ย้อนกลับไปประมาณ 40 ปีที่แล้ว บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) เล็งเห็นความสำคัญของการส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ด้านศิลปะ และสนับสนุนวงการศิลปะไทยให้เติบโตในสังคมโลก จึงลุกขึ้นมาเปิดเวทีแห่งโอกาส เพื่อสร้างความเปลี่ยนแปลงในสังคมไทย พร้อมสนับสนุน ‘งานศิลปะและอาชีพศิลปิน’ มายาวนานกว่า 4 ทศวรรษ
นับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2529 บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) และมหาวิทยาลัยศิลปากร ได้จัดโครงการประกวดศิลปกรรม ปตท. หรือ PTT Art Awards โดยมุ่งหวังให้เป็นเวทีการประกวดนี้เป็นพื้นที่แห่งโอกาสให้กับศิลปินทุกระดับ ได้พัฒนาศักยภาพด้านความคิดสร้างสรรค์ ได้ฝึกฝีมือ รวมถึงเป็นการสนับสนุนและพัฒนาวงการศิลปะร่วมสมัยของไทย ทั้งยังกระตุ้นให้เกิดความตระหนัก ตลอดจนเข้าใจถึงความสำคัญในการร่วมกันสืบสานและจรรโลงสังคมไทยที่มีวัฒนธรรมอันดีงามผ่านผลงานศิลปะ
ผศ.ดร.เกรียงไกร กงกะนันทน์
ผศ.ดร.เกรียงไกร กงกะนันทน์ อาจารย์สาขาดิจิทัลอาร์ตส์ คณะดิจิทัลมีเดีย มหาวิทยาลัยศรีปทุม
หนึ่งในกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิคัดเลือกและตัดสินผลงานศิลปกรรม ปตท. ครั้งที่ 40 กล่าวว่า การประกวดศิลปกรรม ปตท. ดำเนินงานมาเป็นระยะเวลากว่า 40 ปี ด้วยความมุ่งหวังในการสืบทอดความงามของศิลปะผ่านการประกวด ซึ่งเป็นหนึ่งในซอฟต์พาวเวอร์ (Soft Power) ผ่านทัศนะและการตัดสินจากกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิของวงการศิลปะไทย ทั้งยังได้ร่วมพัฒนาวงการศิลปกรรมร่วมสมัยของประเทศ ด้วยการเผยแพร่ผลงานการประกวดต่อสาธารณชน เพื่อกระตุ้น โน้มน้าวให้เกิดความตระหนัก เข้าใจถึงความสำคัญในการร่วมสืบสาน และจรรโลงสังคมไทยให้มีวัฒนธรรมที่ดีงามยั่งยืน นับเป็นกลยุทธ์ประการหนึ่งในการพัฒนาศักยภาพของเยาวชนให้มีความพร้อมทั้งร่างกายและจิตใจ เพื่อก้าวสู่พลังไทยรุ่นใหม่ที่มีคุณค่าต่อสังคม
“ในแต่ละปีจะมีการกำหนดหัวข้อ และนี่ถือเป็นจุดเด่นหรือเอกลักษณ์ของเวทีการประกวดศิลปกรรม ซึ่ง ปตท. เป็นหนึ่งในเครื่องพิสูจน์แนวความคิดและความสร้างสรรค์ของศิลปินผู้ส่งผลงาน เพื่อให้เชื่อมโยงกับหัวข้อการประกวดในแต่ละปี โดยตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันแบ่งหัวข้อออกเป็น ศิลปวัฒนธรรม ประเพณี สิ่งแวดล้อม พลังงาน เทคโนโลยี และนวัตกรรม”
การประกวดศิลปกรรม ปตท. ครั้งที่ 40 ประจำปี 2568 นี้ จัดการประกวดในหัวข้อ ‘เติบโต สมดุล ยั่งยืน’ เพราะสังคมในยุคปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วทั้งทางเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ส่งผลกระทบต่อทุกชีวิตอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ จึงเป็นหน้าที่ของพวกเราทุกคนที่ต้องร่วมมือกันสร้างสังคมให้เติบโต แข็งแรง เป็นสังคมที่น่าอยู่ รวมถึงสร้างสมดุลของชีวิตทั้งร่างกายและจิตใจให้เป็นรากฐานการเติบโตของสังคมในทุกมิติอย่างยั่งยืน พร้อมส่งต่ออนาคตที่ดีให้กับคนในรุ่นถัดไป
สอดคล้องกับที่ ปตท. ดำเนินธุรกิจโดยมุ่งเน้นการสร้างความสมดุลทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม สร้างคุณค่าร่วมกันในสังคมไทยมาอย่างต่อเนื่อง ดังนั้น การจัดประกวดศิลปกรรม ปตท. จึงมีจุดประสงค์เพื่อเปิดโอกาสและสนับสนุนให้ศิลปินมีพื้นที่สร้างสรรค์และเผยแพร่ผลงานต่อสาธารณะ โดยเชื่อมั่นว่า ‘ศิลปะ’ ไม่เพียงแต่ช่วยจรรโลงใจและถ่ายทอดความสร้างสรรค์ของมนุษย์เท่านั้น แต่ศิลปะถ่ายทอดเรื่องราว สร้างการตระหนักรู้ให้กับสังคมทุกมิติ และมีส่วนร่วมสร้างสังคมไทยให้แข็งแรงต่อไปอย่างยั่งยืน
“สิ่งที่ทำให้การประกวดศิลปกรรม ปตท. แตกต่างจากงานประกวดอื่นๆ นอกจากการกำหนดหัวข้อการประกวดที่เปลี่ยนไปทุกปีตามบริบทของสังคม นับเป็นการเพิ่มความท้าทายให้กับศิลปินในการสร้างสรรค์ผลงาน ยังเป็นงานประกวดที่ไม่แยกประเภทงานศิลปะ หมายความว่าทุกคนสามารถสร้างสรรค์ผลงานศิลปะตามความถนัดของตนเองได้อย่างเต็มที่ แถมยังเป็นการประกวดที่จัดเป็นหลายรุ่น ตั้งแต่กลุ่มอายุต่ำกว่า 9 ปี, กลุ่มอายุ 9-13 ปี, กลุ่มอายุ 14-18 ปี ไปจนถึงระดับประชาชนทั่วไป อายุ 18 ปีขึ้นไป”
ตลอดระยะเวลา 40 ปี ของการประกวดศิลปกรรม ปตท. มีเยาวชนหลายคนที่ได้ใช้เวทีนี้เป็นบันไดก้าวแรกไปสู่ความสำเร็จแห่งวิถีของศิลปินอาชีพ มีศิลปินผู้ส่งประกวดรวมกว่า 29,000 คน ผลงานศิลปกรรมกว่า 35,000 ชิ้น
ผศ. เกรียงไกร เสริมว่า นับตั้งแต่ปีที่แล้วเป็นต้นมา การประกวดศิลปกรรม ปตท. มีการปรับเปลี่ยนและปรับปรุงในการเปิดรับประเภทผลงาน ‘ดิจิทัลอาร์ต 2 มิติ’ เข้ามา เพื่อขยายโอกาสให้กับศิลปินได้แสดงศักยภาพเพิ่มขึ้น เนื่องจากปัจจุบันบริบทของสังคมที่เปลี่ยนไปเกิดการพัฒนาของเทคโนโลยีอย่างต่อเนื่อง ทำให้หลายคนเปลี่ยนจากวาดรูปบนกระดาษ มาสร้างสรรค์ผลงานศิลปะบนเครื่องมือที่ทันสมัยอย่างไอแพดหรือแท็บเล็ต ผ่านโปรแกรม Photoshop, Procreate, Clip Studio Paint หรือ Illustrator แทน
“ดิจิทัลอาร์ตมีบทบาทสำคัญต่อวงการศิลปะร่วมสมัยในหลายแง่มุม ทั้งการเปิดโอกาสให้ศิลปิน ได้ทดลองเทคนิคใหม่ๆ แถมยังเป็นงานที่เข้าถึงง่าย เพราะสามารถเผยแพร่ผลงานผ่านโซเชียลมีเดีย แพลตฟอร์มหรือเว็บไซต์ต่างๆ ได้ทันที ไม่ต้องพึ่งแกลเลอรี่แบบดั้งเดิม ที่สำคัญยังเป็นเครื่องมือที่ใช้สะท้อนประเด็นในสังคมได้เป็นอย่างดี”
สำหรับการประกวดศิลปกรรม ปตท. ครั้ง 40 ‘PTT Art Awards 2025’ กำหนดส่งผลงานภายในวันที่ 9-15 มิถุนายน 2568 เปิดรับผลงานประเภท จิตรกรรม ประติมากรรม สื่อผสม ดิจิทัลอาร์ต 2 มิติ และทัศนศิลป์อื่นๆ พิเศษครบรอบ 40 ปี ครั้งนี้จะมีการมอบรางวัลรวมถึง 40 รางวัล มูลค่ากว่า 1.2 ล้านบาท จากเดิมที่มอบเพียง 24 รางวัลในทุกปีเท่านั้น
ผศ. เกรียงไกร ทิ้งท้ายถึงศิลปินและเยาวชนที่กำลังสนใจสมัครเข้าร่วมการประกวดศิลปกรรม ปตท. ครั้ง 40 ว่า สิ่งที่ศิลปินจะได้รับมากกว่ารางวัล คือ ประสบการณ์การพัฒนาผลงาน และการได้เผยแพร่ผลงานสู่สาธารณชน ที่ไม่สามารถตีค่าเป็นตัวเงินได้ ในขณะที่ผลงานที่ได้รับรางวัล จะได้รับการจัดนิทรรศการแสดงผลงานต่อสาธารณชน เพื่อเป็นการกระตุ้นและโน้มน้าวให้เกิดความตระหนัก รวมถึงเข้าใจถึงความสำคัญในการร่วมกันสืบสานและจรรโลงสังคมไทยที่มีวัฒนธรรมอันดีงามอีกด้วย
สามารถติดตามรายละเอียดเพิ่มเติม ได้ที่เฟซบุ๊ก: หอศิลป์ ณ บ้านเจ้าพระยา และ www.pttplc.com
ดาวน์โหลดใบสมัครได้แล้วตั้งแต่วันนี้ https://bit.ly/4jRyS2F
