มท. สั่งตรวจเข้มมูลนิธิ–สมาคมทั่วประเทศ สกัดรับบริจาคผิดวัตถุประสงค์ โคราชเผยมีมูลนิธิ 375 แห่ง สมาคม 598 แห่ง เปิดช่องประชาชนแจ้งเบาะแส
เมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 ผู้สื่อข่าวเดินทางไปยังศาลากลางจังหวัดนครราชสีมา เพื่อติดตามการดำเนินงานตรวจสอบมูลนิธิและสมาคมในพื้นที่ ภายหลังนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย มีข้อสั่งการให้กระทรวงมหาดไทย โดยกรมการปกครอง เป็นหน่วยงานหลักเร่งตรวจสอบการจดทะเบียนจัดตั้งมูลนิธิและสมาคมทั่วประเทศ รวมถึงการเปิดรับบริจาคและการใช้จ่ายเงิน เพื่อจัดระเบียบสังคมและป้องกันการทุจริต
โดยกำชับให้ตรวจสอบการจดทะเบียนจัดตั้งว่าถูกต้องตามกฎหมายหรือไม่ การเปิดรับบริจาคเข้าข่ายการเรี่ยไรตามพระราชบัญญัติควบคุมการเรี่ยไร พ.ศ. 2487 ซึ่งต้องได้รับอนุญาตก่อนดำเนินการหรือไม่ ตลอดจนตรวจสอบเส้นทางการเงิน บัญชีรายรับ-รายจ่าย และการนำเงินบริจาคไปใช้ให้ตรงตามวัตถุประสงค์ที่จดทะเบียนไว้
นายวุฒิชัย พักชัย เจ้าพนักงานปกครองชำนาญการ สังกัดที่ทำการปกครองจังหวัดนครราชสีมา ผู้รับผิดชอบงานมูลนิธิและสมาคมจังหวัดนครราชสีมา เปิดเผยว่า ปัจจุบันจังหวัดนครราชสีมามีมูลนิธิที่จดทะเบียนอยู่ในพื้นที่ทั้ง 32 อำเภอ จำนวน 375 แห่ง และมีสมาคมจำนวน 598 แห่ง ซึ่งภายหลังได้รับข้อสั่งการจากกระทรวงมหาดไทยและนายกรัฐมนตรี ทางจังหวัดได้แจ้งให้อำเภอทุกแห่งเร่งตรวจสอบและเฝ้าระวังมูลนิธิและสมาคมที่อาจมีความเสี่ยงเกี่ยวกับการรับบริจาคที่ไม่เป็นไปตามวัตถุประสงค์
ทั้งนี้ การกำกับดูแลมูลนิธิและสมาคมมีการดำเนินการเป็นประจำทุกปีตามกฎกระทรวง โดยกำหนดให้มูลนิธิและสมาคมรายงานผลการดำเนินกิจการ รวมถึงแสดงบัญชีและงบดุลภายในเดือนมีนาคมของทุกปี นอกจากนี้ ยังมีการประสานงานกับสำนักงานสรรพากรพื้นที่ เพื่อให้มูลนิธิและสมาคมดำเนินการด้านภาษีตามกฎหมาย และตรวจสอบรายได้ของแต่ละแห่งอย่างต่อเนื่อง
ส่วนกรณีการเปิดรับบริจาคเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยตามสถานการณ์ต่าง ๆ เช่น เหตุการณ์ชายแดน ไฟไหม้ หรือน้ำท่วม ซึ่งอาจมีการระดมเงินบริจาคเป็นจำนวนมากนั้น นายวุฒิชัย ระบุว่า ขณะนี้ยังไม่พบการประชาสัมพันธ์เปิดรับบริจาคในลักษณะดังกล่าวในพื้นที่จังหวัดนครราชสีมา โดยส่วนใหญ่เป็นการรวมกลุ่มช่วยเหลือกันภายในกลุ่มหรือชุมชนขนาดเล็ก ยังไม่พบการขยายเครือข่ายไปสู่ระดับจังหวัดอื่นหรือทั่วประเทศ
อย่างไรก็ตาม เนื่องจากจังหวัดนครราชสีมามีมูลนิธิและสมาคมรวมกันเกือบ 1,000 แห่ง การตรวจสอบจึงต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายฝ่าย โดยทั้งระดับอำเภอและระดับจังหวัดจะร่วมกันตรวจสอบ หากประชาชนพบเห็นมูลนิธิหรือสมาคมที่มีพฤติการณ์น่าสงสัย เปิดรับบริจาคไม่ตรงตามวัตถุประสงค์ หรือมีความเสี่ยงเกี่ยวกับการใช้จ่ายเงิน สามารถแจ้งเบาะแสให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบเพิ่มเติมได้
ทั้งนี้ ประชาชนสามารถแจ้งข้อมูลหรือเบาะแสเกี่ยวกับมูลนิธิและสมาคมในพื้นที่จังหวัดนครราชสีมาได้ที่ กลุ่มงานปกครอง ที่ทำการปกครองจังหวัดนครราชสีมา โทรศัพท์ 044-244-252 เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบข้อเท็จจริงและดำเนินการตามอำนาจหน้าที่ต่อไป
