้ำผิดปกติ นำไปสู่ภาวะ “น้ำคั่งค้าง”
โดยแพทย์อธิบายว่า การเผาผลาญน้ำในร่างกายต้องอาศัยการทำงานของอวัยวะต่าง ๆ ในการควบคุมให้ดูดซึมสิ่งที่ควรดูดซึม และขับของเสียออกไป หากอวัยวะอ่อนแอ จะส่งผลต่อการเผาผลาญน้ำ ทำให้น้ำค้างอยู่ในร่างกาย ก่อให้เกิดอาการต่าง ๆ เช่น
- อาการบวมน้ำ
- วิงเวียนศีรษะ
- ผื่นผิวหนังอักเสบ
- อ่อนเพลียอย่างอธิบายไม่ได้
- แขนขาหนักอึ้ง
- ตกขาว ในลำคอ
เสมหะ ดร.ยู่หยาเหวิน อธิบายว่า “ตั้มอิน” ที่กล่าวถึงนี้ไม่ใช่เสมหะจากการเป็นหวัด แต่เป็นผลจากภาวะน้ำค้าง โดยที่หนืดเหนียวเรียกว่า “เสมหะ(ตั้ม)” ส่วนที่ใสเหลวเรียกว่า “ของเหลว(อิน)” จึงมีคำแนะนำการดูแลสุขภาพช่วงร้อน ดังนี้
- การนอนดึกน้อยลงและหลีกเลี่ยงอารมณ์ที่ผันผวนอย่างรุนแรงจะช่วยปกป้องหยินและบำรุงของเหลวในร่างกาย
- ดื่มชาสมุนไพรธรรมชาติ ที่ช่วยสร้างน้ำและแก้กระหาย
- รับประทานอาหารอ่อน หลีกเลี่ยงอาหารมันและเค็ม เพื่อลดภาระของกระเพาะและม้าม
- หากมีอาการบวมน้ำหรือรู้สึกหนัก ๆ ในบริเวณแขนขาอย่างเห็นได้ชัด แนะนำให้ปรับปริมาณการดื่มน้ำหรือปรึกษาแพทย์แผนจีนเพื่อปรับสภาพร่างกาย