ทำไมคนเกาหลีถึงยังคลั่งลัทธิทรงเจ้าเข้าผี? คำถามที่ผุดมาจากปมเพื่อนปธน.หญิง

เอเอฟพีรายงานวิเคราะห์สถานการณ์ปั่นป่วนทางการเมืองเขย่าเก้าอี้ประธานาธิบดีปาร์ก กึนเฮ หลังผลสำรวจของกัลล์ อัพ โคเรีย พบว่ามีคะแนนนิยมเหลือเพียงร้อยละ 5 ต่ำสุดในประวัติศาสตร์ และต่ำที่สุดในรอบ 28 ปี นับตั้งแต่เริ่มการสำรวจคะแนนนิยมผู้นำในปี 2531

ประธานาธิบดีปาร์ก กึนเฮ / AFP PHOTO / POOL / Ed Jones

การจับกุมนายอัน จองบอม และนายจอง โฮซอง อดีตที่ปรึกษาประจำทำเนียบฐานพัวพันการเรียกรับผลประโยชน์จากบริษัทใหญ่หลายแห่ง มีต้นตอมาจากนางชเว ซูนซิล เพื่อนสนิทยาวนานของผู้นำปาร์ก ซึ่งถูกครหาว่าใช้ความเชื่อทางลัทธิครอบงำการบริหารประเทศ

นายจอง โฮซอง อดีตที่ปรึกษาประธานาธิบดีถูกจับกุม / AFP PHOTO / YONHAP

ความเชื่อและการบูชาลัทธิเหนือธรรมชาติปรากฏในสังคมเกาหลีใต้ที่ลุกลามมายังการเมืองเป็นระยะ รวมถึงกรณี ชเว ซูนซิล ในครั้งนี้

ชเว ซูนซิลเป็นลูกสาวของนายชเว แตมิน เจ้าลัทธิยองเซกโย (ชีวิตจิตวิญญาณ) นายแตมินก่อตั้งลัทธินี้ช่วงทศวรรษ 70 (พ.ศ.2513-2522) ผสมผสานแนวทางของพุทธ คริสต์ และผีวิญญาณ เข้าด้วยกัน

นายชเว แตมิน เป็นที่ปรึกษาและผู้ใหญ่ที่นับถือของน.ส.ปาร์ก ตั้งแต่ที่แม่ของน.ส.ปาร์กถูกลอบสังหาร กระทั่งก่อนที่นายแตมิน จะเสียชีวิตในปีพ.ศ. 2537 ได้ฝากฝังให้ซูนซิล ลูกสาว ดูแลน.ส.ปาร์กต่อไป พร้อมกับที่สานต่อการทำพิธีกรรมทางลัทธิของตนด้วย

นายชเว แตมิน (กลาง) เดินข้าง น.ส.ปาร์กในอดีต

สำหรับชาวเกาหลีใต้ จากการสำรวจในปี 2548 พบว่าร้อยละ 30 บอกว่าตนเองเป็นชาวคริสต์ อีกร้อยละ 23 บอกว่าเคยเป็นพุทธ

ความเป็นคริสต์ของคนเกาหลีนั้นนิยมส่งมิชชันนารีไปยังต่างแดนมากกว่าประเทศอื่นๆ รองจากสหรัฐอเมริกา ขณะเดียวกัน เกาหลียังมีโบสถ์น้อยใหญ่มากมายทั่วประเทศ รวมถึงในกรุงโซล บางโบสถ์มีฐานะดีมาก เพราะสมาชิกอุทิศเงินเดือนในสัดส่วนร้อยละ 10 บริจาคให้โบสถ์

นางชเว ซูนซิล

ส่วนพิธีทรงเจ้าของเกาหลีนั้นฝังอยู่ในประเพณีเก่าแก่มาช้านานควบคู่กับศาสนาที่จัดตั้งขึ้น ไม่เคยมีข้อมูลที่แน่ชัดว่า ลัทธิแนวทรงเจ้ามีกี่ลัทธิ แต่ประเมินคร่าวๆ ว่าอาจมีถึงหลายร้อยกลุ่ม เพราะผู้คนทั้งเด็กและผู้ใหญ่ ต่างมักพึ่งพาคำแนะนำจากคนทรงเจ้าเข้าผีเหล่านี้ทำนายชะตา แก้เคล็ด เสริมดวง ทั้งในเรื่องการศึกษา แต่งงาน และการทำธุรกิจ

ชาวเกาหลีชุมนุมเรียกร้องให้น.ส.ปาร์กลาออก AFP

เจ้าลัทธิต่างๆ เหล่านี้ ส่วนหนึ่งถูกมองว่าเป็นพวกหลอกลวง ล้างสมอง ขู่เข็ญผู้คน ทั้งถูกโยงกับการก่อคดีอาชญากรรม รวมถึงคดีข่มขืนเหยื่ออย่างเป็นระบบ นอกจากนี้บางกลุ่ม หัวหน้าลัทธิยังตั้งตนมีสถานะเหมือนพระเจ้า

ลัทธิที่เคยโด่งดังเป็นข่าวในอดีตได้แก่ ลัทธิ ดาวพระเยซู ก่อตั้งโดยนายจุง มยุงซอก ที่แยกตัวมาจากลัทธิมูน ในปี 2523 นายจึงถูกจำคุก 10 ปีในข้อหาข่มขืนและล่วงละเมิดสาวกหญิง 4 คน เมื่อปี 2542

ภาพข่าวกรณีจุง มยุงซอก

ต่อมามีลัทธิพยากรณ์โลก ชื่อ โอแดยาง สาวก 32 คนถูกพบเสียชีวิตลักษณะฆ่าตัวตายอยู่ในสำนักงานของลัทธิตนเองในปี 2530 ในจำนวนนี้มีนายปาร์ก ซูจา ผู้ก่อตั้งลัทธิที่ถูกตำรวจสอบสวนข้อหายักยอกเงินรวมอยู่ด้วย

ส่วนอีกลัทธิคือ ลัทธิกูวอนพา หรือลัทธิไถ่บาป นายยู บยุงอึน เป็นผู้ก่อตั้ง กระทั่งเป็นข่าวไปทั่วโลกในปี 2556 ในฐานะเจ้าของกิจการเรือเฟอร์รีเซวอลที่ล่มกลางทะเล มีผู้เสียชีวิตเกิน 300 ราย ส่วนใหญ่เป็นเด็กนักเรียน นายยูหนีการจับกุม ในข้อหาคอร์รัปชั่นและกระทำการประมาทให้ผู้อื่นถึงแก่ความตาย กระทั่งไม่นานจากนั้น ถูกพบศพในทุ่งนา สภาพแย่มากจนชันสูตรหาสาเหตุการตายไม่ได้

จุดพบศพนายยู บยุงอึน

การที่คนเกาหลีจำนวนมากยังมีความเชื่อเรื่องลัทธิเหล่านี้ ผู้เชี่ยวชาญตั้งข้อสังเกตว่า ช่วงเวลาที่ลัทธิเฟื่องฟูมากเกิดในช่วงบ้านเมืองมีปัญหา เช่นช่วงปี 2453-2488 (ค.ศ.1910-1945) ที่ญี่ปุ่นเข้ายึดครองเกาหลี กระทั่งมาถึงช่วงสงครามเกาหลีปี 2493-2496 และในช่วงทหารปกครองประเทศหลังจากนั้น

กลุ่มลัทธิที่มีหลักการที่ยึดมั่นอย่างเข้มแข็ง เด็ดขาด นำเสนอการปลอบประโลม และเพิ่มความเข้มแข็งทางใจให้ผู้คนที่ดิ้นรนในวิกฤตความเป็นตัวตนของชาติ ในช่วงเวลาที่ไม่มั่นคงสููง ส่วนในยุคสมัยใหม่นั้น การยึดมั่นลัทธิเหล่านี้ผันไปสะท้อนถึงสังคมที่คนมุ่งแข่งขันและสร้างสถานะของตนเอง