ปัญหาพัฒนาการล่าช้าในเด็กเล็กของประเทศไทย ยังคงเป็นตัวเลขที่น่าเป็นห่วง โดยพบว่า เด็กเล็กยังมีความล่าช้าในพัฒนาการด้านการใช้ภาษาสูง และนวัตกรรมมีส่วนในการพัฒนา ในการประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ 3 ประจำปี พ.ศ.2567 พลตำรวจเอก เพิ่มพูน ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ร่วมเป็นประธานเปิดการประชุม เรื่อง การขับเคลื่อนและพัฒนาเด็กปฐมวัย “3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม เสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัยไทย” โดยมี ดร.อรรถพล สังขวาสี เลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) พร้อมด้วยคณะกรรมการนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัย คณะอนุกรรมการ นักวิชาการ ครูปฐมวัย ผู้บริหารสถานพัฒนาเด็กปฐมวัย บุคลากรทางการศึกษาปฐมวัยจากหน่วยงานทุกสังกัด ผู้ปกครอง ร่วมการประชุม
พลตำรวจเอก เพิ่มพูน ชิดชอบ ได้ประกาศวิสัยทัศน์มีเนื้อหาเกี่ยวกับการผลักดันให้มีการขับเคลื่อนข้อเสนอเชิงนโยบาย “3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม เพื่อส่งเสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัยในสภาวะวิกฤต” เป็นวาระแห่งชาติ โดยมีแนวทางการทำงาน ดังนี้ 1. สกศ. รับผิดชอบประสานการจัดทำแผนการขับเคลื่อนข้อเสนอเชิงนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัย โดยใช้เว็บไซต์ “ปฐมวัยไทยแลนด์” เป็นสื่อกลางเพื่อเป็นแหล่งค้นคว้าให้กับผู้ที่สนใจ 2. กระทรวงศึกษาธิการ กระทรวงมหาดไทย กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ และกระทรวงสาธารณสุข ซึ่งเป็น 4 กระทรวงหลักร่วมกับกรุงเทพมหานคร และหน่วยงานอื่น ขับเคลื่อนข้อเสนอเชิงนโยบาย 3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม 3. คณะอนุกรรมการด้านสื่อสารเพื่อการพัฒนาเด็กปฐมวัยในคณะกรรมการนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัย ร่วมกับภาคีเครือข่าย และภาคเอกชน จัดทำแผนการสื่อสารและประชาสัมพันธ์เชิงรุก นำไปสู่การเปลี่ยนแปลง Mindset ของคนในสังคม ในการดูแลเด็กปฐมวัยอย่างถูกวิธี โดยผ่าน Main Campaign “เพิ่มเวลาคุณภาพ เล่นเป็น กอดเป็น เล่าเป็น” และ Second Campaign “งดจอก่อนสองขวบ ร่วมสร้างวินัย ไม่ใช้ความรุนแรง”
พลตำรวจเอก เพิ่มพูน กล่าวอีกว่า เชื่อมั่นว่าองค์ความรู้ ข้อคิดเห็น และข้อเสนอแนะที่ได้จากการประชุมวิชาการระดับชาติในครั้งนี้ จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อการขับเคลื่อนและพัฒนาเด็กปฐมวัยในอนาคตต่อไป โดยมีเป้าหมายการเป็นพลเมืองที่ดีและมีคุณภาพ เป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาประเทศต่อไป
ดร.อรรถพล สังขวาสี เลขาธิการสภาการศึกษา กล่าวว่า การจัดประชุมครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเข้าใจกับสาธารณชนเกี่ยวกับนโยบาย “3 เร่ง 3 ลด 3 เพิ่ม เพื่อส่งเสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัยในสภาวะวิกฤต” รวมทั้งเป็นเวทีในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และข้อคิดเห็นเกี่ยวกับการฟื้นฟูพัฒนาการเด็กปฐมวัย นอกจากนี้ยังเป็นการส่งเสริม พัฒนา และเชื่อมโยงเครือข่ายการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในการขับเคลื่อนและพัฒนาเด็กปฐมวัยของประเทศให้มีความเข้มแข็งและยั่งยืน
นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าวว่า สสส. มีเป้าหมายในการสร้างเสริมสุขภาวะประชากรทุกกลุ่ม โดยเฉพาะเด็กปฐมวัย เพราะเป็นวัยสร้างฐานทุนสุขภาพที่ดีตลอดชีวิต เน้นการดำเนินงาน 4 ยุทธศาสตร์ คือ 1.เพิ่มขีดความสามารถให้แก่ครอบครัวและชุมชน 2.ส่งเสริมพื้นที่เล่นและเรียนรู้ใกล้บ้าน 3.พัฒนาระบบสนับสนุนเด็กและครอบครัว
แบบไร้รอยต่อ 4.ส่งเสริมการมีส่วนร่วมอย่างมีความหมายของเด็กและเยาวชนในการพัฒนาสังคมสุขภาวะ จากผลการวิเคราะห์ข้อมูลพัฒนาการเด็กปฐมวัย ปี 2566 โดยสถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณะสุข พบเด็กปฐมวัยมีพัฒนาการล่าช้าด้านการใช้ภาษาสูงถึง 74.8% การเข้าใจภาษา 60.9% ด้านกล้ามเนื้อมัดเล็กและสติปัญญา 44.6% และด้านการเคลื่อนไหว 28.2% นอกจากนี้ยังพบว่ามีเด็กอีกจำนวนมากเข้าไม่ถึงระบบฟื้นฟู ติดตามช่วยเหลือ อีกทั้งสถานการณ์โควิด-19 ยังคงส่งผลกระทบต่อเนื่อง ซ้ำเติมให้เกิดภาวะการเรียนรู้ถดถอย
“สสส. สนับสนุนการขับเคลื่อนงานของคณะกรรมการนโยบายการพัฒนาเด็กปฐมวัย ภายใต้แผนพัฒนาเด็กปฐมวัย พ.ศ. 2564-2570 ที่ผ่านมา ได้พัฒนาเว็บไซต์ปฐมวัยไทยแลนด์ ecd.onec.go.th เพื่อสื่อสารข้อมูลด้านสุขภาวะเด็กปฐมวัย เสริมทักษะความเป็นพ่อแม่ และพัฒนานวัตกรรม 366 Q KIDS เป็นโปรแกรมส่งเสริมครูและบุคลากรให้มีความรู้และทักษะในการพัฒนาคุณภาพศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก โดยใช้ 3 ตัวช่วย คือ 1.เครือข่ายผู้เชี่ยวชาญ 2.ทีมวิชาการพี่เลี้ยง 3.ชุดความรู้พร้อมใช้ ในรูปแบบ 6 กิจกรรมเรียนรู้ ดำเนินการภายในระยะเวลา 6 เดือน พบมีศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเข้าร่วมโปรแกรมและเกิดเป็นต้นแบบแล้ว 51 แห่ง ยกระดับพัฒนาการเด็กปฐมวัยครอบคลุม 2,000 คน ซึ่ง สสส. จะร่วมมือกับ 4 กระทรวงหลักเจ้าภาพงานพัฒนาเด็กปฐมวัยเพื่อขยายผลโปรแกรมดังกล่าวต่อไป” นพ.พงศ์เทพ กล่าว
