หมอเจด เตือนกินของหมักดองบ่อย ระวังเสี่ยงมะเร็ง เผยทั้งข้อดีข้อเสีย

หมอเจด เตือนกินของหมักดองบ่อย ระวังเสี่ยงมะเร็ง เผยทั้งข้อดีข้อเสีย ของหมักดองเหล่านี้ไม่ได้มีแค่รสชาติ แต่คือโลกเล็กๆ ของจุลินทรีย์ มีทั้งบำรุงและเสี่ยงแบบเงียบๆ

นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา โพสต์ภาพข้อความผ่านเพจเฟซบุ๊กชื่อ “หมอเจด” ระบุว่า

เวลาเปิดตู้เย็นแล้วเจอขวดผักดอง กิมจิ หรือปลาร้า กินกับข้าวคำต่อไปอร่อยขึ้นทันที แต่ของหมักดองเหล่านี้ไม่ได้มีแค่รสชาติ มันคือโลกเล็กๆ ของจุลินทรีย์ มันทั้งบำรุงและเสี่ยงแบบเงียบๆ ซ่อนอยู่ในแต่ละคำ

วันนี้เราจะมาดูกันว่า “ของหมักดอง” แต่ละอย่างที่เรากินไปนั้น “ช่วยเรา” และ “ทำร้ายเรา” อย่างไรบ้าง แล้วต้องกินในปริมาณเท่าไหร่จึงจะดี

1.กิมจิ ควรกินสัปดาห์ละ 2–3 ครั้งก็พอครับ และกินคู่ผักสดหรือน้ำเยอะๆ เพื่อขับโซเดียมออก

ข้อดี คือ อุดมไปด้วยจุลินทรีย์ดี (Lactobacillus) ปรับสมดุลลำไส้ มีสารต้านอนุมูลอิสระจากพริก กระเทียม และขิง เสริมภูมิคุ้มกัน ลดการอักเสบในร่างกาย

ข้อเสีย คือ มีเกลือสูงมาก ถ้ากินบ่อยอาจเพิ่มความดันโลหิต หมักที่ไม่สะอาดอาจมีเชื้อก่อโรค งานวิจัยบางชิ้นชี้ว่า “กิมจิเกลือสูง” อาจเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งกระเพาะอาหาร

2.มิโสะ เวลาเลือกมิโสะ ควรเลือกแบบไม่ผ่านความร้อน และละลายตอนซุปอุ่นๆ ไม่เดือด

ข้อดี คือ มีกรดอะมิโนและโปรตีนสูง มีเอนไซม์ช่วยย่อยอาหาร ช่วยตับกำจัดของเสีย และมีจุลินทรีย์ดี ลดการอักเสบ

ข้อเสีย คือ โซเดียมสูง ถ้ากินในปริมาณมากจะเพิ่มภาระไต และมิโสะบางยี่ห้อผ่านการพาสเจอร์ไรซ์ จุลินทรีย์ดีอาจตายไปหมด

3.เทมเป้ แนะนำให้ทอดหรือนึ่งแบบไม่ใส่น้ำมันเยอะ และเก็บในตู้เย็นเสมอ

ข้อดี คือ แหล่งโปรตีนพืชชั้นดี มีวิตามินบีและไฟเบอร์สูง มีโปรไบโอติกช่วยลำไส้ทำงานดี ลดคอเลสเตอรอล และช่วยควบคุมน้ำตาลในเลือด

ข้อเสีย คือ ถ้าหมักไม่สะอาดอาจเกิดเชื้อราปนเปื้อน คนแพ้ถั่วเหลืองควรหลีกเลี่ยง

4.ผักดองไทย (แตงกวาดอง/ผักกาดดอง) ถ้าเลือกแบบไม่แต่งสี ไม่ใส่น้ำตาลหรือสารกันเสีย และกินปริมาณน้อย

ข้อดี คือ มีใยอาหาร ช่วยกระตุ้นการขับถ่าย ถ้าหมักธรรมชาติด้วยเกลือทะเลเล็กน้อยจะมีจุลินทรีย์ดีบางชนิด

ข้อเสีย คือ ส่วนใหญ่ในตลาดใส่ผงชูรส น้ำตาล และสารกันบูด มี “ไนไตรต์” เมื่อโดนความร้อนจะกลายเป็นสารก่อมะเร็ง

5.ปลาร้า ควรเลือกปลาร้าที่ผ่านการต้มสุก และกินสัปดาห์ละไม่เกิน 1–2 ครั้ง

ข้อดี คือ แหล่งโปรตีนและกรดอะมิโนที่เกิดจากการหมัก มีแร่ธาตุบางชนิด เช่น แคลเซียมและฟอสฟอรัส ถ้าหมักสะอาด จะมีแบคทีเรียดีช่วยย่อยโปรตีน

ข้อเสีย คือ เสี่ยงปนเปื้อนเชื้อคลอสตริเดียม หรือพยาธิถ้าไม่ผ่านความร้อน โซเดียมสูงมาก เพิ่มความดันโลหิตและภาระตับไต

ถ้าไม่อยากเสี่ยงจากของหมักดอง แต่อยากได้ประโยชน์เหมือนเดิม ของหมักดองให้ “จุลินทรีย์ดี” กับร่างกายเรา

ถ้าอยากได้แบบปลอดภัยกว่า ลองเสริมด้วยสิ่งเหล่านี้แทนได้ครับ

1.โปรไบโอติก (Probiotic Supplements) ช่วยเพิ่มแบคทีเรียดีในลำไส้ เหมือนในกิมจิและเทมเป้ แนะนำสายพันธุ์ Lactobacillus rhamnosus GG, Bifidobacterium longum

2.พรีไบโอติก (Prebiotic Fiber) ใยอาหารที่เป็น “อาหารของจุลินทรีย์ดี” เช่น ไฟเบอร์จากกล้วยดิบ หรือข้าวโอ๊ต ช่วยให้จุลินทรีย์ดีเจริญและสมดุล

3.วิตามินบีรวม และแมกนีเซียม ช่วยระบบเผาผลาญพลังงานและลดอาการอักเสบในลำไส้

4.โอเมก้า-3 และสารต้านอนุมูลอิสระ (เช่น วิตามิน C, E) ลดการอักเสบที่เกิดจากสารไนไตรต์หรือโซเดียมเกินในร่างกาย

ของหมักดองไม่ผิด แต่ถ้ารู้ว่าร่างกายเรา “รับไม่ไหว” การดูแลจุลินทรีย์ดีในลำไส้ผ่านอาหารเสริมที่เหมาะสม คืออีกทางที่ปลอดภัยและยั่งยืนกว่า เพราะสุขภาพไม่ได้อยู่ที่ว่า “เรากินอะไร” เท่านั้น แต่อยู่ที่ “สิ่งนั้นเข้ากับร่างกายเราได้แค่ไหน” ด้วยครับ